Capituluꝫ. III.
timus eſt: ⁊ pͥuatur omni dignitate tꝑali ⁊ eccl̓iaſtica ordinationum ⁊ p̄laturaꝝ niſi legitimet̉: ac etiāpereditate paterna: ⁊ cōtumeliat̉ a cunctis. Et frequēter qꝛ ſunt maloꝝ morum nocent toti parētele ſicut patꝫ in Abimelech filio Gedeonis nata exconcubina: qꝛ mortuo patre interficere fecit. lxx.frēs legitimos. vno excepto ꝗ fugit. vt ſolus dn̄aretur: vt habet̉ Iudicꝭ. ix. c. Unde dicitur di. xv. c.i gens. de cōmixtione meretrica eſtimanduꝫ eſtgeneres ppl̓os ignobiles et furentes libidineoēs fore ꝓcreandos ⁊ ad extremū vniuerſam plehem ad deteriora ⁊ ignobiliora v̓rgentem ⁊ nouiſſime: nec bello fortem: nec in fide ſtabilem: nec honorabilem hoībus: nec deo amabilem eſſe ꝓuenturam ſicut alijs gentibus hyſpanie et ꝓuincie etindioꝝ ppl̓is q̄ a deo recedētes fornicate ſigit. Aduertendū etiā ꝙ cum ẜm iheologosin. iiij. ⁊ canoniſtas affinitas ꝯͣhatur ꝑ fornicātōeꝫnullam ꝯſanguineam eius cū qua ꝗs fornicatuseſt pōt hr̄e vxorem vſqꝫ ad quartum gradū īcluſtue: qd̓ ſi fecerit matrimonium eſt nullum ⁊ continue in pctō morantur dum ſciunt factū. Et ſic veeis ⁊ demū eternū ve: qꝛ ẜm Greg. Momentaneum eſt qd̓ delectat: eternum qd̓ cruciat. Figurat̓talis ꝑ Idropicū: ꝗ qͣꝫto plus bibit tanto plus ſititſic īſatiabilis ē voluptas ẜꝫ Bedam ſuꝑ illd̓. Eccequidam Idropicus erat ante illū .ſ. Ieſum. Lucꝭ.¶ Capitulum tertium de Adulterio.Dulterium eſt ſecunda ſpēs luxurie. Et ſicut ipſuꝫ nomen ſonat eſt acceſſus ad alienū thorum. Un̄ ⁊ adulterium quaſi ad alterius thoruꝫacceſſus. In quo ẜm. b. Tho. 2ª 2ᵉ. q. cliiij. arti. viij.dupl̓r ꝯͣ caſtitatem humane generationis ꝗs oſſēdit. Primo in qͣꝫtum accedit ad muliereꝫ non ſibimatrimonio coniunctam: qd̓ reꝗͥritur ad bonumprolis ꝓprie educande vt dictuꝫ eſt in p̄cedenti. c.Alio mō qꝛ accedit ad mulierem ꝑ matrimoniūalteri copulatam: ⁊ ſic impendit bonum prolis aliene: ⁊ contra iuſticiaꝫ agit. Eadē rō eſt de muliereque per adulterium corrūpitur. Un̄ Eccle. xxiij.dicit. Oīs mulier relīquēs viꝝ ſuū peccabit. Primo .n. in lege altiſſimi: qꝛ īcredibilis fuit ī qua ſcꝫpcipit. Nō mechaberis. Secundo viꝝ ſuū dereliquit in qͦ facit cōtra certitudinē ꝓlis. Tertio ī aduterio fornicata eſt et ex alio viro ſtatuit ſibi filiosqd̓ eſt cōtra bonū ꝓpͥe ꝓlis. Sꝫ pͥmuꝫ eſt cōe oībꝰpeccatis mortalibus. Alia duo q̄ ponunt̉ in dictaauctoritate ſpāl̓r ꝑtinent ad deformitatē adult̓ij:⁊ ſic adulteriū eſt determinata ſpēs luxurie: vtpote ſpalem deformitateꝫ hn̄s circa actus venereōehͦ Lho. Et ſic manifeſtū ꝑ ſe eſt quaſi ſemꝑ ē mortale. Eſt aūt aliqn̄ adulteriū ſimplex cū .ſ. alt̓a ꝑti-
