Capitulū. I

rū ſtultū interficit iracundia aīs ē veniale. Ex ꝑte facti exterioris eēt mortale ira inqͣꝫtum ex iraqs inducitur ad crīalia ẜm illud ꝓuer. xxix. Uiriracundus ꝓuocat rixas: vbi dicit glo. Ianua orum viciorū tracundia: qua clauſa virtutibꝰ interlicitur ꝗes: apta ad oē facinus armabitur aīus:vel cum ꝗs ex ira on̄deret ſigna odij: ⁊ ex hoc ſcāalizaret notabl̓r ꝓximo: al̓s ira eſt veniale vt acſit in quotidiana ira eorū qui gerunt curā dorum ⁊ ſubditoruꝫ. Propter qd̓ dixit chriſtusHarthe: follicita es ⁊ʳ turbaris erga plurima. lie. x. ¶ Quātū ad ſecundū .ſ. de ſpebꝰ ire dicit phphꝰ in. iij. ethico. quod iracundoꝝ ꝗdaꝫ ſuntti: ꝗdā amari: quidā graues: ⁊ ſic pōt dici trilex ſpes ire .ſ. acuta: amara: ⁊ grauis. Cui ꝯcor. īīia Gre. ⁊ Damaſce. in. ij. li. dicentes ꝙ tres ſuntaſcibilitatis ſpes .ſ. fellea: quā phūs vocat acuj: que leue .ſ. hꝫ pͥncipium ⁊ ſubitū motū. ¶ Secunda dicit̉ inania ſeu inſania: quam ph̓s vocatamarā: que .ſ. ꝑmanet ⁊ ī vetuſtatē deuēit. ¶ Tetia dicit̉ furor: quā ph̓s appellat graueꝫ que .ſ. obtp̄s ad ſuppliciū inferendū: hec drīa ſpeꝝattendit̉ principal̓r ẜm circunſtātiā tꝑis:ẜm facultatem hoīs ad trā vel ẜm firmitatem ī⁊ ex cā diuerſa firmitatis in ipſa. ¶ Pro cuiꝰclaratione dicit. b. Tho. 2ª. 2ᵉ. q. clviij. ar. v. ꝙ ītio ire pōt attendi ex duobꝰ: pͥmo quidemorigine ire: que .ſ. hꝫ leuem cām: ⁊ hec iratos ꝗnimis cito iraſcuntur: ⁊ ꝓ qualibet leui cā: ꝯtra illud Ia. Sit hō tardus ad irāAlio mō pōt attendi īordinatio ire ex ipſa duratione ire: que .ſ. ꝑmanet ⁊ nimis ꝑſeuerat. Et hocpōt eē duplex. ¶ Uno mō qꝛ cā ire .ſ. iniuria illata ab alteronimis māet ī memoria: vn̄ ex hoc diutinā triſticiam ꝯcipit. Et iō ſibiipſi amarꝰ eſt: cōillud ephe. iiij. Oīs amaritudo ⁊ ira tollaturobis: ⁊ leui. xix. Non eris memor iniurie ciium tuorū. Qd̓ ⁊ Sen̄. dicit de Iulio ceſare ethnico .ſ. ꝙ oīum memor eēt niſi iniuriaruꝫ. Alio mōtingit ꝑmanentia ire ex ꝑte vindicte quaꝫ ꝗsinato animo querit: ⁊ hoc ꝑtinet ad difficilesſeu graues ꝗ non dimittunttram niſi puniant.Sꝫ vt dicitur Eccl̓. vij. Ira in ſinu .ſ. mentꝭ ſtultiuieſcit. Et Amb. Ira ēt ſepe in crimen induc̄ocentes: qꝛ dum plus iuſto iraſcimur ⁊ volūzaliena cohercere ipſi grauiora cōmittimusiuſte puniendo. xi. q. iij. ira. Et loquit̉ ibi dePhutifar patrono Ioſeph: qꝛ ex eo ꝙ nimis iratus eſt ꝯtra Ioſeph ex falſa accuſatione ſue vxoris ſibi credens non ꝗeuit ira eius: quouſqꝫ pūiuit ⁊ iniuſtiſſime .ſ. eū īcarcerādo: vt hētur Gen̄.xxxix. c. Addit Gre. in. v. mora. circa finem ad p̄dictas ſpes ſeu modos ire. ¶ Quartū eoꝝ .ſ. quicito iraſcuntur ꝓ leui cā ⁊ tarde dimittunt iram:⁊ hos dicit peiores alijs. Et in vitis patrū dixit ꝗdam ex illis ꝙ iracūdus .ſ. qui leuiter iraſcitur ⁊tꝫ ira etiaꝫ ſi mortuos ſuſcitaret: non poſſet deoplacere. ¶ Quātū ad tertiū .ſ. de gradibus ire po

