Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus. VIII.

Nam ſi ratione facti profunditatem iudicij eiuspenetrare non poſſumꝰ: māifeſtiſſime tn̄ ſcimus verū qd̓ deus dixit iuſtuꝫ qd̓ fecit. xxiij.q. iiij. de tyrijs. Scd̓a quare non poſſumꝰ deūinculpare eſt ꝓpter nr̄e mentis tortuoſitatē. Sumus .n. oēs torti non recti diſtortū non rectūē iudiciū nr̄m: male iudicamꝰ ſicut qui pōitbaculū in aqua ſibi videt̉ ſit tortus tn̄ non ēē: ſed eſt defectus in viſu tuo. Et ſic oculus iudicat de rebus coloratis ẜꝫ eſt ī. eo. Dicunt ph̓ilux ſiue pupilla oculi non ē colorata: nec vllūlorem dꝫ hr̄e in ſe vt bn̄ videat res ꝓut ſunt. Un̄ſi ī oculo eſſet aliꝗs humor portares an̄ eumpānū rubeū vel lacurreū videret̉ tibi obſcurus.Sic eſt de oculo nr̄i intellectus: qꝛ ī eo eſt humornoſtre ꝯͣcupīe malus humor .ſ. cupiditatisdi: qꝛ vellemꝰ illi mala ꝯtingere quem odimus:illi bona que amamꝰ: qꝛ non ſic euenit vt vellemus: male iudicamꝰ de eo dicimus deū iniuſtū: vel non hr̄e curam de nobis ꝓuidentiamSed remoue prauū humorem videbis recteSic fecerunt faciunt ẜui dei: qꝛ .n. remouent aſe amorē a rebus mūdi: videtur eis ꝗcquidfecerit facit recte optime facit ꝯcordant ſe īoībus cum voluntate dei dicentes illud ꝓpheticuꝫ. Oīa que feciſti nobis dn̄e in vero iudicio feciſti: qꝛ peccauimꝰ tibi mandatis tuis non obediuimꝰ. Sed pctōres iudicant ſicut infirmi ꝗbdulcia amara vident̉: ecōtra. Sic dicimꝰ tribulationes pauꝑtatem infirmitatē amaras malas: ſed ẜui dei oppoſitum. Tertia quare deūinculpare poſſumus ē: qꝛ ipſe ē ſūma rectitudo menſura oīum rerū. Unde dicunt ph̓i ſctī quelꝫ res hꝫ menſuram ſuā: non dico ſolūſuram cāꝝ vt in panno ſextarioꝝ vt ī bladis ſꝫſunt multe alie mēſure regule. Menſura caloris ẜꝫ ſapientes ē ignis: qꝛ nulla res eſt ita calidaſicut ē ignis: res tanto ē calidior qͣꝫto magisappropinquat caliditati ignis. Sic meſura oīumlucentiū ē ſol: qꝛ ſol ē lux ītenſior oībus alijs lucidis: oēs alie res lucide hn̄t menſuramⁿ abilla luce: res illa ē magis lucida magis appropinqͣt ad lucē ſolis. Sic menſura oīum venialiūeſt aurū: qꝛ ẜm ipſū menſuratur ponit̉ preciumrebꝰ. Nunc āt ad ꝓpoſitū dicunt ſācti ph̓i: regula nr̄e voluntatis ē lex que ē tanqͣꝫ quidā oculus hꝫ dirigere voluntate. Lex āt humana proceſſit ab imꝑatore ſua volūtate: ſed ipſe fuit peccator vt ceteri hoīes aliqn̄ errauerunt ī condendis legibꝰ non rectꝭ. Oꝑꝫ ergo ſit vna volūtas ſūma abſqꝫ illo pctō defectu. Et iſtā dicuntoēs voluntatē diuinā: que non pōt magꝭ recta: nll̓a rectitudo ē ſuꝑ ea. Et ſicut ignis pōtꝑdere ſuū colorem ſol ſuū ſplendore: ſic volurtas dei que eſt regula oīs rectitudinis non pōt eſfici torta vel curua: ſeu obliqͣ aūt iniuſta ſeu praua. vn̄ ꝗcquid agit recte iuſte agit. Nos āt ī vitapn̄ti ꝑꝑ prauitatem cecitatem intellectꝰ nr̄i non

