Titulus.
dicit̉ apoſtolus angloruꝫ quia eos traxit ad fidēnō ꝓpria p̄dicatiōe: ſꝫ ordinatione illuc mittēdop̄dicatores ⁊ eos īſtruēdo: tn̄ ꝑ excellētiā ⁊ vſitatiꝰ. xij. a xp̄o elc̄i et miſſi ad p̄dicādū ab eo dicūt̉apl̓i In locū tn̄ iude ꝓditōis ſubſtitutꝰ ē mathiasꝑ ſortē ab apl̓is miſſā inter eū ⁊ barnabā ꝗ cecidit ſuꝑ matthiaꝫ: vn̄ annumeratus ē cū. xi. actuūpͥmo. Nō excludit̉ a numero apl̓oꝝ paulus quiplus oībus laborauit vniuerſū mundū p̄dicatōeepl̓is docens. nā ⁊ ſi nō ſit de numero duodenario: tn̄ vocatꝰ a chriſto d̓ celo ad apl̓atū corꝑalit̓ īꝓpria ꝑſona ſibi apparēti ī aere: quod ꝓbat tho.ex eo. ꝙ. i. cor. 15. narrās apparitōes factas a chriſto pꝰ reſurrectionē ī ꝓprio corpore diuerſis perſonis ⁊ vicibꝰ ſubdit: nouiſſime tāqͣꝫ abortiuo apparuit mihi. Ego enī ſū minimꝰ apl̓oꝝ ⁊c̄. Si gͦ n̄eēt facta apparitio a xp̄o ī ꝓpria ꝑſona nō eēt adꝓpoſitū. hi gͦ. xij. cū paulo ſūt pͥncipes populorūꝗ ꝯgregati ſūt ⁊c̄. vbi tria pn̄t ꝯſiderari Primoeorū dignitas veneranda: ibi pͥncipes ppl̓orū.Secūdo ip̄oꝝ ſingularitas admiranda: ibi congregati ſūt cū. d. abrahā. ¶ Tertio malignoꝝ prauitas deteſtanda: vbi qm̄ dij fortes terre ⁊cͣ. VQuātū ad pͥmū apl̓os pͥncipes eē: vn̄ ēt dignitason̄dit̉ veneranda decātat eccl̓ia: dicens eccl̓iarūpͥncipes belli triūphales duces celeſtis aule milites ⁊ vera mundi lumīa: ⁊ in p̄s. Cōſtitues eos pͥncipes ſuꝑ oēm terrā: ꝗlibꝫ habuit pͥncipatū ſibi adeo decretu magne ꝓuintie vl̓ regni. Nā andreaſfuit pͥnceps ppl̓i achaienſis in grecia. Iacobꝰ maior pͥnceps ppl̓i hiſpanie: ⁊ qd̓ ſibi defuit honorꝭī mundo: qꝛ ī capite āni a paſſione xp̄i in iudea d̓capitatus ē: hoc deꝰ ſuppleuit pꝰ mortē: qꝛ in maiori veneratiōe ē corpus eius qͣꝫ alicuiꝰ apl̓i. Thomas pͥnceps īdiani populi quē ꝯuertit. Iacobusminor, hieroſolymoꝝ populū reges pͥmꝰ ibi archiep̄us fuit: ⁊ pͥmus miſſā cātauit ſeu legit: Philippus ſyriam ſeu ſcythiaꝫ ſpāliter gubernauit. Bertholomeus armeniā ⁊ licaoniā. Mattheuſ ethiopiam nigram candidā doctrina fidei efficit. Simon prius meſopotamiā. Thadeus eius germanus egyptū ſimul ambo ꝑſidam illuſtrarūt. Mathias iudeā in ſortem accepit. Io. euangeliſta aſiam. cuiꝰ. vij. eccl̓ijs apocalipſiꝫ ſcribit: ⁊ a ꝗbuſdāviuus adhuc opinate credit̉ ī paradiſū t̓reſtremtranſlatus: vt cū enoch ⁊ helia ꝯtra antixp̄m predicet: vt de ſtatu legis euangelice habeatur teſtꝭIo. ſicut de ſtatu legis nature enoch: ⁊ d̓ lege moſaica helias habent: qd̓ tenēs do. Io. dn̄ici ī quodā ſuo dialogo īperfecto ſcribit: licet cōius credatur ī pr̄ia cū ceteris in corpore ⁊ aīa: qꝛ corpꝰ eiuſnō īuenit̉: vl̓ ī aīa tantū exponētes illud: ſic eumvolo manere donec veniā. Io. vlt. qꝛ nō ad aduentū ad iudiciū refert̉: ſꝫ ad aduentū ī regno eēcleſie iā ꝑ orbē diſſuſo ip̄e veniret ꝓ eo ſine martyrio ī pace migraturꝰ. Paulus pͥnceps fuit totiꝰpene orbis p̄dicādo: ſꝫ Petrus nō ſolū ponti galatie ⁊ cappadocie anthiochie vbi p̄dicauit ⁊ rome: ſꝫ abſolute pͥnceps fuit totius eccl̓ie auctorita
