Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus. V.

Secundo on̄dit̉ grauitas huius peccati ex materiali ipſius .ſ. actus exercetur duos: et ſic ibidiabolus in alijs peccatis vnū interficit: iſtd̓ dios ſimul īmo plures: qꝛ interponunt mediatoreEt tm̄ creſcit aliqn̄ fatuitas amoris vel potius libidinis ꝓcuratur mors coniugis adulterū:vel adulterā vl̓ promittit eaꝫ acciꝑe in vxorē mortua ꝯiuge: qd̓ ſi fecerit cum effectu ſecuto ſi duxexerit illa in vxoreꝫ ꝯtinue manet in peccato mortali: qꝛ matrimonium nulluꝫ eſt ꝓpter impedimētum criminis: ſic multiplicantur peccata: exͣ deeo duxit in ma. quā pol. adulte. c. Suꝑ hoc. et.c. Significaſti. hoc tn̄ vide plenius in tertia ꝑteti. i. c. Tertio ex formali. Hec eſt in quolibet percato mortali auerſio ab incōmutabili bono: ſednullum pctm̄ ita adſorbetur ab omni ꝯſideratione dei ita vt efficiatur totꝰ caro: ſicut ibi Hiero.dicit: etiam in actu ꝯiugali pn̄tia ſpūs ſanctihabetur a veris ꝓph̓is .ſ. quo ad actum ꝓphetandi: multo magis in actu adulterij totaliter mensauertitur a deo ꝓpter inordinatum amorem vn̄procedit adulterium. Un̄ dicit̉ ꝓuer. vi. Qui adulter eſt ꝓpter cordis īopiam .ſ. amiſſo vigore rōisꝑdit aīam ſuam: turpitudinem ignominiamgregat ſibi: obprobriuꝫ eius non delebit̉. Quarto ex finali. Finis huius mali ē ꝯſecutio voluptatis. Sed qͣꝫto ꝗs pōt remediare alicui pctōfacit: tanto grauiꝰ peccat: qꝛ maiori īordinatōe voluntatis: ſed huic malo pōt facili remediare: qꝛſi hꝫ vxorem pōt ſibi ſatiſfacere. Un̄ apl̓s. Propt̓fornicationem .ſ. vitandaꝫ vnuſꝗſqꝫ ſuā hēat vxorem. i. Corin. vij. Si non hēt pōt ſumere: qꝛ vt aitidem apl̓s. Melius eſt nubere qͣꝫ vr̄i .i. incidere īadulteria alias ꝯcupiſcētias voluptates dānatas. Nec excuſat te ſi dicis poſſem prouiderevxori nutrire filios ſi hr̄em: niſi dotē hr̄eꝫ ſufficientem. Melius eſt pati diſpendia in tꝑalibus etrecipere minorem dotem: et facere minores pompas ꝓuidere aīe ſue qͣꝫ in talia incidere viciā perque dānatur. Si autem ſumere non vult: qꝛ achoc non cogit̉ ſeruet caſtitatem qꝛ ex circūſtātieaggrauat̉ pctm̄. Nam qͣꝫto plura ſcandala malainde ſequunt̉ tanto grauius eſt pctm̄. Sed quispoſſet enumerare mala que ſequunt̉ ex adult̓ioQuot homicidia inde ſequūtur qͣꝫta: non ſolūin corpore: ſꝫ in aīa. quā diſpoſitionē bonamhabere pōt in adulterio ꝯſtitutus ſubito occiditur. Quot hereditates dep̄dāt̉ filios habitos occulte ex adulterio ꝗbꝰ vt legitimis relīquit̉ hereditas. Quot inceſtus inde ꝓcedūt dum ꝯtrahuntqui aliquando ſunt ꝯſanguinei? Quot regna exterminata ſunt. Nōne Troia ciuitas illa iam famoſa ꝓpter adulterium ꝑpetratum a ParideHelena totaliter d̓ſtructa eſt. Nōne Dauid ꝓpteradulterium ꝯmiſſum Berſabee vt occultaretaddidit ꝓditionem: homicidium ꝓcurando fideliſſimū militem ſuum occidit. Et ꝓpter adulterium in punitionem filius eius Abſalon expulit

