Titulus. XII.
remāet hō liber ad agendū vel n̄ agendum ea eti aad qͦ īclinaret ſenſualitas ex īfluentiā conſtellationum. Tho. 2ª 2ᵉ. q. xcv. Un̄ ⁊ Ptholomeꝰ maximusaſtrologꝰ dixit ꝙ vir ſapiens dn̄abit̉ aſtris .i. paſſionibꝰ ⁊ vicijs ad q̄ ex conſtellationibꝰ eſſet īclinatꝰ ethoc vtendo rōe Aug. ēt de ciui. dei. li. v. dic̄ ꝙ n̄ vlꝫquaqꝫ abſurde dici pōt ad dr̄ias corpoꝝ vale̓ affletus qͦidā ſidereos: n̄ at voluntates aiſideꝝ poſitōibus ſubdi: ⁊ ibi tractat iſtā materiā: on̄dens ꝑ rōes⁊ exēpla falſitatem eoꝝ: ꝗ ex ꝯſtellatione ſub qͣ ꝗs ēnatꝰ volūt p̄nūciare eiꝰ ꝯuerſatōem ⁊ mores. Hocat eē ꝓhibitū on̄dit Aug. xxvi. q. iiij. Igit. Un̄ ⁊ moͣ.§. VII.tale eſt ar. de peni. di. ij. Si .n.De diuinatione per ſōnia. Nō ꝙ duplex eſt cā ſōnioꝝ .ſ. intrinſeca ⁊ extriſeca. Intriſeca eſt duplex .ſ. aīal̓ ⁊ corꝑal̓. Cā aīal̓ ſōnioꝝ eſt cū fantaſie dormientꝭ rep̄ſentant̉ ea circa q̄īamorata ē cogitatio ⁊ affectatio eiꝰ ī vigilando. Ettal̓ cā ſōnioꝝ ſuturoꝝ euentuuꝫ non pōt eſſe cā. Etꝙ aliqn̄ ꝯcurrāt ip̄i euentꝰ cū ſōnijs hoc erit a calu⁊ per accn̄s. Cā ītrinſeca corporal̓ ī qͣꝫtū ex diſpoſtione corporis ſit motus aliꝗs ī fantaſia dormientis conformis diſpoſitiōi co. porali: puta ille ī quoabūdant humores frigidi ī corpore iōniabit ꝙ ſitin niue vel aqͣ: ⁊ ī quo abūdat colera: ꝙ volet ⁊ hiꝰUnde ⁊ medici dicunt eſſe ītendenduꝫ ſōnijs infirmoꝝ ad cognoſcendū diſpoſitionem interioreꝫ infirmi. Cā igit̉ hiꝰ ſōnioꝝ poteſt eſſe cā futuroꝝ euētū ꝗ ꝯcurrunt cū ſōnijs. Cauſa extrinſeca ēt eſt duplex .ſ. corporalis ⁊ ſpiritualis. Corporalis ꝗdeꝫ inqͣꝫtum īmitatur imaginatio dormientis ab aere cōtinenti vel corporum celeſtiuꝫ imp̄ſſione: vt ſic dormienti alique fantaſie appareant conformes celeſtiū diſpoſitioni. Et qꝛ vidictum eſt virtus aſtrorūnon eſt cauſa per ſe humanoꝝ actuū procedentiuꝫex libero arbitrio nec caſuū fortuitoꝝ: iō euentushiꝰ non pn̄t procedere ex tali cauſa ſōniorū. Cauſaextrinſeca ſpūalis eſt duplex: qꝛ vel eſt a deo ꝗ miniſterio angeloꝝ aliqͣ fac̄ ⁊ reuelat in ſōnis hoībuſ⁊ hoc pertinet ad prophetiam. Uel eſt a diabolo cuius operatione alique fantaſie dormientibus apparent ex ꝗbus qn̄qꝫ ſutura q̄dam reuelat his quihn̄t pactū cum ip̄o. Cū igitur ſōnia qn̄qꝫ ſint ſignafuturorum euentuū in qͣꝫtum reducuntur ad aliqͣꝫ cōem cauſā ſōnijs ⁊ ſuturis euentibꝰ pn̄t p̄cognitlones futuroꝝ ex ſōniis fieri. Et ſi ꝗs vtatur ſomnijs ad p̄cognoſcendum aliqua futura ẜm ꝙ ſomnia procedunt ex diuina reuelatione vel ex cauſanaturali intrinſeca ſe extrīſeca qͣꝫtū ſe pōt v̓tus talis cāe extendere: nō erit illicita diuinatio: vt ſi medicus ex ſōnijs infirmis prenunciet de aliquo euētu infirmitatis procedente ex cā illius ſōnij. Sꝫ ſiꝗs vtat̉ ſomnijs ad p̄cognoſcendū ſutura ꝓut cantur ſōnia ex diabolo: vel etiā ex cā naturali ītrinſeca vel extrinſeca velit p̄cognoſcere vel p̄nūciare ſuturos euentus ad quos ſe non poteſt extēdere virtus illiꝰ cāe ſōnij: erit ſuperſtitioſū ⁊ operatio dia-
