Capitulum

equari vel preferri: nam ſi multum excedat noninuidet. Non .n. inuidet ciuis ſi non hꝫ dignitateregiam ad quā n̄ eſt aptus: nꝫ ſimplex ſacerdos:ſi non eſt papa: ſed ſi modicum deficiat videt̉ ſihi ꝙ ad hoc poſſit ꝑtingere: ⁊ ſic ad hoc conaturvt ſit ciuis de pͥoribus vel alijs officijs ciuitatꝭ ſicut plures ſt̓: ⁊ ſacerdos ꝙ ſit plebanꝰ vel canōicus vel ep̄s. Et ſi fruſtrat̉ eius conatꝰ ꝓpter exceſſum glorie alterius: qꝛ alij hn̄t quod ipſe non hꝫtriſtatur de bono illorum. Et ſic Saul qn̄ Dauiddeuicto ⁊ occiſo Goliath puelle obuiātes ⁊ feſtiuantes de victoria eius canebant in eius laudē.Bercuſſit ſaul mille: ⁊ Gauid. x. milia. Audienshec ſaul inuidit Dauid eo ꝙ magis laudabat̉ qͣꝫipſe: vn̄ dolens de hoc dixit. Mihi dederunt mille: ⁊ filio Iſa1Dauid. x. millia. i. Re. xviij. puſillames ergo ſunt īuidi: quia oīa reputant magnacquid boni alicui accidat reputant ſe ī magnopatos eſſe ⁊ in̄ ꝯtriſtantur īuidendo. Et ſic miꝫ qꝛ cōiter ſunt puſillanimes inanis gl̓ie cū: qꝛ reputant magna q̄ ꝑua ⁊ vilia ſūt: vt pultudine ornatū: tripudiatū: fecunditatē ⁊ hiꝰ:ili inuidet vna alteri. Sic̄ ⁊ Rachel īuiri lye: qꝛ fecunda erat. Ge. xxx. Qui reputur ſapientes vel v̓tuoſi aliqn̄ īuidēt ſi īꝑfectiſunt: ⁊ hoc n̄ eſt ex ſapīa vel v̓tute in ſe: ſꝫ inqͣꝫtuꝫex eis reſultat honor ⁊ gl̓ia hn̄ti in ꝯſpectu alioꝝ.Nll̓s .n. inuideret hoī ſapienti ⁊ ꝑfecto ſi ignotꝭꝰeēt hoībus: ſed cū manifeſtat̉ eius ſapīa ⁊ vtꝰ: qꝛilta exaltatiōe illius videt̉ inuido minufama ſua ⁊ honor ⁊ in̄ ꝯtriſtatur. Bōa .n. ſpualiaex hoc ꝙ pluribus cōicant̉ n̄ minuunt̉: ſicut pꝫ d̓⁊ ꝟtutibus: ſed bona tꝑalia cōicata vtiqꝫ mint̄ ſicut pꝫ in diuitijs. Naꝫ ex hoc ꝙ vnꝰ ꝗ hꝫtū florenos alius n̄ pōt eos hr̄e niſi ſibi ſubhātur ⁊ ita gloriā mundi circa aliꝗd cum vnꝰalius non hꝫ vel non ita magnā. Si ꝗs aūt totā ſcīam ſuā cōicat diſcipulo nihil ex ea ipſe amittit ſꝫ magis ꝓficit: ⁊ ex hoc ſcribe ⁊ phariſei inuidebant chriſto: qꝛ ex doctrina ſua ⁊ v̓tute magisonore ⁊ fama erat qͣꝫ ipſi ꝓpterea dicit. Zelnus tue comedit me. i. inuidia ſcribarū ⁊ phariſeorū ⁊ ſacerdotum comedit me. ¶.§. III.Secundo de grauitatehꝰ peccati qͣꝫ graue ſit on̄ditur ex hoc ꝙ dicit iob.v. Paruulū occidit inuidia: occidit aūt ſp̄ual̓r.uando aīam gr̄a: ſed nll̓m pctm̄ tollit gr̄aꝫ ab aīniſi mortale: vn̄ inuidia ē mortale ex genere ſuo:qn̄ eſt ẜm deliberatōem rōnis: hꝰ rō eſt ẜm Tho.⁊. 2ᵉ. q. xxxvi. ar. iij. qꝛ genus pctī ꝯſideratur exobiecto .i. ex materia circa quā ē. Inuidia aūt ẜmrōem ſui obiecti ꝯtrariatur charitati ꝑ quā eſt viti ſpūalis aīe: ẜm illd̓ i. Io. iij. Nos ſcimꝰ qm̄ trālati ſumus de morte ad vitā: qm̄ diligimus fr̄csUtriuſqꝫ .n. obiectū inuidie .ſ. ⁊ charitatis eſt bonū ꝓximi ſed ẜm ꝯtrariū motū: nā charitas gaudet de bono proximi: ⁊ de eodē inuidia triſtatur

