Druckschrift 
3,2 (1480)
Entstehung
Seite
202v
Einzelbild herunterladen
 

Litulus.

Tertia opinio eſt: que dicitur henrici animamſeparatam demonem affligi ab igne corporeoper verā immiſſionē: ſicut dicit opinio precedēsSed dicunt iſti: virtute diuina ſuperaddituraīe ſeparate demoni aliqua qualitas vel habitus ſuꝑnaturalis. rōne cuius aīa ſeparata vel demon poteſt pati ab igne: qua ẜm ſe ab ea patiⁱpoſſet. Ratio ſola huius opi. eſt ſola fuga incōuenientiū: qꝛ iſti non poſſint on̄dere: qualiter aīaſeꝑata poſſit aliquid recipere: per qd̓ affligereturadinuenerunt: hoc poterat fieri mediante aliqͣſibi dininitus adiuncto. Sed dicit pe. iſtud eſtminus ꝓbabiliter dictū qͣꝫ primū: quia illud additū aīe aūt eſt aliꝗd corporeū aūt ſpūale. ſi ſpūale: equalis dubitatio ē: qualit̓ anima ſeꝑata a corpore: que ē ſpūs poſſit pati ab igne corporeo mediante illo ſicut ſine illo. Si autem illud ſit corporeū: tūc aūt facit vnum ſuppoſitū aīa aūt.ſi aūt non: tūc aīa rōne ip̄ius non poterit pati: qꝛdiſtinctoꝝ ẜm ſuppoſitum ſūt diſtincte actōnespaſſiones. Si vero ſunt vnū ſuppoſitū: aut illudeſt ſubiectum aīe aūt aīa ſubiectū eius: poteſtdici illud ſit ſubiectū aīe: quia ſubiectū aīe noneſt niſi ſua materia vel ſuū corpus ex quibusiunctis reſultat homo: ſic non eſſet ſeꝑata: deloquimur. Si vero dicamus: aīa ſit ſubiectumillius additi: qd̓ ponit̉ corporale: tūc equalis dubitatio eſt: quō aīa poſſit recipere illud corporale accidens: ſicut dubitamus: qualiter poſſit recipere caliditatē vel quācūqꝫ qualitatē corporeaꝫ.Et ideo iſta poſitio in nullo declarat ꝓpoſitumſed aſſumit equale dubium. Et ſi dicatur: anima cōiuncta per qualitatē naturalē puta intellectum poſſibilem: fit paſſibilis a corpore puta fantaſmate: multo magis per qualitate ſupernaturalem deo faciente ab igne tunc dicendū: deuspōt facere potentia feratur niſi in ſuū obiectuꝫputa auditus videat ſonū: vel huiuſmodiviſus audiat ſonum. ꝓpriū aūt paſſiuū a corporeeſt corpus vel ſpūs cōiunctus corpori ſeparatus: ꝓpter qd̓ nec ſpūs agit in corpus niſi per mo localē nec ecōuerſo quid manente corpusillud iſte ſpūs iſtud non pōt in illud immittere:nec ab iſto recipere pluſqͣꝫ non calefactibile pōtcalefieri. Quarta opinio vicina antique ponit mo ſpālem: quo aīe puniuntur. dicūt .n. in anima ſeparata virtute diuina poſſunt remanere potentie ſenſitiue: qd̓ ꝓbatur: quia virtute diuina accidens abſolutū pōt ſeparari a ſuo ſubiecto: ſedẜm iſtos potentie ſenſitiue ſūt quedā accidentiaabſoluta: ergo virtute diuina p̄nt ſeꝑari acōpoſito: in quo ſunt tanqͣꝫ in ſubiecto remanere ī aīaſeparata. Tunc arguit̉ ſic. Uerus dolor ſenſibilisperficitur in actu appetitus ſenſitiui preuia cognitione ſenſitiua: ſed remanentibus potentijs ſenſitiuis in aīa ſeparata pōt in eis eſſe ſenſitiua cognitio appetitus cōſequens: ergo in eis pōt eſſe verus dolor ſenſibilis vera triſticia. pe. Sed nec

iſtud valet: qꝛ dato deus poſſet ſeparare accidens abſolutū a ſubiecto: non pōt ip̄m ponere inip̄o ſubiecto vel quocūqꝫ alio: ſicut qͣꝫtitatē ſeꝑaratā a ſubſtātia panis in ſacramēto: non poſſꝫ ponere ſubiectiue in angelo. Et eo potentiā ſenſitiuā que eſt accidens organi corporei: non pōtponere in aīa ſeparata: dato etiā poſſet ponere: adhuc non ſufficeret ad hoc aīa ſenſibiliterpateretur ab igne: qꝛ obiectū paſſionis eſt aliꝗdnocens: ſed non pōt dari modus: quo ignis noceat aīe ſeparate: etiam ſi haberet potentias ſenſitiuas: pluſqͣꝫ ſi haberet. non enim nocet ex hocſolo: cognoſcitur qͣcunqꝫ cognitione. Et hocmodo non pōt aſſignari paſſionis ab igne: etſic non pōt fieri: iſte potentie remaneant ī corpore mortuo: qd̓ eſt pars ſubiecti: qꝛ cōtradictioeſſet: non viueret: haberet tn̄ potentiā vitalēſic nec ecōuerſo remaneat in anima ſeparata:ſolū eſt altera pars ſubiecti. Item ſi ibi eſſēt potentie ſenſitiue: non tn̄ ꝓpter hoc poſſet ignis agere in ip̄as: nec calor in ſenſum: niſi eſſet organicꝰſicut nec calor in viſum ſeparatū: qꝛ non eſt mortuus niſi diaphani ẜm actum: ſic etiā eſt de omniſenſibili: qd̓ non ageret in ſenſum niſi ꝓpter organum. Quintus modus dicendi eſt tho. in. 4.cōis doc. eſt talis: ſpūs incorporeus .ſ. aīa ſeparata vel angelus patitur ab igne ſolū per detentōnem per hūc modū: qꝛ ſpūs in corpore ẜm iſtosdiffinitur loco: ita exiſtit in vno loco non inalio. Res ergo corporea ex ſua natura habet:diffiniat ſpiritū: ſed habet ex natura ſua detineat ſpm̄: quin alibi poſſit diuertere. Sed hocſuperadditur igni corporeo: inqͣꝫtum eſt inſtrumētum diuine iuſticie: ſic detineat ſpm̄: alibidiuertat. Et ita efficitur ei penalis retardādo ip̄ꝫab executione ꝓprie volūtatis: ne operetur v̓bivult: ẜm vult tanto plus cruciat: quāto eſtſuperior. Pe. Hec opi. ꝓbabilis eſt: ponendoaīa ſeparata vel angelus ſit in loco per ſuā eēntiāquia tunc pōt virtute dinina detineri in loco nemoueatur ad aliū locū: ad quem vellet. Non bn̄tn̄ apparet: quō virtus detentiua ſit in igne: hocnon obſtāte poſſet tn̄ dici dicit̉ detineri ab igne: qꝛ detinetur in igne: ſic ab eo patitur eoquo deſiderans morte faſtidiens vitā: dicit̉aīa ſua patitur a corpore ſuo: in quo detint̉. Etnihilominus graue videtur aliquibus: iſteˣ ſittotus modꝰ: quo aīa vel demones patiunt̉: quiaẜm hūc moduꝫ equaliter paterentur aīa vel demon: ſi in pulcherrima camera detineretur optime ornata: ſicut patitur ab igne: quia non ponit̉pati: niſi quatinus detinentur. hoc aūt cōiter nonreputatur adeo graue ſeu penale: ſicut predicamꝰpenā damnatoꝝ hominū vel demonū. Et cōfirmatur hoc: quia ſicut damnatoꝝ aīe detinenturin inferno: ſic aīe pueroꝝ decedentiū originalidetinentur in limbo. Si ergo ſola detentio eſt afflictio in demonibus dānatis hominihus: ſequi