poſſumus plene cognoſcere iſta. Sꝫ in alia vita videbimꝰ ſicut ē: aꝑte cognoſcemꝰ oīafacit fecit deꝰ maxima ſapīa rectitudine facta ſunt: qd̓ ait Salomon eccl̓a. iij. Cuncta fecitbona in tp̄e ſuo. Nolite ergo loꝗ aduerſus deuꝫiniꝗtatē .ſ. blaſphemando ip̄m tanqͣꝫ hēat ꝑuidentiā humāis vel recte ꝓuideat. §. IIII.Quantuꝫ ad ſecunduꝫBlaſphemant aliꝗ diuina potentiā vt illi qui dicunt: deꝰ non pōt facere hoc vel illud: ac ſi eſſetoīpotens: tn̄ dicatur exod̓. xv. Oīpotens nomēeius. Oīa .n. pōt niſi que īportant d̓fectū imꝑfectionē: vel implicant ꝯͣdictōem ẜm Tho. ī pͥª poſſe peccare vel mori vel errare hiꝰ:ē poſſe: ſed impotentia. Un̄ Hiero. Solus deusille oīpotens ē cum oīa poſſit: hoc ſolumcuiꝰ poſſe non ē aliꝗd poſſe ſꝫ non poſſe .ſ. peccare: de pe. di. ij. §. fi. Et idē dicit oīa poſſit deus hoc non pōt .i. v̓ginē ſuſcitare poſt ruinā. xxxij. q. v. ſi paulus. Hoc .n. īplicat ꝯtradictionē .ſ.aliqͣ ſit corrupta: v̓go .i. non corrupta. Pōt igideꝰ oīa facere que vult ſap̄. xij. Subeſt .n. tibi poſſe volueris. Puniuit dn̄s plurimos blaſphemantes dei potentiā: vt pꝫ ī Senacherib regeſyrioꝝ. Cum .n. veniſſet in iudeaꝫ q̄reret caperhieroſolymā ciuitatē pͥncipalē vbi regnabat Ezechias: miſit nuncios Rapſacen quoſdā alios qlocuti ſunt non ſolū nūcijs ezechie: ſed ēt publicead ppl̓m ciuitatis qui erāt ī muris ciuitatꝭ vt audirent rebellarent ſe ezechie vt traderent ciuite ſe in manibꝰ Senacherib inter cetera dicertes. Non te decipiat deus tuus in quo ꝯfidis dicēs. dabit̉ irl̓m in māu regꝭ aſſyrioꝝ. Nūꝗderuerunt dij gentium ppl̓os quos ſubuerteruntpr̄es nr̄i. Et ad popul̓m dicebant. Non ꝯturbette ezechias dicens. Dn̄s liberabit nos. Quis ē exoībus dijs terrarū eruerit terram ſuā de māimea vt eruat dn̄s .ſ. deꝰ videt̉ hieruſalem de mi mea. Et ſic blaſphemabant dei potentiā qͣſipoſſet liberare eos ab ipſo. Ezechias āt rex ſatus homo ad or̄onem ꝯfugit ad Iſaiam ꝓph̓miſit vt oraret deum ppl̓o. Cui rn̄dit iſaiaꝑte dei loquens d̓e ſenacherib. Cui exprobꝫquē blaſphemaſti: ſuꝑ quem exaltaſti vocē tuāAd ſctm̄ iſrl̓: infra Suꝑbia tua aſcendet ad aures meas ponam ergo circulū ī naribꝰ tuis: fiinum ī labijs tuis: reducā te viam quā venſti: qd̓ factum ē. in vna nocte ab angelo dn̄iocciſa ſunt centūoctuagintaꝗnqꝫ milia exercituSenacherib. Et reuerſus ipſe in Niniuem occiſus ē a filijs ſuis in tēplo dei ſui. Hn̄t̉ oīa hec iſaxxxvij.. iiij. Re. xix. Petrꝰ ēt Damianus vt narrat Uin. ī ſpeculo hyſtoriali. ad idem ponit hoexemplū. Duo amici cōpr̄es in bononie ꝑtibcum diſcūberent in conuiuio allatꝰ eſt gallus:pulmentū vnꝰ eorum arrepto gladio ī fruſtraſecuit tritūqꝫ piper cum liqmine ſuperfudit: qu-