Titulus .IIII.
ſeruaret̉ etiam in nouo ꝗ poſſet etiam ſtatuere. ſiei videretur propter aliquā cāꝫ rōnabilē ꝙ plusvel minus daret̉: ⁊ tale ſtatutum om̄es obligaret.Conſuetudo aūt non dandi decimas in aliꝗbꝰ terris qͣꝫdiu toleratur ab illis qui p̄ſūt eccleſie: ⁊ maxime a papa propter cuius ſtatutum oēs obligantur excuſat qͣꝫtum ad hoc ꝙ qͣꝫdiu non petunt poſſunt licite tenere: ſꝫ ſi peterent̉ maxime de ꝯſenſupape in talibus terris oēs tenerentur dare: hͦ enīeſſet iam āplius hāc ꝯſuetudinē non tolerare ſeuapprobare: ſed deſtruere. Unde ſicut legem abrogatā ꝑ ꝯͣriā legē ſi legiſlator reuocaret oēs obligaret: renouata ſic ꝯſuetudine pōt deſtruere non tolerando: ⁊ oēs ad ſui ſtatuti obſeruantiam obligaret: cui ſtatuto videtur derogari ꝑ ꝯͣriam ꝯſuetudinem qͣꝫdiu fuerit tolerata: ⁊ quaſi ꝑ ꝯſequēsʳ approbata. Ul. aūt dicit qn̄ nulla decima ſoluit̉ vr̄ ꝙdn̄i p̄dioꝝ breui manu ſoluerint eccleſie decimas⁊ ꝙ eis deinceps eccleſia redonauerit. Inno autēmultum rigide incedit in iſta materia dicens ꝙ īeo ꝙ decime non ſoluunt̉ vel minus plene reddūtur nulla ꝯſuetudo valet vel excuſat a pctō. Antde bu. dicit ꝙ canoniſta non eſt bonus determinator in iſta materia: ſed theologus cuius ſcīa ē iusdiuinum: vnde cum ſint decime de iure diuino ⁊ad theologos magꝭ ſpectet declaratio ⁊ determinatio dubioꝝ circa ius dīnuꝫ qͣꝫ ad canoniſtas: vr̄ ꝙtheologꝭ ſit ſtandum in materia decimaꝝ magꝭ ꝙͣcanoniſtis. Dicit etiam ꝙ cum fuerit cōfeſſus ipſepluribus ꝓbis ⁊ famoſis viris magiſtris in theologia nulla eſt ſibi facta ꝯſcīa de ſolutione decimarum: ipſe tamen videtur tenere ꝙ ſint ſoluende.Sed nota ꝙ in hoc oēs ꝯcor. ꝙ vbi eſt ꝯſuetudodandi: oīo homines tenent̉ ad dandū ⁊ dꝫ eis fierꝭconſcīa. Dicit tamen Hoſti. ꝙ ꝯpoſitio inter perſonam eccleſiaſticaꝫ ⁊ laicos ſuꝑ aliqua ꝑte decimeſeu quota de ꝯſenſu prelati ſuperioris valet Raietiam dicit ꝙ ſi quis retinuerit decimas longo tepore: ⁊ nunc veniēs ad penitentiaꝫ petit ſibi remitti: qꝛ alias oporteret eū mendicare. ſacerdos ſi videt ip̄m ꝯtritū ⁊ p̄ceps eius inniti veritati: dꝫ ſibiremittere tanqͣꝫ pauperi cū hoc idem poſtea daredeberet. xviij. q. i. qm̄. Ul. addit ꝙ etiā ſi eſt diuespoteſt in totum vel in ꝑtem dimittere ex quo vultin poſterum abſtinere. Si ꝗs aūt velit ſimpl̓r ītelligere Cle. illam .ſ. ꝙ teneātur ꝯfeſſores facere cōſcientiam ꝯfitentibus etiā ſi in hoc non fuerint requiſiti: qꝛ de hoc alij doc. nihil dicūt: tunc videturſufficereqꝫ faciat ꝯſcīam per iſtum modum .ſ. ꝙ ſiexigerentur ſint parati dare ad mandatum eccl̓iealias vt dictum eſt non eēt in ſtatu ſalutis: qꝛ cōtēpnerent p̄ceptum eccleſie: vbi eſt ꝯſuetum darede toto facere ꝯſcīam vt dent: vbi vero de aliquaquota ⁊ ꝑua ꝯſueuit dari: illam dent. Nec tn̄ videtur ꝙ oporteat facere ꝯſcientiam niſi principalibꝰdomus. Nam filijfamilias ſerui ⁊ huiuſmōi darenon poſſunt.
¶ Capitulum quartum de iactantia.Actantia ſecundūGrego. eſt filia inanis glorie: ⁊ pōt ſideſcribi ꝙ eſt viciuꝫ quo quis ſe verbis extollit ſuper illud qd̓homines opinant̉ de eo. Uirtuti verutur ẜm ſpēm actus: qꝛ cōiter in ea reperitur falſitas. Sed ẜm cām ſuaꝫ ex qua ⁊ ſi non ſemꝑ tn̄ vofrequentius accidit ꝯͣriatur humilitati. Nā podit iactantia ex ſuꝑbia ſicut a cā interius mo⁊ impellente. Ex hoc enim ꝙ aliꝗs per arrogainterius ſupra ſe eleuatur: ſeꝗtur plerūqꝫ ꝙ erius maiora quedam de ſe iactet: licet aliqn̄ exnitate quadam non ex arrogantia ad iaprocedit: ⁊ ex illa vanitate delectat̉: qꝛhabitum: ⁊ ideo arrogātia ꝑ quāipſum extollitur eſt ſpēs ſuꝑbie: n̄tantie eſt: ſed vt frequenter cā eius. Et r̄Greg. ponit iactaritiam tertiam ſpēm ſirunqꝫ ꝓcedit iactantia ab inani glorianali: in qͣꝫtuꝫ .ſ. iactator intendit ꝙ ꝑ ſuā igl̓iam ꝯſequatur. Et ideo ẜm Greg. dicit̉.inani gloria. ⁊ eſſe filiam eius ẜm rōeꝫ finihibet aūt hanc dn̄s dicens. Eccle. viij. Nō tolas in cogitatione aīe tue: vbi dicit glo. iactāſuꝑbiam prohibet. Hanc vt vicioſam puniena dn̄o on̄dit p̄s. dicēs pͣs. xi. Diſperoſa labia doloſa ⁊ linguam magniloLinguam noſtraꝫ magnificabimus: lanobis ſunt quis noſter dn̄s eſt. Ubitriplex iactantia.Primo iactantia ꝑ ironeitatem: ibi. Diſpminꝰ vniuerſa labia doloſa ⁊ linguā magSecundo iactantia ꝑ vanitatē: ibi: qui duxeruntlinguā nr̄am magnificabimus.Tertio iactantia ꝓpter falſitatem: ibi: labia noſtraa nobis ſunt: ꝗs noſter dn̄s eſt.uantum ad primumSciendū ꝙ aliquis dicit de ſe aliquos d̓quos ī ſe nō eē cognoſcit: ⁊ cū hͦ fac̄ vt indtur humilis: ſic laudet̉: vel portat veſtesabiectas: vel faciē pallidā qureputet̉ mortificatus ⁊ conterctantia ⁊ aliud etiam viciuꝫ quod dicitTho. 2ª 2ᵉ. q. cxiij. arti. ij. tamē ẜꝫ diuequidem in quantū ꝑ exteriora intere virtutem in ſe quā nō hꝫ. Ironia vero ineoſtendit defectū exteriusