Titulus.
ſecuti ſūt iudices: vt pꝫ in li. iudicū ꝑ totū. Et deinde talis modus regendi mutatꝰ in regiū ſeu regale ſceptrū in ſaule vel potiꝰ in dauid. Et ſi apd̓alias nationes eſſent reges ⁊ pͥncipes: vtꝝ iuſtotitulo obtinuerint: ignotū eſt. Monarchia autē.i. pͥncipale dominium mūdi pͥmo cepit a ſyrijsſub Nino rege niniue. Et de aſſyrijs tranſlatū ēad mēdos ⁊ ꝑſas ſub cyro ⁊ dario. Et de mediſ⁊ pſis tranſlatū eſt ad grecos ſub alexādro magno: ⁊ a grecis tranſlatū ē ad romanos ſub octauiano: qd̓ dominiū demū ſubiugatū ē ⁊ ſubditū xp̄o: vt habet̉ in viſione danielis. vi. c. ſignatum ꝑ lapidem ſtatuā illā in puluerē redigentē:⁊ oſtenſū fuit octauiano imꝑatori ꝑ ſibyllā: diequa natus eſt rex regū ⁊ dn̄s dominantiū. Poſtmodū tranſlatū eſt imꝑiū ſub conſtantino conuerſo ad fidē ſub romanis ad grecos annuentepapa ſilueſtro: ⁊ exinde a grecꝭ ad alamanos ſubCarolo magno diſponente papa adriano. Nam⁊ ipſe Carolus magnus dn̄s erat frācie ⁊ alamanie. Dicit̉ tn̄ imꝑator etiā nūc rex romanorū ꝓpter dignitatē rōne deriuationis: qꝛ inde deriuatum eſt imꝑiū ⁊ rōne ꝯfirmationis: qꝛ a romanō pontifice hꝫ ꝯfirmari. Et rōne coronationisqꝛ rome cōiter dꝫ coronari. Ex verbis aūt aug.in liº. de ciui. dei in diuerſis locis videt̉ elici ẜmAug. de ancho. ꝙ imꝑiū deo diſponēte ſit tranſlatū ad romanos ꝓpter. v. Et pͥmo ꝓpter magnā reuerentiā ſacroꝝ: etiā ſi errarent ī cultu plurium deoꝝ. Et hoc ſatis pꝫ ex pͥmo li. valerij maximi. c. i. Secunduꝫ fuit clementia ⁊ virtꝰ aīoꝝ.Unde in laude eoꝝ dictū ē. Parcere ſubiectis: ⁊debellare ſuꝑbos: vt dicit virgilius. Et ꝙ accepta iniuria ignoſce̓ potiꝰ qͣꝫ ꝑſequi malebāt: vt dicit ſaluſtius. Tertiū fuit fides ꝓmiſſorū .i. firmaobſeruatio: exemplū pꝫ de marco regulo ꝗ cauſa ꝓmiſſi reuerſus eſt ad hoſtes carthaginenſesvt dicit valerius maximus. Quartū fuit iuſticiadiſcuſſionū. Un̄ dr̄ actuū. 15. ꝙ feſtus rn̄dit. Nōeſt ꝯſuctudo romanis dānare aliquē hoīem priuſqͣꝫ ille ꝗ accuſatꝰ eſt: pn̄tes hēat accuſatores locūqꝫ defendendi accipiat. Quintuꝫ fuit carentiaꝓprioꝝ: hoc eſt ꝙ nō attendebāt ad ꝓpria cōmoda: qd̓ patꝫ ex eo qd̓ ſcribit̉ .i. machab. 8. Ꝙpapa ſit maior imꝑatore in dignitate pꝫ nō ſolū ex auctoritate Ambroſij: ꝙ nō tam aurū ē p̄cioſius plūbo: qͣꝫ regia ptāte ſit pontificalis auctoritas: vt habet̉ di. 96. c. duo ſūt. ſꝫ etiā ꝑ exempla imꝑatoꝝ gentiliū pōt on̄di. Nam vt narratmagiſter ī hiſtorijs ſcholaſticis. Cuꝫ alexanderimꝑator veniret in iudeā cū ꝓpoſito exterminādi eā ex viſione quam habuit terribili: obuiansioiadē ſūmo ſacerdoti ad eū veniēti induto pontificalibꝰ de equo deſcendit digniſſimeqꝫ eū veneratus ē: ⁊ adorauit dicēs p̓ncipibꝰ ſecū comitantibꝰ ſe nō ipſū adoraſſe ſꝫ deū: cuiꝰ pͥncipatuꝫ⁊ vicē gerebat in terris. Et de ſibylla tiburtinanarrat̉ ab hiſtoriographis: ꝙ cū on̄diſſet octauiano imꝑatori: quē romani volebant deū vo-
