Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capituluꝫ.IX.

nobis: dicemus: qꝛ dij eſtis. Et Salomon ī tertioReg. viij. Tu ſolus noſti corꝑa filioꝝ hoīum. Sanare etiam īfirmos ſine medicinis remedijs naturalibꝰ eſt ꝓpͥum dei. Sꝫ ſuꝑſtitōeꝫ obſeruantiam augurioꝝ diuinationum q̄runt hoīes ſcirefutura occulta: īcantatōes breuia q̄runt ſanitatem ſine medio naturali ſine dei adiutorio:vn̄ ſeꝗtur volunt ſibi vſurpare ſunt ꝓpͥa deo:qd̓ eit maxīe ſuꝑbie. Scd̓m .ſ. irriat fidelitatē .i.ꝓmiſſionē quā fecit deo ī baptiſmo. pꝫ ex hoc qꝛ ībaptiſmo ꝓmiſit abrenūciare diabolo pōpis eiusSed talibꝰ vti facere eſt q̄rere auxiliū diaboli etſacere pactum cuꝫ eo euꝫ venerari: vt ꝑͤ ea vanafalſa que facit ſibi cōferat qd̓ q̄rit ſanitatē vel noticiā alicuius rei occulte hiꝰ. Un̄ Chryſo. de cananea īquit. ꝑrexit ad diuinos: non vocauit magos: alligatura q̄ſiuit: īpoſtatrices mulleresadduxit .i. īcantantes: ad falſa p̄ſidia cōfugit: ſꝫrelīquit oēs diaboli falſitates: venit ad dn̄ꝫ ieſūvbi on̄dit hec eſſe adiutoria diaboli. Et apl̓s dicitad Gal̓. iiij. Dies obſeruatis tꝑa mēſes ānos:timeo ne forte ī vanū laborauerī in vobis .ſ. fidemvos ꝑdendo. Et Aug. dicit. xxvi. q. vij. obẜuetis poſtqͣꝫ multa taliū particulariter poſuit iſtaſectāt̉: fidē negant baptiſmū: ſūt deteriores infidelibus: ſi ſe correxerint: ad eternā dānatōeꝫtendūt. Tertiū pꝫ ex hoc qꝛ deus expreſſe prohibeiſta dicēs. auguriabimini nec obſeruabitis ſōnia. Eccleſia ēt ꝓhibet iſta: vt pꝫ. xxvi. q. v. totum. q. vij. Et extra de ſortile. c. In tabulis. Un̄ ad deteſtatōem huiꝰ ſceleris ponit īter caſus reſeruatosep̄is. Fiūt ēt ī his maxīa ſacrilegia: qꝛ īmiſcēt̉ cumhis ſacramenta vel ſacramētalia multa turpiſtima fiūt comedunt̉ dicuntur que turpe eēt dicere. Odiſti ergo ⁊c̄. Capitulum nonum de Fortuna.OĘatus vir cuius ēnomen dn̄i ſpes eiꝰ non reſpexit in vanitates īſanias ſalſas. Beatitudinemꝗlibet naturaliter appetit: ſꝫ ad non ꝑuenit niſiſpes eius ſit ī noīe dn̄i i. ī virtute dei auxilio eius ī ſe non cōfidit: ſꝫ ī adiutorio gratie dei vl̓ ī noīedn̄i: qd̓ nomē ē ieſus: īterp̄tatur ſaluator .i. ſalut.aīe corꝑis ſperat cōſeꝗ a ieſu ſalutari: reſpexit ad vanitates .i. ad tp̄alia ī ꝗbus cōfidat: īſanias falſas .i. ſuperſtitiones varias. Circa hoc multierrāt aſpicientes ad talia confidentes ī illis: quaſi per illa ſaluādi a deo. Eſt .n. īſania falſa fortunatōis. Eſt īſania falſa cōſtellatōis. Eſt īſania falſa fatatōis. Multi credūt aſſerūt multas vanitates īſanias .i. fatuitates falſas. Circaᶻ iſta aliqui īfortuna: aliꝗ de cōſtellationibꝰ: alij de fato. De fortuna varie ſūt hoīes opīati­ Aliꝗ ethnici rudeshoīes opinati ſūt deā. Un̄ rome ei fecerūt edē aram ſimulacrū: ip̄amqꝫ vt deā colebāt: ip̄m ſi

