Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

.VII.Titulus

cutiendo huiꝰ. Sūt .n. gradus in culpis maiorvel minor ꝗbus debetur maior vel mirior penain purgatorio vel ī inferno: ſicut etiaꝫ in meritisbonorū operum. Et in quodlibet illoꝝ graduuꝫintell̓r vt dictum ē cum ira eſt talis tanta ſitmortale. Un̄ cum dicit: ſi ꝗs dixerit fatue reꝰ eritgehenne ignis .i. inferni: intell̓r cum hoc facit aīonotabl̓r iniuriandi: al̓s pōt veniale: aliquando nll̓m peccatum .ſ. pater diceret filio vel magiſter diſcipulo: tu es fatuus correctiōis. Chriſtus ſine pctō dixit diſcipulis Luce vlt. Oſtulti tardi corde ad credendum. Et qꝛ qui īiuriat̉ ꝓximo verbo vel facto tenet̉ ad ſatiſfactionem. Propterea ſubdit Chriſtus. offers munus tuū an̄ altare: munus .ſ. cuiuſcunqꝫ bōi oꝑisfacere diſponis: an̄ altere .i. in ꝯſpectu diuine maieſtatis .ſ. ꝓpter deum illud faciendo: ibi recordatꝰ fueris: qꝛ frater tuꝰ .i. ꝓximꝰ hꝫ aliꝗd aduerſū te. i. offendiſti ꝓpter qd̓ es ei debitor: relīque ibi munus tuū vade ⁊c̄. Iſtud iter dꝫ fierimente non corpore .i. diſpone in mente anteqͣꝫ facias illud bonū opus ſatiſfacere ꝓximo de iniuria illata: puta petendo vēiam hiꝰ: tali diſpoſitione p̄miſſa facias illud bonum opus vt ſic iſtomodo ſit meritorium quod al̓r non eēt te diſpoſito ad reconciliandū cum ꝓximo. Non tn̄ dꝫbonum propter hec dimitti..§. III.Quantum ad primumpͥncipale .ſ. excidium ppl̓are quod ſeꝗtur ex iraꝑꝑ qd̓ dic̄ p̄s. xxx. Zurbatus ē ocl̓s meꝰ aīa vēt̓ vtiqꝫ plura fiunt. Sciendū ex ira cum ſuꝑatmētē triplex excidium ſeu exterminiū procedit.Excidit .n. quis a conditione virtualiA compoſitione corporali.A conuerſatione fraternali. Propter irā oēs vires ſeu potentie aīe virtutes alterātur. Nam ocl̓s intellectus obtenebrat̉qꝛ vt ait Cato. Ira impedit aīum ne poſſit cernere verum. Un̄ dicit Gre. cum rector eſt in iranon debet tunc iudicare ſn̄ial̓r: qꝛ iudicium rōiseſt obfuſcatū: dicit .n. reſtringenda ē ſub rōe ptāsnec ꝗd agendū priuſqͣꝫ ꝯcitata mens ad trāquillitatē redeat. ꝯmotionis tꝑe iuſtum putatqd̓ fecerit. xi. q. iij. c. illa. Narrat hyſtoria eccleſiaſtica Theodoſius īperator ſi deuotꝰ tn̄ cumaudiſſet quēdam ex militibꝰ ſuis ſibi charū a tumultū populari occiſū apud theſalonicam: qꝛmiſit ſe ira ſuccendi: fecit doloſe vocare populūad ludos cretenſes: vbi ob vindictam fec̄ pluresoccidi ꝓpter qd̓ poſtea a. b. Ambr. Mediolanifuit permiſſus intrare eccleſiaꝫ niſi pͥus facta publica pn̄ia. xi. q. iij. c. cum apud. Ira turbat aīum.i. voluntateꝫ a deo: vt ſi totus mundus filo teneretur iratus frangeret non curādo de munditotius deſtructione vt ſatiſfaceret ire ſue. Undeꝓuer. xxvij. dicitur. Ira non hꝫ miſericordiamneqꝫ erumpens furor. Sic de Alexandro ma-