te ⁊ iuriſdictiōe plenaria ſibi tradita: nō ab apl̓isceteris vl̓ cōcilijs: ſꝫ a dn̄o ieſu xp̄o. Cū enī dixitIo. vlt. paſce oues meas: vt dicit di. xxij. oēs. vn̄⁊ eccl̓ia canit. Tu es paſtor ouiū pͥnceps apl̓oruꝫEt anacletus dicit ꝙ ceteri apl̓i cū petro pari cōſortio honorem ⁊ poteſtatē acceperunt .ſ. quo adordinē: qꝛ oēs ep̄i ipſumqꝫ pͥncipem eorū eē voluerunt: di. xxi. in nouo. ⁊ hoc qͦ ad iuriſdictioneꝫque ē pleniſſima in petro: nō ꝙ ip̄i eā petro dederīt: ſꝫ a xp̄o ſibi datā acceperūt: ⁊ cōiter hi duo .ſ.petrus ⁊ paulus ſolent dici pͥncipes apl̓orū: ꝗ meritis ⁊ gloria credunt̉ equales ⁊ alios apl̓os p̄cellere. Unde ambro. Beati petrus ⁊ paulus eminent inter vniuerſos apl̓os: ⁊ peculiari qͣdam prerogatiua p̄cellunt: verū inter ipſos ꝗs cui p̄ponatur incertū ē: puto enī illos equales eē meritis ꝙequales ſunt paſſione: ⁊ ſimiles eos fidei deuotone vixiſſe quos ſimul videmus ad martyrij gloriam perueniſſe. Nō enī ſine cauſa factū putamꝰꝙ vno die vno in loco ſub vno ꝑſecutore paſſi ſivno die: vt ad chriſtū pariter ꝑuenirēt vno in loco ne alteri roma deeſſet ſub vno ꝑſecutore: vtequal̓ crudelitas vtrunqꝫ ꝯſtringeret. dies ergo ꝓmerito: locus ꝓ gloria: ꝑſecutor ꝓ virtute decretus ē. Et in roma martyriū ꝑtulerunt que principiū ⁊ caput obtinet nationū: vt vbi gentiliū pͥncipes habitabant: ibi eccl̓iarū pͥncipes morerenturhec ille. 2. q. 4. beati. Idem zeo papa in ſermonePrīcipes ergo apoſtoli fuerunt eccleſiaruꝫ ⁊ populorum facti a dn̄o ieſu chriſto vt eccleſias gubernarent: ⁊ ordinarent circa diuinū cultum populos meritis ⁊ virtutum exemplis ad ſalutēᶠ traherent debellando hoſtes interiores viciorū: doctrina ⁊ miraculis orbem illuſtrarent. ¶ Quo adprimū inquit Ber. Talis decebat humani generis paſtores conſtitui: qui ⁊ duces eſſent ⁊ potentes ⁊ ſapientes. duces vt me blande ⁊ miſericorditer ſuſciperent: potētes vt me forte ꝓtegerent:ſapientes vt ad viam ⁊ per viam me perducerent que ducit ad ciuitatem: hec ille. que chriſtustradidit nobis implicite ⁊ ſubſtātialiter: poſtmodum apoſtoli a ſpiritu ſancto edocti in ſacramentis ⁊ cerimonijs in eccleſijs ſtatuentes. quo ad ſecundum dixerat eis chriſtus: mat. 5. in ſermone īmonte: vos eſtis ſal terre per quos alij .ſ. condiendi ſunt ⁊ a fetoribus viciorum preſeruandi: ⁊ ſicluceat lux veſtra coram homībus: vt videāt opera veſtra bona ⁊c̄. Unde chryſo. Miſit deuſ apoſtolos ſuos ſicut ſol radios ſuos quaſi roſa ſuauitatis ſue odorem: quaſi ignis ſcyntillas ſuas diſꝑſit: vt ſol in radijs ſuis apparet: ſicut roſa in odoribus ſuis ſentitur: ſicut ignis in ſcyntillis ſuis inſpicitur: ſic illorū viriutibus chriſti potētia ꝯgnoſcatur. Quāuis ipſi apoſtoli a pͥncipio ſue vocatiōishabuerint ſpiritum ſanctuꝫ: tamen in die penthecoſtes ita fuerunt eo repleti ⁊ firmati ꝙ nō poterant peccare mortaliter. De venialibus autem dicit Io. in canonica. i. c. i. de ſe ⁊ ſocijs: ſi dixerimꝰqꝛ pcc̄m nō hēmus: ip̄i nos ſeducimꝰ. Un̄ ⁊ petrꝰ