.XXXII.
martyrem: ſed cauſa cum eſt rationalis propterdeum propter te ait: ⁊ cum martyrium importetmortem violenter illatam ſic ſumēdo largē martyriū poteſt dici ꝙ ē quadruplex ſeu quadruplicca. ¶ Prīo ex delicti punitōe. ¶ 2º ex gl̓e adeptōne. ¶ 3º ex ꝑſidie obſtinatōe. ¶ Quario ex veradilectionē. ¶ Primū ē qn̄ quis propter furtū homicidiū vel aliud maleficiū decapitatur ſuſpenditur cōburitur ⁊ hiꝰ. Et quia iſtud nō eſt ꝓpter teideſt ꝓpter deū .i. non ꝓprie martyriū: ⁊ ſi morsvioleta: ſaluatur ꝗdē talis ſi penitet ip̄m. ⁊ morsilla violēta patienter ferendo diminuit ſibi de penaͣ debita ꝓ peccatis: non tn̄ aureola martyrij coronatur: vnde ⁊ latro cū xp̄o crucifixus: ⁊ ſi ꝓpt̓maximā ſui cōtritionē ſubito poſt mortem cumxp̄o fuit in paradiſo .i. dei clara viſione: non tamēmartyr. Unde qd̓ hiero. ait de pe. di. i. īportuna.xp̄s de cruee in paradilū latronē tulit. ⁊ ne quisaliqn̄ ſerā putaret cōuerſionē fecit homicidij penā martyriū: hec hiero. Intelligendū ē hoc nō qͦad aureolā: ſed quo ad aureā .i. ſicut per martyrium proprie ꝗs ſubito cōſequitur gloriam: ita ille latro: ⁊ hoc ex magna cōpunctione. Nō ē autēlaudabile iſtud martyrium: quia non propter deum: vnde petrus: nemo veſtrū patiatur quaſi homicida aut fur aūt maledicus aut alienoꝝ appetitor: ſi aūt vt xp̄ianus .i. ꝓpter xp̄m nō erubeſcatglorificet aūt deū ſub iſto nomine. i. pe. 4. ſimilit̓ſiquis occidatur ꝓpter inimicitias partialitatesrixas ꝓpter pecunias ſuas habēdas vel dominium ⁊ hī non dicitur martyr: quia non ē ꝓpter deum. ¶ 2º exponit quis ſe morti ⁊ ſuſtinet mortēꝓpter glorie .i. fame acquiſitionem: ſicut narratUalerius maximus de Curtio nobili romano ꝙarmatus ꝓiecit ſe in magnū hiatū in vrbe factuꝫdata reſpoſione a dijs ꝙ non clauderetur talis aꝑtura terre: niſi fortiſſimus miles ſe in eā inijceret: que per curtiū clauſa ē: ⁊ multi alij ꝓpter laudem cōſequendā expoſuerunt ⁊ exponūt ſe morti. ſed quia non eſt ꝓpter te .ſ. dominū martyriuꝫ:hoc eſt inutile: qd̓ notat hiero. dicens. Uide qͣꝫtūbonum ē charitas: ſi ita fecerimus martyrium vtvelimus noſtras ab hominibus reliquias venerari. Et ſi opinionem vulgi ſectantes intrepidifuderimus ſanguinem huic operi non tam premium qͣꝫ pena debetur: ⁊ perfidie magis tormentaſunt qͣꝫ cor victorie: hec hiero. prima. q. i. vide.Tertio mortificatur ꝗs ⁊ mortem ſuſtinet violētam ad defendendū ſuā hereſim falſam opinionem ſciſma ⁊ hiꝰ: ſicut fecerūt aliqui perfidi heretici: ⁊ hoc martyrium non eſt ſolū inutile: ſed etiāin augmentuꝫ dānationis ꝓpter obſtinationemmalitie: hec Cyprianus. Secuꝫ xp̄m eſſe arbitrātur hi qui extra eccleſiam xp̄i colliguntur: talesetiam ſi occiſi in confeſſione nominis xp̄i fuerūtmaculata iſta nec ſanguine abluitur. Inexpiabil̓enim ⁊ grauis ē culpa diſcordie nec paſſione purgatur. di. 90. nec. vbi innuitur ꝙ etiā ſi ſit fidelisxp̄ianus ⁊ ne abneget fidē martyriū ſuſtineat odi