um eſt cōiugata ⁊ nō alia. Aliqn̄ eſt duplex vt cūvtraqꝫ ꝑs eſt cōiugata qd̓ grauiꝰ eſt. Aliqn̄ habetaliam deformitate vt ſi nō ſit altera ꝑs cōiugata:vel etiā cōiugata eſt tn̄ vel virgo vel cōſanguineavel monialis: ⁊ tunc cū adulterio ſimul eſt ibi aliaſpēs luxurie. Qd̓ autē dicit Sixtus ph̓s vt allegatHiero. ꝙ adulter eſt oīs in vxoreꝫ ſuā amator ardentior: qͣꝫuis talis non violet fidem matrimonij:tn̄ facit cōtra bonū mr̄imonij inhoneſte eo vtensIdeo aliqual̓r pōt dici adulter: non tn̄ ꝓpͥe ꝙ intret hanc ſpēm. Et nota ẜm Pe. in. 4º. ꝙ in adulterio ẜm ꝗd plus peccat mulier qͣꝫ vir .ſ. qꝛ fac̄ cōtrabonū ꝓlis ⁊ rōne ſcandali: ẜm v̓o aliuꝫ reſpectuꝫ.ſ. qͣꝫtum ad bonū fidei equaliter peccant. Et qꝛ h̓eſt cā ſufficiens qͣ alter poſſit aliū dimittere: ideoequaliter pōt hͦ vterqꝫ. Sed qͣꝫtum ad p̄dominantiam rōis: qꝛ vir hꝫ rōeꝫ magis vigoroſam ad reſiſtendū paſſionibus: iō ceteris paribus plus ip̄epeccat adulterando qͣꝫ mulier. De dimiſſione ꝓpadulteriū vide infra in. iij. ꝑte ti. i. De adulterio loquēs dn̄s ꝑ pſalmiſtam ait pͣs. xlix. Cum adulterꝭportōeꝫ tuā ponebas: ⁊ paulopoſt. Arguā te ⁊ ſtatuā ꝯtra facie tuā ponere portionē ſuam cū aduleſt ꝑticipare .i. adulterare. In his aūt tria noPrimo crimē deteſtādū: ibi. Cū adul. por. tu. po.Secūdo ligamē eius intimādū: ibi. Arguā te.Tertio grauamē expectandū: ibi. ⁊ ſtatuam contrafa. tu.Quantum ad primum.certū eſt adulteriuꝫ eſſe valde deteſtabile pctm̄ ēgraue. Cum adulteris portioneꝫ tua ponebas: v.ſ. eſſes et tu adulter. Oſee. vij. Oēs adulterantesquaſi clibanus .ſ. intus ardentes ꝑ concupiſcentiam: extra ſordentes ꝑ īmuudiciaꝫ: poſtea in aīa ⁊corpore incenſi ꝑ gehennam. Unde adulteriuꝫ qͣꝫgraue ſit oſtendit Elemēs. Quid inquit in omnibus peccatis adulterio grauius eſt: ſcd̓m nāqꝫ locum in penis tenet. xxxij. q. vij. Nam in peccatis q̄ſunt contra ꝓximū: pͥmū penale. .i. dignuꝫ pena etmortis corporis ē homicidium. Secunduꝫ adulterium. Maius .n. eſt qͣꝫ furtum ⁊ rapina ⁊ mēda.ſ. efficienti: materiali: formali: finali ⁊ circūſtatialEx cā efficienti: nam ſalteꝫ alter eoꝝ hꝫ in ſe ſacramentum matrimonij qd̓ eſt maximum ſignification: hoc aūt dico ſacramentum magnū in chriſto⁊ eccleſia. Significat .n. coniunctionē deitatis cūhumanitate: ⁊ chriſti cū eccleſia: nunqͣꝫ aūt deusſeꝑatus eſt ab humanitate poſtqͣꝫ aſſumpſit eamnec chriſtus ab eccl̓ia: nec eccl̓ia a chriſto. Contrailld̓ tam magnū ſacramentum vbi eſt quedam dignitas agit adulter ſeꝑans ſe a cōiuge. ⁊ alteri adherēs. Dignitas antem ꝑſore ſecūdū Cho. in pͥª 2ᵉaggrauat peccatum: quia quanto in maiori dignitate tanto grauius peccat ceteris paribus.