Druckschrift 
4 (1479)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum Secundum

polūtatē: fortitudo tꝑātia appetitū ſēſitiuūſeu ſēſualē. Sꝫ qꝛ ē alia bt̄itudo ſiue felicitas.naturā hoīs excedēs ad quā ſola dīna v̓tuteꝑuenire pt̄. ẜm qͣndā dīnitatis ꝑticipatōꝫ. ẜmqd̓ dr̄. ij Pe. ij. Per xp̄m fct̄i ſumꝰ dīne nat̉eſortes: hꝰ bt̄itudo ꝓportōꝫ hūane nat̉e excedit naturalia pͥncipia hoīs ex qͥbꝰ ꝓcedit ad bn̄agēdū. ſufficiāt ad ordinādū hoīeꝫ ī p̄bct̄aꝫbt̄itudinē. ſic ſt̄ v̓tutes ītellectuales moralesIdeo oꝑtꝫ ſuꝑaddant̉ homī dīnitꝰ aliqͣ pͥn cipia. ita ordīet̉ ad bt̄itudinē ſuꝑnat̉alē. ſic pͥncipia nat̉alia ordīat̉ ad finē ꝯnat̉alē felicitatē. tn̄ abſqꝫ dīno adiutorio. Et hmōi pͥncipia dicūt̉ v̓tutes theologice. qꝛ hn̄t deūob̓o. īꝙͣtū eas rct̄e ordīamur ī deū. qꝛ a ſolo deo nob̓ īfūdūt̉. qꝛ ſola dīna reuelatōe nobis ī ſacͣ ſcpͥtura hꝰ v̓tutes tͣdūt̉. Et ꝙͣuis ad deuꝫ nat̉alit̓ volūtas ordinēt̉. ꝓut ſt̄ naturepͥncipiū finis. ſꝫ ad ip̄m ẜm qd̓ ē ob̓m bt̄itudīs ſuꝑnatural̓. volūtas ordīant̉ ſufficient̉ ẜm ſuā naturā. Ꝙͣuis at̄ nat̉ alē īclīatōꝫordīet̉ in finē ſibi ꝯnat̉alē ſeu bt̄itudinē:ad ītellectū. lumē nat̉ale ip̄iꝰ: ad volūtatē rct̄itudinē eꝰ tēdētis ī bonū rōis; tn̄ hꝰ deficiunt ab ordīe bt̄itudīs ſuꝑnat̉ al̓ ꝑfct̄e. iuxtailld̓. j Coꝝ. ij. Ocl̓us vidit nec auris audi. ⁊cͣ.Un̄ oꝑtuit. aliqͥd hoī ſuꝑadde̓t̉ ꝙͣtū ad vtrūqꝫ ad ordīandū ip̄m ī finē ſuꝑnat̉ alē. Et ītellectꝰ qͥdē ordīat̉ ī ip̄m finē ſuꝑnat̉ alē. hoc addūt̉ hoī q̄dā pͥncipia ſuꝑnat̉ alia dīno lumīecapiūt̉. hec ſt̄ credibilia qͥbꝰ ē fides. Secūdoordīat̉ volūtas ꝙͣtū ad illū finē. ꝙͣtū ad mo ītentōis ī ip̄am tēdentē. ſic ī id qd̓ ē poſſibile ꝯſequi. qd̓ ꝑtinꝫ ad ſpem. Et ꝙͣtū ad vnionēquādā ſpūalē. quā qͦdāmodo tn̄ſformamur īillū finē qd̓ fit caritatē. Appetitꝰ cꝰcūqꝫ reinat̉ alit̓ mouet̉ tēdit ī finē ſibi ꝯnat̉alē iſtemotꝰ ꝓueīt ex qͣdā ꝯformitate rei ad ſuū finē.Motꝰ ī finē vltimū ē ſpem. ꝯformatō ad finē caritatē. Eſt at̄ ordo hic int̓ ip̄as ꝙͣtū adactꝰ. ꝙͣtū ad habitū ſil̓ īfundūt̉. Ordīe generatōis. p̄cedit fides. ſpem. caritatē. ſpes caritatē. .n. pt̄ motꝰ appetitꝰ ī aliqͥd tende̓ amādo vl̓ ſperādo. niſi illd̓ ſit app̄henſū ſēſu vl̓ ītellectu. Per fidē at̄ app̄hēdit ītellectꝰ ſperat etamat. Et ex hoc aliqͥs ſperat de aliqͦ ꝓceditad amādū. Ordīe at̄ ꝑfectōis caritas p̄cedit fi ſpem. qꝛ vtͣqꝫ caritatē formāt̉. hn̄t ꝑfectōeꝫ v̓tutis. Hec figurāt̉ tres cītates r̄fugijvltͣ iordanē. tres citra iordanē: ad qͣs fugiēs homicidiū fecerat a caſu. ſaluꝰ erat a mortecorꝑali. Sic pꝰ baptiſmū īchoatū ī iordāe tꝑegr̄e. an̄ .ſ. ī veteri teſtam̄to: occidit aīaꝫ ſuā pct̄m. vl̓ etiā ht̄ origīale ꝯtͣctū ex pͥmis parētibꝰ. occider̄t hūanū genꝰ hoc intendētesſaluari pt̄ morte et̓na. niſi reꝑiēs ſe ī iſtisv̓tutibꝰ ꝑſeuerās. Qui .n. ht̄ vnā ꝑfecte. ht̄ etalias. ſigͣnt̉ ꝑtres filios Iob ẜm greg. ī pͥmo vltīo moraliū. De acqͥſitōe virtutū. quōſumatur medium in eis. Capitulum . II.