um in corde habens contra aliquem: talis etiamnon ſaluatur: quia non habet charitatem. Et apoſtolus ait. i. cor. 13. Si tradidero corpus meuꝫ vtardeam .ſ. ꝓ xp̄o charitatem autem non habeamnihil mihi ꝓdeſt. Quod intelligendum eſt ſecundum auguſti. quo ad regnum celorum obtinendum: illud ſcilicet martyrium non illi prodeſt: ſꝫprodeſt ad tolerabiliꝰ iudicium ſubeuduꝫ. Et ponit exemplum dicens. Siquis non habens charitatem que pertinet ad vnitatem ſpiritus ⁊ vincūlum pacis quo eccleſia connectitur in aliquo ſciſmate conſtitutus ne chriſtum neget patitur tribulationes: anguſtias: famem: ſitim: nuditatem: ꝑſecutiones: pericula: carceres: vincula: tormentagladium beſtias: vel flaminas: vel ip̄am crucemtimore gehenne ⁊ ignis eterni: non eſt culpandaſed laudanda in iſto patientia: de peni. di. 3. ſiꝗsnon habens. declarans ſubſequenter ꝙ hoc nonprodeſt ei ad gloriam conſequendam: ſed quiaminus punietur exquo non negauit: ſed quia nonaperte ideſt deum eſt morti addit ideſt propter amorem dei quem non habebat: ſed propt̓timorem gehenne non coronatur ſed damnaturQuarto ſuſtinetur martyrium propter amorēdei: ⁊ hic glorioſe coronatur ẜm illud p̄s. poſuiſtidomine ſuper caput eius coronam de lapide precioſo. ⁊ eccleſia canit: q̄ vox: que poterit linguā retexere: que tu martyribus munera preparas rubri: nam fluido ſanguine laureis ditantur benefulgidis: martyr nomen eſt grecum ⁊ latine int̓pretatur teſtis. Per excellentiam autem dicunt̉martyres ideſt teſtes qui propter deum ſuſtinētmortem violentam: quia non poteſt eſſe efficactus teſtimoniuꝫ eius: quod dicit quis vel fatur qͣꝫpro confirmando ꝙ ſit verum vel iuſtum ſuſtinere mortem ſibi illatam patienter. Sunt ergomartyres teſtes chriſti per excellentiam. Et apoſtolus xp̄i hebre. ii. poſt mira ⁊ magna facta obvirtutem ⁊ teſtimonium fidei ſubdit de martyribus. alij diſtenti ſunt non ſuſcipientis redemptionem ideſt liberationem a ſuis tormentis: vt meliorem inuenirent reſurrectionem. Alij ludibria⁊ verbera experti inſuper ⁊ vincula: ⁊ carceres:lapidati ſūt: ſectꝭ ſūt: tētati ſūt: in occiſione gladijmortui ſūt ⁊c̄. Et hi oēs teſtīo fidei ꝓbati inuētiſunt .ſ. fideles: vel qui vt dicit hieronymus. ii. q.z. eſtimant. chriſtus ſapientia eſt: iuſticia eſt: veritas eſt: ſanctitas fortitudo. martyr vero ⁊ propͥeeſt non ſolum qui mortem ſuſtinet violentam ꝓteſtificatione fidei chriſtiane: ſed etiam pro alijsoperibus virtutum cum quis mortem ſuſtineatmagis qͣꝫ aſſentiat contra illa agere corona martyrij decoratur. Nam ⁊ Io. baptiſta martyr dicitur: quia mortem ſuſtinuit: non pro confeſſionefidei: ſed pro reprehenſione adulterij: ⁊ illa mulier venerabilis cum ſeptem filijs mortē cū variis tormētis ꝑpeſſi ſūt: quoꝝ martyriū ſolēnizateccl̓ia: ⁊ ſolū inter ſanctos oēs veteris teſtamen-