Titulus. VIII.
Dr̄ .n. de eo ſap̄. ij. Inuidia diaboli mors ītroiuitin orbem terrarū. Imitant̉ eum ꝗ ſt̓ ex ꝑte ipſiꝰUidens .n. diabolus hoīem creatum ad poſſidēdam ſuꝑnā felicitatem: quā ipſe nōduꝫ adeptamſed mox adipiſcendā amiẜat: ſuꝑbia ſua inuidēstāto eius bono ⁊ gl̓ie: ⁊ iō omni ſue ſagacitate malicie ꝓcurauit vt illa pͥuaretur tētans eum ⁊ īducens ad inobedientiā diuini p̄cepti: ⁊ ſic quotidiinuidiā ſuggerendo conat̉ fraternam charitateꝫdiſſipare. Un̄ Io. papa. Conat̉ v̓ſutus hoſtis ab īitio ruine ſue eccleſie vnitatē reſcindere: charitatē vulnerare: ⁊ bonorū oꝑum dulcedinem felleuidie inficere: ⁊ oībus modis ꝗbus pōt genꝰ humanum euertere ⁊ ꝑturbare. Dolet .n. ſatis ⁊ erubeſcit charitatem quā ipſe neſciuit hr̄e .i. ꝯẜuarī celis hoīes ꝯſtātes ex lutea materia poſſidere ⁊in terris. xvi. q. ij. viſis. Et tanta ē malicia īuidieeiꝰ vt cum ex tentatiōibus ꝗbus nos infeſtat augeatur ei pena accn̄talis inferni: tn̄ potiꝰ eligit ſibiillā augeri tentando nos vt ruere faciat qͣꝫ illa carere deſiſtendo a tentatōibus. Sic inuidus vultpotiꝰ aliquo bono carere cū alijs qͣꝫ ip̄m hr̄e cōiter cum alijs. Ad qd̓ facit quod dicit Oratiꝰ. Iuidia ſiculi n̄ inuenere tyrāni. Maius tormentvbi tangit̉ q̄dam hyſtoria. Cum .n. in curia cuiuſdā dn̄i tꝑalis in ſicilia eēnt duo inter ceteros milites vel familiares: vnꝰ v̓alde inuidus: alter valde auarꝰ qd̓ notorium erat. Quadaꝫ die volensdn̄s hr̄e ſolacium cuꝫ ſuis baronibus fecit illosduos vocari ad ſe: ⁊ corā ēt alijs curialibus ⁊ dixit: ꝙ cum eēt ſibi multuꝫ grati in obſegis ſuisdiſpoebat eos remunerare. Et ꝓpterea ꝑatꝰ eratdare vni eoꝝ qd̓ ſibi peteret: ⁊ exin̄ duplum alteri eoꝝ. Tacebant ambo ⁊ nullus volebat eſſe prmꝰ. Nam cogitabat auarus ſi ſū pͥmus recipiamminus qͣꝫ ſi eēm̄ ſcd̓s: cū duplū ſit ei ꝓmiſſum qͣpͥmo poſtulanti. Cogitabat inuidus ſi pͥmꝰ rn̄deoiſte ſocius meus plus me recipiet: nunqͣꝫ hoc pateret̉ aīus meus. Potius volo dimittere petitionem meā ⁊ ꝯſecutōem alicꝰ boni. Cūqꝫ inter ſe diſceptarent ⁊ alter alteꝝ p̄poneret ī petendo: demūvoluit dn̄s ꝙ inuidꝰ pͥmus eēt in petendo. Cepitiſte cogitare ītra ſe ꝗd petere poſſuꝫ vt iſte ſociusmeus n̄ excedat me ī donis. Si peto vnā veſtemvel equū iſte duos hēbit: ſi mille florēos iſte duomilia: ſi vnū caſtrū iſte vnaꝫ ciuitatem obtinebit.Suſtinere hoc n̄ poſſum aliquo mō. Potiꝰ voloeligere aliquod maluꝫ pati vt ipſe in duplo hēatqͣꝫ obtinere bonū in quo ipſe me ſuperet. Dixit gͦHn̄e mī ego peto vt vnꝰ ocl̓s mihi eruatur vt ſicſocio duo extrahant̉: quid in̄ factū ſit nō dicitur:ſed bn̄ fuiſſet inuido factū vt vno oculo ſibi euulſo ſocius euaſiſſet illeſus: ex quo tam diabolicaconditio fuit in eo. ¶ Tertio inuidia iniuriat̉ proximo ⁊ aīo ⁊ oꝑe. Aīo: qꝛ non pōt pati videre illūbona habere: de oī ꝓſperitate eius triſtat̉ ⁊ doletvn̄ dicitur eccle. xiiij. Ocl̓s inuidi neqͣꝫ. Un̄ inuidus figurat̉ ꝑ heli ſacerdotē de quo ſcribit̉ .i. re-
gā. iij. ꝙ lucernā dn̄i videre n̄ poterat donec exagueret: ſic inuidus lumen .i. ꝓſperitatem tꝑalemvel ſpualē non pōt clara mente videre niſi extinctam .i. niſi ſubtractā: tunc gaudet de malo talisꝑſone. Sil̓is eſt inuidia veſꝑtilioni: quod aīal nōpōt videre lumen diei: ſꝫ amat tenebras noctis.Sic inuidi ꝓſpera hoīum videre non pn̄t: ſed tm̄aduerſa de ꝗbus gaudent vbi dolere deberentNocet ēt ꝓximo cū pōt diuerſis modis detrahēdo vel al̓r nocendo. Inuidia inꝗt Hu. de ſctō victore: aufert mihi ꝓximum: ira meip̄m. Et Ciprianus de inuido ait. Huic vultus minax: toruuaſpectus: pallor in facie: in labijs tremor: ſtridin dentibus: v̓ba rabida: effrenata cōuicia: ⁊ manus ad violentiā ꝓmpta. Et vt dicit Baſi. Sicutrubigo ferrū: ſic inuidia aīam in qua naſcit̉ corrumpit: ⁊ ſicut rubigo ferro adherēs vix receditita inuidia cū difficultate aīam dimittit inuaſaSic ⁊ Saul inuidus vexatus a diabolo: ⁊ ſi cterpollabatur vexatio non tn̄ total̓r liberabavn̄ Cypria. Iſte zelus .ſ. inuidia non hꝫ moduꝫ:manens iugiter ſine fine: ⁊ cum alia vicia ⁊ ſcelera finiantur qͣꝫtum ille cui inuidet̉ ꝓfecerit maiori ſucceſſu tanto inuidus in maius incendium liuoris ignibus inardeſcit. Ita ſunt male diſpoſitiinuidi vt de lumine obſcurētur: ⁊ de ſanitate aliorum infirment̉: de alioꝝ vita moriantur. Tales.n. de facili ꝓditōes tractant: vn̄ ꝓuer. xxiij. dicit̉Non comedas cū hoīe inuido ⁊ ne deſideres cibos eius: qm̄ in ſil̓itudineꝫ arioli ⁊ ꝯiectoris eſtimat qd̓ ignorat. Comede ⁊ bibe dicet tibi: ⁊ mēseius non ē tecū. Et ꝯcluſiue tanta eſt grauitas hꝰpctī ꝙ inuidia phariſeoꝝ ⁊ ſcribaꝝ ⁊ ſacerdotumfecit xp̄ꝫ crucifigere: quod fuit grauiſſimū povn̄ dicit Zelus domus tue cōedit me: ⁊ figurē ꝑ ignē ꝗ ꝯſūpſit oues ⁊ pueros Iob. i. c. §. IIII.Tertio de malis que ſequuntur ex inuidia. Notanduꝫ pͥmo ꝙ inuidiaꝓpterea ponitur vicium capitale: qꝛ caput ē mutorum pctōrum: ⁊ p̄cipue eorum q̄ dicuntur filieeius. Pro cuius declaratione dicit. b. Tho. 2ª. 2.q. xxxvi. ar. iiij. ꝙ ſicut accidia eſt triſticia de bonō ſpirituali diuino: ita inuidia eſt triſticia de bonō proximi. Accidia autē ꝓpterea ponitur eſſe vicium capitale: qꝛ ex accidia homo īpellitur ad aliqua facienda: vel vt fugiat triſticiam: vel vt triſticie ſatiſfaciat. Et eadem rōne inuidia ponitur vcium capitale cuius filie ẜm Greg. in. xxxi. morali. ſunt ꝗnqꝫ .ſ.Odium.Detractio.Suſurratio.Exultatio in aduerſis proximi.Afflictio in proſperis eius.¶ Rō aſſignatōis hꝰ ē ẜm tho. vbi. sͣ. qꝛ ī cōatu īuidie ē aliꝗd tāqͣꝫ pͥncipiū: aliꝗd tāqͣꝫ mediū: aliꝗdtanqͣꝫ t̓minꝰ ſeu finis. Principiū ꝗdē eſt vt quis