care circa ſolē circulū ⁊ in medio eius virgine.pulcherrimā puerū geſtantē in gremio ⁊ dixiſſꝫillū puerū maiorē eo .ſ. xp̄m: eū adorauit: ⁊ ꝓhibuit ſe deum vocari. Cuꝫ ergo papa ſit vicariusxp̄i: pꝫ dignitate eius maiore imꝑiali: pꝫ etiā hocex ſil̓itudine que inducit̉ extra de ma. ⁊ obe ſolite. Ubi papatus ſeu pontificalis dignitas aſſimilatur ſoli ⁊ regalis ptās lune. Sol aūt dr̄ pat̓omniū planetaꝝ ⁊ dn̄s: ⁊ ſicut luna recipit lumēa ſole: ita imꝑialis dignitas ſuā iuriſdictionem apapa. Qd̓ aūt dic̄ Hugucio ſuꝑ. c. cū ad veꝝ di.96. ꝙ imꝑator ptātē ⁊ gladij dignitatē imꝑialeꝫnō recipit ab apl̓ico ſꝫ a pͥncipibꝰ ⁊ populo pelectionē: dicit Augꝰ. de ancho. ꝙ ꝗcꝗd fuerit d̓teritis imꝑatoribꝰ planū eſt: ꝙ modernoꝝ imtorū electio ꝑtinet ad ſūmū pontificē vel īmediate ꝑ ſe vel mediate ꝑ electores qͦs ipſe ordinauit. Itē qd̓ dicit Hugucio ibidē. ꝙ ptātes dicte .ſ.imꝑialis ⁊ apl̓ica ſūt diſcrete ⁊ diuerſe: verū eſt.qꝛ ad diuerſa pͥncipalit̓ deputate: vna ad ſpūalia: alia ad tꝑalia nō tn̄ ita diuerſe ꝙ vna nō reducat̉ in aliā: vtraqꝫ .n. ē a deo: ſꝫ apl̓ica īmediate: imꝑialis ꝟo mediāte apl̓ica. Itē qd̓ dicit idēꝙ imꝑator eſt maior papa ī tꝑalibꝰ: hoc nō ē verū quantū ad iuriſdictionē: ſꝫ quātū ad īmediatū vſū ⁊ īmediatā executionē tꝑaliū: ẜm quē modum imꝑator pōt dici maior xp̄o: qꝛ xp̄s nō habuit īmediatā executionē bonoꝝ tꝑaliū: ⁊ ſi habuit plenū dn̄iū qͣꝫtū ad vniuerſale iuriſdictionē: ⁊ ſic papa vicariꝰ eius ī ſpūalibꝰ ⁊ tꝑalibꝰ ē maior qͦcūqꝫ alio rege vel īꝑatore. Et ſic intelligit̉qd̓ dicit nicolaꝰ papa in dicto. c. cū ad verū. ⁊.96. ꝙ ſi papa nō dꝫ vſurpare ea q̄ ſūt imꝑatoquia .ſ. nō dꝫ īmediatā executionē vel admitionem tꝑaliū vti eoꝝ: que ꝑtinēt ad imꝑatꝘ imꝑator electus debeat ꝑ papā ꝯfirmari:bet̉ extra de elec. c. venerabile. ꝙ ꝯfirmatus debeat ꝑ papā inūgi ⁊ cōſecrari ⁊ cōfirmari: pꝫ exͣde ſacra vnc. c. cū veniſſent. ꝙ ꝯfirmatus ⁊ īunctus debeat ꝑ papā coronari: pꝫ de elec. c. venerabilē. Nec obſtat ꝙ cōſtantinꝰ imꝑator īpoſuitcoronā ſilueſtro pape: vt di. 96. conſtantinus. qꝛhoc fecit nō ſicut dn̄iū ⁊ auctoritatē p̄bens: ſꝫ ſicut miniſter obſeques: cuiꝰ ſignum fuit: ꝙ tencsequū eius ſtratoris officiū ſibi exhibuit. Et ī coronatione imꝑator pape iuramentum fidelitati.p̄ſtat: vt pꝫ di. 63. c. tibi dn̄o. Itē papa pōt imꝑaterem ex ſufficienti cā excōicare: vt. 96. di. c. duo. ⁊ipſū deponere ⁊ imꝑiopͥuare: ſicut Innocentiusdepoſuit ottonē imꝑatoreꝫ: ⁊ Innocentiꝰ. 4ꝰ.Federicū. ⁊ gladio corꝑali ſi adminiſtrationē teporaliū nollꝫ dimittere ꝑſequi: ⁊ bellū ꝯtra ipſūꝯuocare: ⁊ vaſallos ⁊ ſubditos a iuramēto fidetatis abſoluere. 15. q. 6. c. nos ſanctorum.De donatiōe facta eccleſie ꝑ cōſtantinū imꝑatorē. Utrū potuerit facere: ⁊ vtrū ſucceſſores eius poſſint reuocare.Quantū ad pͥmuꝫ dicit Augꝰ. de ancho. ꝙ pape