lacrū fortune locutū eſt pluries matrone rite eam dedicauerāt. Sed Aug. ī quarto de ciui. d̓i.c. xviij.. xix. vbi iſta refert: on̄dit hoc fallaciaꝫerrorē. plato alij philoſophi ſapiētes oēsos vtriuſqꝫ ſexus: ſi tn̄ ſexū hū̄t: nec ſexū habeant: nec plures ſint ẜm veritatē dixerūt eos bonos: ſed fortuna aliqn̄ ē bona aliqn̄ mala. An forte mala ē in malignū demonē ꝯuertit̉ deaeſt. Sed ſint multi hoīes fortunati: tot erūt deeiſte quot ſūt hoīes bone fortune. Et cum ſint plurimi male fortunati erit fortua ſi vna eſt bona mala. Bonā eſſe dicūt bonis et malis venit ī hoc differens a felicitate quā etiā dicebāt colebāt vt deam: qꝛ felicitas illa eſt quā boni habēt p̄cedentibꝰmeritis. Fortuna vero bona dr̄ ſine vllo examine meritorū accidit hoībꝰ bonis malis vn̄ fortūanoīatur. Sꝫ qūo eſt bona ſi ſine vllo iudicio venitad bonos ad malos. Ut ꝗd colit̉ ita ceca ē paſſim ī qͦſlibet īcurrens vt ſuos cultores plerūqꝫ p̄terea ſuis cōtētoribꝰ hereat. Aut ſi aliꝗd ꝓficiūt cultores eiꝰ vt ab illa videātur amētur: merita ſeꝗtur fortuitu venit. Ubi ē ergo illa diffinitio fortune: vbi eſt qd̓ a fortunis nomē accepit nihil .n.deſt tollere ſi fortūa eſt. Si ſuos cultores diſcernit fortuna non eſt. Qd̓ ſi Iupiter ip̄am volueritmittit ip̄e ſolus colat̉: illa reſiſtere pōt ei iubenti. Falſiſſimū ergo ē fortunā deā eſſe: verſutia d̓monū factū ē vt loq̄retur fortune ſimulacrūAd ꝗd .n. aliud locuta eſt niſi vt hoīes recte viuere curarent cōciliata ſibi fortuna illos ſine vlliſmeritis bonis faceret fortunatos. Et Lactātius dicit libro tertio: hoc ſimulacrū copia gubernaculo fingunt tanqͣꝫ fortuna opes tribuat hūanarū rerū regimē obtineat. Sed vt dr̄. Iſa. lxv. Etvos ponitis fortune mēſā .i. arā tanqͣꝫ dee. Et ſubditur. Dinumerabo vos ī gladio .ſ. iudicij et eternedānatōis. Alij dixerūt fortunā accidentiū rerūſubitū īopinatū euentū abſqꝫ cāʳ ſuꝑiori vel īferiori. Un̄ aliꝗ opinati ſūt vt refert dn̄s Ioā. dn̄iciſuper. Eccleſiaſtes oīa eueniebant ī mūdo a cāu fortuna ſine diuina ꝓuidentia vel celorū īfluētia ſine cuiuſcūqꝫ rōnal̓ creature ordinatōe primaUn̄ Aug. de ciui. dei. li. v. dicit caſualia dicunt̉que vel nullas hn̄t cauſas vel aliqͦ rōnabili ordine procedūt. Exēplū. Refert Ualerius in. i. li. remiges ꝗdā haurirent aquā de ſentina fluctꝰmaris quēdā e naui eiecit ī mare mox alius fluctus cōtrarius illū eiectū naui reſtituit. A caſu etfortuna fuit vtrūqꝫ: qꝛ ſine aliqua rationabili etꝓuidentia cuiuſcūqꝫ hoc euenit. Sic igit̉ aliꝗ ph̓icaſum fortunā poſuerūt ī oībus. In quoꝝ perſona inquit. Salomon. Eccleſiaſtes. iiij. Uerti me adalia: vidiqꝫ ſub ſole nec velociū curſum nec ſortium bellū nec ſapientum panē nec doctorū diuitias nec artificū gr̄am ſed tp̄s caſūqꝫ ī oībꝰ .i. aliqn̄velociores a curſu īpediūtur ita tardiores p̄cedunt corꝑaliter ſpūalit̓: fortiores ī bello aliqn̄vincuntur a minus fortibus ſapientes .i. magi