boli ibi ſe ingerit. Un̄ ſi ꝗs ſomniat aliꝗd ex eo ꝙmultum cogicatio eius morata eſt circa illud: vl̓ ioniat aliquid pertinens ad caſus fortuitos: vt ꝙ inueniat theſauꝝ vl̓ ꝙ occidat̉ ab aliquo: vl̓ aliqͣractu procedentē ex libero arbitrio: cuꝫ cā ſōnionaturalis non poſſit eē cā horū iō ex hiꝰ iōnijs precognoſcere futura vel preniciare eſt ſuperſtitioſu⁊ hiꝰ obſeruatio prohibet̉. Deutro. xviij. non inueniatur in te qui obſeruet ſōnia et. xxvi. q. vij. norobſeruētis..§. VIII.De auguriis que pertinent ad ſecundam ſpeciem ſuperſtitionis ⁊ prohibentur. Deutro. xviij. Nō inueniatur in te qui olſeruet auguria. Et large ſumēdo fit multis modisprecipue in dum ex conſideratione motuū vel vocum auium: vel quorūcunqꝫ aīaliū: vel ſternutationes hoīum: vel ſaltum mēbrorum vult hō precognoſcere ſuturos euentus fortunij vel īfortunvel cū ex cōſideratione verborū alicuiꝰ alia ītētiōedictorū aliquis retorquet ad futura q̄ vult prenoſcere: ⁊ dicit̉ iſtud nomē: vel cū ex liniamētis manꝰconſideratis vel figuris inſpectis ī ſpatula aīalisvult precognoſcere ſutura: ⁊ dicitur chiromātia pͥmū ſcd̓m ſpatulamantia. Sciendū igitur ẜꝫ Tho.2ª 2ᵉ. q. lxxxxv. ꝙ oīs p̄cognitio ſuturorū ſi extedatur vltra id ad quod illud vn̄ ſumit̉ talis p̄cognitio pōt pertingere ẜꝫ ordinē nature vel diuine prouidentie erit ſuperſtitioſum. Motꝰ aūt vel gariauium vel alie diſpoſitiones in hiꝰ cōſiderate n̄ſunt cā futurorum euētuum. Un̄ cum futura nonpoſſint in eis p̄cognoſci ſicut ex cauſis oꝑꝫ ꝙ ſi aliqua ī eis p̄cognoſcantur hoc ſit in qͣꝫtum hiꝰ movel voces vel diſpoſitiones ſunt effectus aliquacārum q̄ ſunt cantes vel etiā p̄cognoſcentes ſuturos euentus. Notandū igit̉ ꝙ īſuinctꝰ natural̓ vimouent̉ bruita ad ſuas operatōnes cari pōt ex duplici cauſa. Uno mō ex cā corporali. Cū .n. bruta īhabeant niſi aīam ſenſitiuā cuius oēs potentie ſiactus corporalium organorum ſubiacet eoruꝫ aīdiſpoſitioni continentiū corporum ⁊ primordialiter celeſtiū ⁊ ideo nihil prohibet aliquas eorū oprationes eē ſuturorum euentuum ſigna inqͣꝫturconformantur diſpoſitionibus corporum celeſtit⁊ aeris continentis ex ꝗbus ꝓueniunt tales futureuentus. Sꝫ in hoc ſūt duo conſideranda. Primꝙ hiꝰ operationes non extendat̉ niſi ad p̄cognoſcēda illa ſutura que cāntur per motus celeſtiū corporum. Scd̓m eſt vt non extendant̉ niſi ad ea qualiqualiter pn̄t ad hiꝰ aīalia pertīere. Cōſequūt .n.per celeſtia corpora cognitionem quādā naturalē⁊ inſtinctū ad ea que eorū vite ſūt neceſſaria. ſic̄ ſiīmutationes q̄ ſiūt per vētos pluuias ⁊ hiꝰ. Alioeuentus qͣꝫ hiꝰ velle ex motu vel garritū aīalium p̄cognoſcere vt caſus fortuitos ⁊ actus hominū petinet ad ſuperſtitionem. alio mō inſtinctus horuncātur cauſa ſpirituali: ⁊ hoc vl̓ ex d̓o: vt patet ex cōlumba ſuper chriſtum deſcendentem: et in coru-