Capitulum X.

entum. Et ratio hꝰ eſt: qꝛ tales .ſ. bn̄ fortunatos oꝑſuſcipere illam diuinatiuam: q̄ eſt a diuino īſtinctu: q̄ ſuperat oēm ſenſuꝫ ⁊ intellectum. vnde talesmelius diuinātur ⁊ vaticināt̉ de fide qͣꝫ ſapientes⁊ prudentes. Item īter hoīes aliqui ſunt bene ſortunati: eo ꝙ bene ſequuntur diuinos inſtinctꝰ: aliqui male fortunati: eo ꝙ non ſequuntur diuinosīſtinctus. Et vnus ⁊ idem hō vno tp̄e erit ſortunatus ⁊ fortunate aget: aliquo alio tp̄e erit īſortunatꝰ⁊ infortunate aget. Et a natiuitate ſunt aliqui fortunati ⁊ aliqui infortunati. Item inſipientes ⁊ ſimplices contingit magis eſſe fortunatos: probat̉ ratione ⁊ exemplo. Ratione quidem qꝛ ille ē magisfortunatus qui magis inſequitur īſtinctus dīnosSed ſimplices amiſſa ratione ⁊ non dediti exterioribus agibilibus magis percipiunt ⁊ ſequunturinteriores īſtinctꝰ ⁊ dīnos īpetꝰ qͣꝫ faciunt ſapiētesqui rationem ſequuntur. Exemplo ſic probatur.Sicut ceci amiſſis oculis magis memorantur etcontingit virtuoſius ⁊ ſtabilius eſſe quod memorantur. Sic inſipientes magis ſequuntur diuinos inſtinctus amiſſa rōe. Nam pluribꝰ intentusminus ē ad ſingula ſenſus. Egidiꝰ in ſcriptis ſuꝑlibro de bona fortuna. Appellātur hic inſipientes⁊ ſine ratione illi qui non ſequuntur rationes naturales humanas ⁊ ſapientiā humanam vel acꝗſitam ſicut mulieres ⁊ ſimplices ꝑſone.¶ Capitulum decimum de conſtellationibus ⁊ ibide ſtella magorum que apparuit eis.E conſtellatōibusetiaꝫ poteſt induci illud p̄s. xxxix. Bcātus vir cuius ⁊c̄. qui non reſpexit ī vanitates ⁊ inſanias falſas. Multe enim vanitates⁊ inſanie falſe dicuntur de hiꝰ: ſed homo rectꝰ nonreſpicit ad eas. Nonne vanitas eſt ⁊ inſaniā credere ꝙ aſtra: ſeu conſtellationes cogant nos ad bene ⁊ male faciendum: vel bene aūt male habendūSed ⁊ ſi corpora celeſtia influant in corpora inferiora non tamen directe in aīas. Sed nec etiaꝫ incorpora niſi diſponente d̓o. Qui cum ſit cā primaomnium: ⁊ cauſa prima plus influat in cauſatumcauſe ſecunde qͣꝫ ip̄a cauſa ſecunda ẜm regulā naturalem ī libro de cauſis. Sequitur ꝙ deꝰ ad placitum ſuū pōt tollere ⁊ mutare influxum a cauſisſecundis vt a corporibꝰ celeſtibꝰ quo ad aliquos etfectꝰ naturales: puta pluuias ſiccitates peſtes ⁊ hiꝰq̄ aliqn̄ ẜm diſpoſitionem corporum celeſtium etelementorum deberent euenire: ita ꝙ nō eueniant⁊ ecōtra ꝙ veniant qn̄ ẜm cās ſecundas non dederent venire. Et ꝓpterea dicit dn̄s Hiere. x. A ſignisceli nolite timere: ſic̄ gentes tinent. Qn̄ īmiſit dn̄speſtē ī ppl̓m iſrl̓ ꝓpter numeratōem factā a Dauidex qͣdā iactātia ⁊ vanitate: ⁊ ī triduo ceſſauit ex to-