gno legitur multū furibūdo ira ſuccenſus ocidit militem ſibi cariſſimū de quo poſtea ira digeſta ita doluit qͣſi ſeip̄m occidere voluit. Irturbat ventrē memorie. venter ſignificat memoriā: qꝛ ſicut in ventre reponūtur cibi comerita ī memoria retinentur lecta vel audita. Sed ira mentē ſuperat exemplū māſuetudinis patiētie a memoria excedit: oīs bn̄ficij immemor ſit eiꝰ ꝯtra quē turbatur. Sic pꝫ in Saulita iratꝰ fuit ꝯtra Dauid audiuit puellas cātare Saul ꝑcuſſit mille: Dauid decem milia:ſiuit pluries occidere oblitus multoruꝫ magnorū bn̄ficiorū que ſibi ppl̓o fecerat. i. Re. xviij. Et ſic turbatur in ira oculus rōnis: aīa volūtatis: venter memorationis. Et qꝛ in potentijsſunt virtutes turbatis ſubiectis turbātur accidentia eoꝝ .i. virtutes: qd̓ pulchre declarat Gre.in. v. mora. circa finē dicens. Quanta ſit iracūdie culpa penſemꝰ: quaꝫ manſuetudo amtitur: que .ſ. virtus ē ad temꝑantiam ꝑtinet ſune imaginis .ſ. dei ſimilitudo viciatur: qꝛ de deodicitur Sap̄. xij. Tu aūt dn̄e cum tranꝗllitate iudicas: psͣ. lxxxv. Qm̄ tu dn̄e ſuauis mitis es.Per iram ſap. perdit̉ .i. prudentia: vt ꝗd quoueordine agendum ſit neſciat̉ ſicut ſcriptū eſt. eccl̓.vij. Ira in ſinu ſtulti reꝗeſcit. Per iram vita amittitur .ſ. ſpualis: ſi ſapiētia teneri videat̉: vn̄ ſcriptum eſt. Ira perdit prudentes. Per irā iuſticiaamittitur: ſicut ſcriptum eſt Iaco. i. Ira hominisiuſticiā dei non oꝑatur: qꝛ dum ꝑturbatur mēsiudicium ſue rōnis exaſꝑat quod furor ſuggerit rectum putat. Per iram concordia rumpſicut ſcriptum eſt ꝓuer. xxix. c. Uir aīoſus parrixas: vir iracundus enodit peccata: Iracuncquippe peccata effodit: qꝛ etiam malos quos adiſcordiam prouocat peiores facit. Per iraꝫ ſpeſancti ſplēdor .i. gratia ſeptiformis excludit̉ qꝛcontra in vetuſta tranſlatione ſcriptum eſt. Siquem requieſcet ſp̄s meus niſi ſuꝑ humilem etquietum. Cum humilē diceret ꝓtinus quietumadiunxit. Si ergo ira menti quietē ſubtrahit ſuam: ſpiritui ſancto habitationeꝫ claudit: hec Grego. Secūdo irā excidit ꝗs a compoſitōe corporali. Debet .n. ꝗs eſſe bn̄ compoſitꝰ in geſtibusſuis: quod pertinet ad modeſtiam: ẜm illud apl̓iad philip. iiij. Modeſtia veſtra noͣn ſit omnibꝰ hominibus: ſed ira deuictus vt dicit Gre. in. v. moral̓. ad apertam mox inſaniā ducitur: vſꝫ ad ſuperficiē .ſ. corporalis diſpoſitionis ab intimo cogitationum fundamento diſſipat̉. Naꝫ ire ſueſtimulis accenſum cor palpitat: corpus tremit: lingua ſe p̄pedit: facies igneſcit: exaſꝑantur oculi:recognoſcuntur noti: ore quidem ſermonem fomat ſed ſenſus quid loquatur ignorat. In quoitaqꝫ iſte abrepticijs lōge eſt qui actionis ſue conſcius non eſt. Un̄ plerunqꝫ ſit vſqꝫ ad manꝰ iraꝓſiliat: eo furor membra foris in ictibus exercet quo inter ipſam membrorū dn̄am mente cap