in omni ſermone eſſe ꝯſtituit. putaremus ſn̄iuramēto licitū eſſe mētiri. Iuramēti em̄ heccauſa ē. qꝛ omnis qui iurat. vt qd̓ verū eſt eloquatur. Et dn̄s inter iuramentū et loquelam nrām. nullā vult eſſe diſtanciā. Quiaſicut in iuramēto nullā ꝯuenit eſſe ꝑfidia. itaquoqꝫ in verbis nr̄is nullū debet eſſe mendacium. Quod vtrūqꝫ et periuriū et mendaciūdiuini iudicij pena dāpnatur. Quiſqͥs ergoſioſtrū loqͥtur iurat qꝛ ſcriptū eſt. Teſtis fidelis nō menciet̉. vn̄ nō in merito nō iurare ſede ſcriptura diuina cōmemorat. qꝛ deo qui verax eſt ⁊ noſcit quicqͥt dicit̉ ꝓ iuramento habetur: qꝛ verū eſt om̄e qd̓ loquit̉. Hec Criẜ.An̄ Et Seneca. Nichil interſit an affirmesā iures. De religioē et fide ſcias agi vbicūqꝫde vei̓tate tractat. Scd̓m Augᵐ. qm̄ ille iuratq̄ adhibet teſtē deū. ridiculū ē putare et nō iurauerit quis qꝛ nō dixit ꝑ deū. ſꝫ dixit teſtiseſt michi deus. vel ecce corā d̓o qꝛ nō mēciorvel deus ſcit qꝛ nō mēcior. Precepit gͦ dn̄snō iurare omnino. id eſt iurare nō ōnino ⁊ inomni caſu. qꝛ hoc ē incauta iuracō Per hoctamen nō excludit̉ iuracō in ncc̄itate. qꝛ negacio ibi p̄ponitur ſigno vniuerſali affirmatiuo qd̓ equipollet ſuo cōtradictorio. ſed poſtpoſita equipollet ſuo cōtrario. Hic em̄ nō dicitur ōnino nō iurare. qꝛ eſſet ſenſus ꝙ in nullo caſu eſſet iurandꝫ qd̓ eſt falſū. qꝛ in aliquocaſu eſt iurandū. et in aliquo nō. ſed diciturhic nō iurare ōino ideſt iurare nō ōnino. etideo nō eſt ſenſus ꝙ in nullo caſu ſit iurandꝫſed qn̄cūqꝫ deeſt ncc̄itas et nō eſt neceſſariūet ſic excludit̉ om̄e iuramentū incautū. Vndeſcd̓m Auguſtinū. dn̄s non precipit nō iuraretāꝙͣ ōnino illicitū. ſed ne quiſꝙͣ iurare appecat tāꝙͣ per ſe bonū. et vt nullus uiret de facili abſqꝫ neceſſitate. et dilabat̉ in ꝑiuriū exuitandi cōſuetudine. Ad hoc aūt ꝙ rectū ſitiuramentū tria requirunt̉. vnū ex ꝑte rei dequa iurat̉ ſcꝫ veritas. aliter em̄ nō eſſet cōfimandi ydoneitas. alterū ex ꝑte cauſe ꝓ quaiuratur iuſticia. aliter em̄ nō eſſet debita iurandi ncc̄itas. terciū ex ꝑte iurātis ſcꝫ iudiciūſiue diſcrecō. aliter em̄ nō eſſet debita ꝑiculicautela. Vnde in Iheremie. Iurabis dicitdominus in veritate et iuſticia et iudicio. Etnon ſolum in caute iurare per deum eſt illicitum ſed eciam per creaturas inquantum in eis relucet virtus diuina: ideo ſequitur. Neqꝫ percelum. quia thronus dei eſt ideſt pn̓cipaliter ibi relucet gloria dei. neqꝫ per tercam quia ſcabellum pedum eius eſt ideſt infima creatura. ſicut ſcabellum eſt interior parsſedis. neqꝫ per iheroſolimam quia ciuitaseſt magni regis ideſt dei qui eſt rex regumet ad eius deputata cultum quia ſcilicet eſtopus diuinum. non tuum. qd̓ probat dicēsqi nō potes facere vnū capillū albū aūt nigrūVn̄ vult dicere ſicut nec ꝑ deū nō ē iurandūita nec ꝑ creaturas. qꝛ cū quelibet creatua̓ ſitopus diuinū. qui iua̓t ꝑ creaturā iurat ꝑ deūIdeo eciā prohibemur iurare ꝑ creaturas necreaturā in honore diuine veneracōnis habeamus. vel ne putemus nō eſſe periuriū iurarefalſū per creaturas. ⁊ dū ꝑ creaturas iuramusnl iurare et iuramentū nō obligare credamꝰFiūt tn̄ interdū ꝑ crutes et ewāgelia. id eſtper eū cui hec ſūt dedicata. Et ſimilit̓ fiūt perſcōꝝ reliqͥas: qꝛ in hijs pocius deū ꝙͣ ſcōs veneramur. a quo auctore om̄e bonū qd̓ habenteos habere recognoſcimus. Qui aūt iurare ꝓhibuit. quō loqui oportet docuit ſubdēs. Sitaūt ſermo veſter. eſt eſt. nō nō. ſimplicit̓ affirmando veritatē. et negādo falſitatē. In̄ duplicat vtrūqꝫ: vt qd̓ ē intus in corde hoc dicatur foris in ore. Tunc eſt em̄ ſermo noſterē eſt. nō non. cū gemina veritate cordis et oris affirmamꝰ vel negamꝰ. Igit̉ ſicut eſt incōſciencia ita ſit et in ligwa. ⁊ ſicut eſt in reita et in ore. et ſicut eſt in ore ita et in oꝑe. vtqd̓ ore affirmamus oꝑibus ꝓbemus. et qͥdꝫverbis negamus factis nō cōfirmemꝰ. Qd̓aūt hijs habundācius ⁊ āplius eſt. ſcꝫ iurare a malo eſt. ideſt ab in firmitate et ſuſpicōne illius qͥ ſine iuramēto nō credit Nō dixitmalū eſt. tu em̄ nō facis malū qui bn̄ vterisiuracione. que et ſi nō bona tn̄ neceſſaria eſt.vt alteri ꝑſuadeas. qd̓ vtiliter ſuades. ſed amalo ⁊ infirmitate illius ē cuius infirmitatecōgeris iurare: cū vides pigrū adcredendūqd̓ ei vtile ē credere. niſi firmetur uiracione.Semꝑ tn̄ eſt malū ibi ex aliqͣ ꝑte vel ex parte iutantis qn̄ iurat ſine neceſſitate. vel ſi reqͥſitus iurat. eſt ibi a parte requirentis. et hocvel malum culpe. quando ſcilicet requirit iuramentum ſine neceſſitate. vel malum pene.quia ex infirmitate humana. que eſt quedāpena genei̓ humano inflicta procedit. ꝙ homines non credunt ſibi mutuo ſimplici verbo aſqꝫ iuramento. Verum igitur loquamurneqꝫ id iuracionibus crebris. ſed morum ꝓbitate conmendemus. Et in loquendo ore tātum vtamur. quia quod ore amplius eſt ſcilicet eciam ceteris artubus vti a malo eſt.Vt enim in Prouerbijs dicitur. homo apoſtota vir invtilis digito loquitur. Stultus ergo eſt qui talem īmitatur. Et ſimiſiter digito loquitur. ſed magis ſtultus eſtſi eciam manu in qua plures digiti ſunt loquatur. et per conſequens ſtultiſſimus eſtſi eciam brachijs ⁊ humeris in loquēdo vtat̉