eum a regno publice peccauit cum vxoribꝰ patris ſui: vt habetur. ij. Regꝭ. in pluribꝰ. c. Et curadulterium ſit ita graue: tn̄ videt̉ verificari illudOſee. iiij. Non eſt veritas .ſ. fidelitatis ī terra:eſt miſericordia .ſ. ad aīam ſuā ꝓximū: ſed maledictum: mendacium: furtum: adulterium: īunduerunt .i. abundater creuerunt: et ſanguis ſanguinē tetigit .i. pctm̄ pctō cumulatur non perpnīam tollitur.Quantuꝫ ad ſecunduꝫ.ſ. ꝓhibetur adulterium ligatus eſt ꝗlibet alomni lege vt caueat ſe ab eo. Un̄ dicit̉ dn̄s. Argte .ſ. de adulterio: hoc ſcripturam. Oīs .n. ſcrtura diuinitus inſpirata vtilis eſt ad arguēdum..ij. Timo. iij. Et p̄cipue ſcriptura legis vn̄ dicituurIac. Redarguti a lege .ſ. eſtis qͣſi trāgreſſoresSetlind̓o pegtin abddticam⁊. pab̓ciac.Tertio legē euangelicā ſuꝑnalem.Quarto legē canonicā ſynodalem.Quinto legem ciuilicā imperialem.Lex naturalis intrinſeca menti eſt illa dictibi vis fieri vide ne tu vnqͣꝫ alt̓i facias Tholiiij. Sed quis eſt ille velit vxorem ſuā adultere? Certe nullus: niſi fatuus peſſimus exercelenocinia. Nulla mulier hoc deſiderat niſi fa mala. īmo non pōt pati vir talem iniuriā: ſedpellit ꝑcutit vxor ſūme turbatur de adulterviri cum nouit ergo et tu ſerua erga ꝓximū īadulterabis. Math̓. xix. Adeo vniuerſal̓r dictat lex ſeu naturalis etiam an̄ legem natulem ſcripta ethnici idolatrie habuerūt crin magis abhorrent qͣꝫ homicidiū. Et in ſignūius qn̄ Abrahā ꝓpter famē deſcendit in egycum vxore ſua Sarra ꝑpulchra: rogatnon indicaret ſe eſſe vxorem eius ſi interrogaret̉Et ideo ẜm Nico. de lira: qꝛ cogitauit ſi ſciuiſēt vxorem ſuā eſſe cum ob pulchritudinē eiꝰ corcupiſcerent eam cognoſcere ne adulteriumtrarēt qd̓ ſumme deteſtabant̉ occidiſſēt Abravt poſſent poſtea vti ea ſine vicio adulterij miſibi facientes ꝯſcīam de homicidio qͣꝫ de adult̓ioSecūdo arguit de adulterio deus legeꝫ icam ꝓphetalem. Exo. xx. mechaberis:eſt adulterabis: adijcit̉ pena. Leuitꝭ. xx. vbi ditur. Morietur mechus et adultera: adulterfuerint: vn̄ ſcribe phariſei adducentes ad Ieſuꝫmulierem in adulterio dep̄henſam dixerūt. Megiſter mulier ī adulterio dep̄henſa ē̓. Moſes mandauit in lege hiꝰ lapidare. Io. viij. Et perMalach. dicit dn̄s. iij. Ero teſtis velox maleficitadulteris ꝑiuris .ſ. ad accuſandum vt prQd̓ aūt aliꝗ ex patribus haberent̉ vxocederent ad ancillas hn̄dis filijs vt AbꝫAgar. Gen̄. xvi. Et Iacob ad Balaam et Zelſamancillas. Gen̄. xxx. ꝓpter ꝯmiſerūt adulteriū