to. Et ſil̓r de ſignis corꝑalibus factis in egypto perMoyſen. Un̄ ⁊ Gratianus dicit in decretis. xxvi.q. ij. §. His ita. ꝙ ꝗbuſdaꝫ cōſtellationes ⁊ ſuturerum ſigna cuſtodientibꝰ Apl̓s ait .ſ. Gal̓. iiij. Diesobſeruatis ⁊ menſes: ⁊ tp̄a ⁊ annos: timeo ne forteſine cauſa laborauerim ī vobis. Sic ⁊ aſtronomīaſeu aſtrologia apud catholicos in diſſuetudinemabijt: qꝛ dū ꝓpͥa curioſitate his nimis erant intentiminus vacabant his que ſaluti aīaruꝫ erant accōmodata. Hec ille. Et Ambroſius dicit ꝙ aſtrologia⁊ huiuſmodi nihil valent ad ſalutem: ⁊ mittunt inerrorem: ⁊ qui his ſtudent: curam anime non hn̄tdi. xxxvij. §. Hinc ⁊ filius in fi. Equidem obſeruare dies ẜm rōnem naturalem medicine vel philoſophie naturalis puta non dare medicinas in reuolutione lune aut minuere ſanguinem vel plantare aut incidere arbores magis vno tempore qͣꝫalio: prout dictat rō natural̓ hoc lꝫ. Et ſic etiā dareiudicia vel ſequi de effectibus naturalibꝰ ẜm ſcīaꝫaſtrologie: que tamen iudicia frequenter reperiutur fallacia: vel ꝙ ignoratur illa ſcīa: vel qꝛ vt dictū eſt deus pōt immutare virtutem ⁊ influxū ſecūdarū cauſarum ad effectus producendos ad placitum. Sed de actibus humanis velle certitudinaliter ex conſtellationibus iudicare: ad ſuperſtitionem pertinet ⁊ infidelitatem: cuꝫ per hoc tollaturlibertas arbitrij. Sed ſciendum ꝙ eſt triplex genꝰtellarumPrimo eſt ſtella comatica.Secundo eſt ſtella erratica.Tertio eſt ſtella ſingularis ⁊ mirifica.Rimo eſt quedaꝫſtella que dicitur cometa vel cometes.Et vt dicitur in catholicon. Cometa ēquedam ſtella crinita emittens de ſe radios flammarum ad modum criniū. Et ſemper qn̄ apparetſignificat mortem vel mutationē alicuius pͥncipisvel alicuius patrie deſtructionē: ⁊ ſēꝑ dirigit radios ſuos ad illam partē cui minatur. Quidā tn̄ dicūt ꝙ non ē ſtella: ſed eſt q̄dam nubes ignea claritate accenſa: qd̓ magis credimus. Papias aūt dic̄ꝙ cometes eſt ſtella ſic dicta: eo ꝙ comas luminisex ſe ſundat. Qd̓ genus ſideris qn̄ apparet: peſtilentiam famem bellum aut regni mutationem ſignificat: quam latini crinitem vocant: eo ꝙ in modum crinium flammas ſpargit. Alij dicunt cumquibus ego qͣꝫ cometes nihil aliud ē ꝙ vapor terreꝰ ⁊ groſtus cuius partes ſibi paulatim coniacentaſcendens ab inferiori parte eſtus multum ad ſuperiotem partem eiuſdem vbi concauitateꝫ igniscontingit: ⁊ ibi diffuſus eſt ⁊ inflammnatus: et ideovidetur longus frequenter et diffuſus. Iteꝫ ſciāsꝙ ſtelle hn̄tes comas efficienter ⁊ ſcd̓m locum ſuegenerationis ſunt propter aerem inflammatumex vicinitate ignis: qui continet materiam comete: et ipſum cometem aerem dico propinquū igniqui in ſe continet calorē ignis: qꝛ qn̄ in ipſo vapor