Eacquiſitōe pͥtutū ſciē. modꝰ acqͥrēdi v̓tutes ē triplexſeu tria debēt ẜuari. Primū ē appetitū dirige̓. ſcd̓m īfectiuū exclude̓.terciū ē mediū attēde̓. Et ꝙͣtū ad pͥmū dꝫ appetitū dirige̓. vt .ſ. ꝯͣriū eiꝰ faciat. ad qd̓ magis īclīat̉ d̓lct̄at̉ ex natura ſua īfecta. vt ſi īclīat̉ex nat̉a vl̓ ꝯſuetudīe ad vnū vitiū. ad eiꝰ ꝯͣriūad qd̓ īclīat̉ nitat̉. exēplo illoꝝ dirigūt lignadiſtorta. ī aliā ꝑtē torquēt̉ ꝯͣriā vt dirigant.Et ſic ītelligit̉. regnū celoꝝ patit̉. violēti rapiūt illd̓ Mat̉. xj. Iſta violētia infert̉ ſibip̄i ad appetituꝫ ſēſualē. vn̄ de pe. diſt. ij. dr̄Siqͥs ſel̓ notatꝰ fuerit īuidie vl̓ ꝯtētōis vitō. etrurſꝰ ī hocip̄m īciderit: ſciat ſe pͥmā cām ex īuidia vl̓ ꝯtentō naſcit̉. ī īterioribꝰ medull̓ hr̄erecōditā. Oꝑtꝫ ꝯͣrīa aduerſa curari .i. hūilitatis exercitiū. Et ī ſīgl̓is vicijs ſil̓is cura adhibeat̉. ibi. Ꝙͣtū ad ſcd̓m vult fieriv̓tuoſꝰ dꝫ īfectiuū abice̓. .n. poſſūꝰ ī lct̄atūnibꝰ diu morari. qͥn gͣtulemur ī eis: eas inpͥncipio vitae̓ debēꝰ. exēplo ph̓oꝝ ſeu ꝓboꝝ viroꝝ orb̓ troiane. iudicabāt helenā muliereꝫpulcrimā (quā .ſ. rapuit paris) vt peſtē fugien. Sic nos oēs corꝑales d̓lct̄atōes abiciāꝰ.qꝛ tc̄ nihil paꝝ peccabimꝰ. ꝯcupiſcētiadelct̉atōnū ī plura pct̄a īducit. Terto dꝫ mediū attēde̓ hoc at̄ facit qn̄ ab extremis ſt̄ vitūſa r̄cedit. p̄cipue qn̄ r̄cedit ab extremo qd̓ magis medio oppoīt̉. ſic ſiqͥs vult ad fortitudinēueīre. oꝫ magis r̄cedat a timiditate. magisopponit̉ fortitudini ꝙͣ ab audacia. Hec. b. tho.in ſcripto ſuper librum ethicorum.Et nota oīs pͥtꝰ aliquoᵐ. §. j. ꝯſiſtit ī medio. ſꝫ vno eodē. v̓tmoral̓ ꝯſiſtit ī medio rōis ẜm mediū rōis dr̄id qd̓ ꝯſtituit ī aliqͣ mat̓ia. ſiue c̓ca actōs vtī iuſticia qd̓ etiā dr̄ mediū rei. ſiue c̓ca paſſiōevt ī tꝑātia fortitudīe qd̓ dr̄ ſolū mediū rōis. rei. Et hꝰ d̓claratōe dīc. b. tho. pͥma ſcd̓e.lxiiij. v̓tꝰ ſui rōe ordīat hoīeꝫ ad bonum.oral̓ at̄ v̓tꝰ ꝓpͥe ē ꝑfectiua appetitiue ꝑtis aīeẜm aliquā d̓t̓ mīatā naturā. Aēſura at̄ r̄gl̓aappetitiui motꝰ c̓ca appetibilia. ē ip̄a. Bonūat cuiuſlibꝫ r̄gulati mēſurati ī hoc ꝯſiſtit.ꝯformet̉ ſue r̄gl̓e mēſure. ſic bonū ī artificiatis ē. ꝯſeqͣt̉ r̄gl̓aꝫ artis Malū at̄ ꝯn̄s ī hē. diſcordat a r̄gl̓a mēſura ſua. qd̓ qͥdē ꝯtingit dupl̓r. Ul̓ hoc ſuꝑexcedit mēſurā. velhoc qd̓ deficit ab ea: ſic apparꝫ maīfeſte ī oībꝰr̄gl̓atis mēſuratis. pꝫ bonū v̓tutis moral̓ ꝯſiſtit ī adeqͣtōe ad mēſurā rōis. Maīfeſtūē at̄. int̓ exceſſū d̓fectū mediū ē qͣlitas ſiueꝯformitas. prudētia at̄ ꝙͣuis ſit ītellct̄ual̓ v̓thꝫ idē mediū ē moral̓ .ſ. rct̄itudo rōis. ſꝫ ī hocdn̄t. qꝛ prudētie ē iſtd̓ mediū vt r̄gl̓antisſurātis. v̓tutis at̄ moral̓ vt r̄gl̓ate mēſurate ſil̓r exceſſꝰ d̓fct̄ꝰ. Aliaꝝ at̄ v̓tutū ītellct̄ualiū vt. ſcīa. ſapīa ītellectꝰ. honū̄ ꝯſiſtit ī qͦhā