nit dn̄s Ieſus Mathe. v. cū dicit. Oīs qui iraſcit̉fratri ſuo reus erit iudicio. Qui at dixerit fratriſuo raccha reus erit concilio. Qui autē dixerit fatue reus erit gehenne ignis. Qui gradus ẜꝫ Abovbi ſupra n̄ ꝑtinent ad diuerſas ſpes ſed accipiūtur ẜm ꝓceſſum humaniactus ī quo pͥmo quid̓corde aliquid ꝯcipitur. Et qͣꝫtum ad hoc dicitur.Qui iraſcitur fratri ſuo ¶ Secundum eſt cū peraliqua ſigna exteriora ira manifeſtatur exteriuset anteqͣꝫ prorumpat in effectum. Et quantumad hunc dicit. Qui autem dixerit racha. que dictio ſcd̓m Hiero. eſt interiectio iraſcētis ſecundūhebreum idioma. ſicut apud nos heu eſt interiectio dolētis ⁊ nil aliud ſignificat niſi dolorē in comuni ⁊ pape īteriectio admirantis. Sed qꝛ apd̓latinos nō eſt aliqua īteriectio iraſcētis iō dimiſſuꝫ fuit illud racha ī ſuo idiomate hebreo ſignāslraꝫ ī voce abſqꝫ ex preſſione v̓bi importātis calumniam maledictiōis ⁊ huius. ¶ Tertius gradus eſt ire qn̄ perducit̉ ad effectum. Eſt auteꝫ effectus ire nocumētum alterius ſub ratione vīdicte. minimū autem nocumentum ē quod ſit ſoloverbo. Et ideo qͣꝫtum ad huc dixitꝰ. Qui dixeritfatue. ſub quo verbo cōprehenditur omnis iniuria que ſit ꝓximo ī locutiōe vel opere ex ira. Etloquitur ibi chriſtus de ira que eſt peccatuꝫ mortale. vt cum eſt appetens notabile damnuꝫ ꝓxīoex liuore vindicte. Et ī illo proceſſu ex modo loquēdi oſtēdit dominus grauius peccatuꝫ ī ſcd̓ogradu qͣꝫ ī pͥmo ⁊ in. iij qͣꝫ in. ij. Et hoc innuitur licet obſcure ex modo loquendi ꝑ ſimilitudinemꝓceſſus iudiciarij. Nam cū adducit̉ reus ad iudicem pͥmo de crimine iudicatur .i. examinaturvtrū fecit vel nō ſeu qͣꝫtuꝫ ⁊ quomodo fecerit reperto ꝙ maleficiuꝫ ꝑpetrauerit. ¶ Secūdo fit ꝯcilium ſeu collocutio iudicis cum ſuis ꝯſiliarijsſi debeat ſibi ignoſci vel qͣ pēa plecti. ⁊ hoc deliberato. ¶ Tertio datur ſententia contra eum vt tali pena puniat̉. Sicut ergo in hoc ꝓceſſu minusꝑiculum eſt reo iudicari .i. examinari qͣꝫ poſt examinationem de pena ſibi debita ꝓpter delictumtractari. quia dum examinatur adhuc eſt ei locꝭdefēſionis ⁊ pōt cōuīci de crimine: ⁊ nō conuinci ſꝫ abſolui. Et iterū minus ꝑiculi .ſ. īminet cuꝫde pena ſibi danda tractatur in concilio qͣꝫ poſtꝙͣeſt lata ſentētia: quia cum agitur de pena eiꝰ poteſt ſibi ignoſci vel alleuiari pena ſibi debita: ſedpoſt ſententiam datam nō habet expectare aliqtremedium ſed ꝙ executioni mādet̉ Ita chriſtusex ipſo modo loquēdi vult oſtendere ꝙ minusgraue peccatum eſt ⁊ ſi mortale cum quis ſolumhabet iram ī corde puta cuꝫ odio: qͣꝫ cum ipſe irāmortalem oſtendit exterius ī facie turbulenta vl̓clamore qͣꝫuis nulli faciat īiuriam: Et hoc iō ꝗaſcandalizat videntes eius iraꝫ. Similiter minusgraue eſt et ſi mortale iram manifeſtare ab extraſed in confuſo qͣꝫ iram oſtendere ſuam cum nocumento ꝓximi .ſ. contumelias inferendo vel ꝑ