Titulus. IX.
ſacramenta neceſſitatis quilibet debet ſuſcipere ꝓloco ⁊ tempore. Et ſine baptiſmo quidem actu ſuſcepto vt in paruulis vel ſaltem in propoſito vt inadultis nullus poteſt in nouo teſtamento ſaluariIoan. iij. Niſi quis renatus fuerit ex aqua ⁊ ſpiritu ſancto non poteſt introire in regnum celorum.Adultus autem qui negligit baptiſmum ſuſcipere vel qui fictus accedit ad baptiſmuꝫ peccat mortaliter. Et paruuli qui ſine eo moriūtur ad limbuꝫdeſcendunt: ⁊ parentes eorum fideles qui ſunt incauſa huiuſmodi defectus peccant mortaliter. Cōfirmationem et extremam vnctionem adulti qutempore debito non ſuſciperent cum tamen poſſētex negligentia non curantes de eis ⁊ multo magiscontepnentes peccarent mortaliter: et ſimiliter inmortali illa ſuſcipientes. Paruulis autem non cōgruit extrema vnctio. Confirmatio autem ⁊ ſi multum proſit non tamen omiſſio eius eſt in preiudicium ſalutis illis. Penitentia lapſo in mortale poſtbaptiſmum neceſſaria eſt actu ſi poteſt .i. vocali cōfeſſione alias propoſitum eius ſufficit ſi contrituseſt: ⁊ quantuꝫ ē de iure diuino ſufficeret quandocunqꝫ ante mortem. Luc. xiij. Niſi penitentiaꝫ egeritis: omnes ſimul peribitꝭ ait chriſtus. Similiter⁊ ſumptio euchariſtie actu vel propoſito habentivſum ratōnis neceſſaria ē de iure diuīo ante mortem Ioan. vi. Niſi manducaueritis carneꝫ filij hominis ⁊ diberitis eius ſanguinem non habebitisvitam in vobis. Sed hoc non ſufficeret quantumeſt de iure poſitiuo. nam quilibet tenetur ⁊ obligeiur obedire preceptis eccleſie: eccleſia autem nunobligat ſub precepto quod tranſgrediens peccatmortaliter: vt ſemel in anno quilibet ad annos diſcretionis veniens debeat confiteri ⁊ euchariſtiam¶.§. Iſumere.De omittentibus ergohuiuſmodi precepta eccleſie que omnes obligantpoteſt exponi illud p̄s. cxxiiij. Declinantes in obligationes adducet dominus cum operantibus iniquitatem pax ſuper iſrael. Operantes iniquitateſunt peccatores ⁊ hos demum ducit dominus adpenas eternas: ⁊ inde ſequitur pax ſuper iſrael. i.electis remotis .ſ. illis malis qui tribulant eos ſactis ⁊ exemplis. Obligationes autem ſunt preceptanon ſolum dei ſed etiam eccleſie ad que ſeruandaquis ſe obligat in baptiſmo. Declinant autem ī easqui ex negligentia deficiunt ab eis vel in eis: ⁊ iſtietiam ducuntur ad gehennam. Circa iſtā igit̉ obligationē eccl̓ie .ſ. de cōfeſſione ānualiter fieda triSecūdo ip̄am indebite peragendo.Tertio pn̄iam iniunctam non īplēdo. .§. II.Quantum. ad primum.Numeri. x. dicitur. Uir ſiue mulier qui per negligentiam tranſgreſſi fuerint̓ mandatum domini d̓i
ſui atqꝫ deliquerint confitebuntur peccatum ſuuꝫEt licet tunc iſta confēſſio fieret per ſacrificiorumoblationem ex qua in genere manifeſtabatur peccatum offerentis: tamen modo oportet ꝙ ſit vocatalias talis omiſſio ⁊ negligentia pernicioſa eſt: vrde dicit Salomon prouer. xxviij. Qui abſconditſcelera ſua .ſ. non confitendo non dirigetur .ſ. in viam ſalutis. Qui autem confeſſus fuerit ⁊ reliquerit ea inueniet gratiam. Et Ambro. in li. de paradiſo. Non poteſt a peccato quis iuſtificari niſi peccatum ante fuerit confeſſus: de peni. di. i. Et Chryſo.in ſermone. Peius eſt nolle confiteri qͣꝫ legem contēpnere. Neceſſarium eſt ergo ad ſalutem ſemeanno confiteri quia eccleſia ad hoc obligat omnesfideles preceptorie: vt patet extra de peniten. et rvbi dicitur. Omnis vtriuſqꝫ ſexus fidelis poſtad annos diſcretionis peruenerit ſemel ī āno omnia peccata ſua fideliter confiteatur proprio ſacerdoti ⁊ iniunctā ſib ipniam pro viribus ſtudeat adplere ſuſcipiens ad minus in paſca euchariſtie ſacramentum reuerenter niſi forte de proprij ſacerdotis conſilio ob aliquam cauſam rationabilē actempus ab eius perceptione duxerit abſtinenduꝫAlioquin ⁊ viuens ab ingreſſu eccleſie arceatur:moriens chriſtiana careat ſepultura. Et ſubdit ꝙhoc ſtatutum debet in eccleſia frequenter publicari ne quis ignorantie cecitate excuſationis velamēaſſumat. Ubi primo videnduꝫ eſt quis dicatur annus diſcretionis ī quo quis tenetur ꝯfiteri. Gloaūt ſuper dicto. c. Oīs. dicit annum diſcretionis eēcum eſt doli capax. Ide Ricat. in quarto. Et ꝗdaꝫalius in quarto: idem ſentit dicens ꝙ doli capax.quando habet vſum rationis ⁊ cognoſcit peccaticuius ſignum eſt quando dat interroganti ordinatas reſponſiones. Hoſti. autem in ſūma de pe. dicitꝙ tenentur pueri ad confitendum cum ſunt dolicapaces ⁊ non aliter. Et dicitur doli capax quandoeſt proximus pubertati ẜm quoſdam quaꝫ opinioneꝫ ſequitur Pe. de Anch. ſuper cle. ⁊ ſubdit ⁊ꝙ proximus pubertati dicitur cum magis apppinquat pubertati future qͣꝫ preterite infantie: qd̓contingit in maſculo quando habet. x. annos ⁊ dimidium ⁊ aliquantulum vltra: ⁊ in femina quando habet. ix. annos ⁊ dimidium ⁊ vltra aliquantulum. Sed Hoſti. addit ꝙ potius hoc ẜm exteriorabonus iudex eſtimabit .i. ẜꝫ ꝙ ex actibus ⁊ verbispueri poteſt magis vel minus deprehendi de vſiratōnis: ar. extra de preſump. Ex ſtudijs. Ꝙ autēaliqui dicunt ꝙ annus diſcretionis qͣꝫuis qͦ ad cōtrahendum matrimoniuꝫ vel ingrediēdū religionem intelligat̉ annus. xiiij. in maſculo ⁊ completꝰ:xij. in femina vt dicunt omnes doctores ⁊ iura: tn̄quantum ad cōfeſſionē vel cōionē intelligit̉ ānusīmediate poſt ſeptēniuꝫ .ſ. viij. annus. Sed iſtud n̄eſt ſimpliciter deꝝ nā leges adaptant̉ ẜm ea q̄ vt inpluribus accidunt: ſed vt in pluribus in. viij. annopuer nōdum hꝫ vſum rōnis vt experientia docetCertūj ē aūt ꝙ an̄ vſum rōnis nullus peccare pōt