⁊ ſic pꝫ ꝙ ex genere ſuo eſt mortale. Ad hoc facitqd̓ ait Aug. ī li. de igne purga. vbi ponit īter mortalia ꝯnumerans ip̄m cū adulterio homicidio ⁊hiꝰ. xxv. di. §. al̓s ea demū. Item ex ꝯcil̓. carthaginen̄. dr̄. Elericus īuidens fr̄um ꝓfectibꝰ donec ēin vicio n̄ ꝓmoueat̉: di. xlvi. ſed nl̓i̓s ꝓhibet̉ a ꝓmotione niſi ꝓpter mortale: gͦ ⁊cͣ. Sed ſicut ī aliis pctīs q̄ ex genere ſuo ſunt mortalia: inueniuntaliꝗ īperfecti motꝰ in ſenſualitate exn̄tes ⁊ non ꝑuenientes ad ꝯſenſum rōis ꝗ ſunt pctā venialiaSicut in genere homicidij pͥmi motꝰ ire: ⁊ in genere adulterij pͥmi motꝰ ꝯcupīe: ita ⁊ in genere īuidie pͥmi motꝰ triſticie de bono alteriꝰ n ſunt niſi venialia. Qui motꝰ ēt aliqn̄ reꝑiuntur ī viris ꝑfectis ⁊ in paruulis: vn̄ Aug. in li. cōfeſ. Uidi ego⁊ expertus ſū zelantem puerū .i. inuidentē nōdūloq̄batur: ⁊ ītuebatur pallidus amaro aſpectuscollactaneū ſuum. Non ſolū aūt eſt mortale inuidia ſed ⁊ valde graue. Dicit. n. Greg. de ipſa in. v.morali. Quanuis ꝑ oē viciuꝫ qd̓ perpetratur humano cordi antiꝗ hoſtis virus infundit̉. In hactn̄ neꝗtia tota ſua viſcera ẜpens concutit: ⁊ imprimende malicie peſtē vomit. Ipſa .n. inuidiaPrimo deo ꝯtrariatur.Scd̓o diabolo aſſimilatur.Tertio proximo iniuriatur.¶ Quantum ad pͥmum ſciendum ẜꝫ Dio. Bonūeſt ſuiipſiꝰ diffuſiuum ⁊ cōicatiuū: ⁊ qͣꝫto maiꝰ bonū tanto magis cōicatiuum. Hinc ē ꝙ deꝰ qui ēſumme bonus ꝑmaxime ⁊ copioſiſſime cōicauitbonitatem ſuā īnumerabiles creaturas formardo ⁊ cuilꝫ certuꝫ gradū bonitatis tribuendo: vn̄Plato. A deo omnis inuidia relegata eſt .i. excluſa: quinimmo adeo bonus eſt ⁊ oīpotens: vt dic̄Aug. in enchiridion ꝙ nullum malum ſineret eſſe ī ſuo vniuerſo niſi ex illo eliceret maius boniInuidus econtra non eſt cōicatiuus ſed ſibiſolivellet omnia: ⁊ ꝙ alij non ꝑticiparent ſecum bōavt ſolus exaltaretur: ⁊ ex bonis alioruꝫ elicit mala .ſ. triſticiam cordis ſui: vnde prouer. xiiij. c. Putredo oſſium inuidia: quia vꝫ potentias aīe queoſſa dicuntur eius marceſcere facit: ⁊ eijcit p̄ triſticia: vel etiam oſſa dicuntur v̓tutes vt mīa charitas neemeſis benignitas ⁊ hiꝰ que eſt deſtruuntur ꝑ inuidiā: vn̄ Gre. in. v. mora. Cum deuictuꝫcor linoris putredo corruperit ipſa quoqꝫ exteriora indicant qͣꝫ grauiter aīuꝫ veſania inſtigat. Color quippe pallore afficitur: oculi depͥmunt̉ mēsaccenditur: membra frigeſcunt: in cogitationibꝰſcabies: in dentibus ſtridor. Hinc ⁊ Socrates.Utinam inuidi in omnibus ciuitatibus oculos⁊ aures haberent vt de oīum felicitate torq̄rēturSed ecōtra dicit virtuoſus de ſapiētia loquensSine fictione dedici: ⁊ fineīuidia cōico ⁊ honeſtatem illius non abſcondo. Sap̓. vij. Itē Neqꝫ cuꝫinuidia tabeſcente conſortium habebo quoniamtalis homo non erit particeps ſapientie Sap̓. vij.Secūdo inuidia facit hominē ſimilem diabolo.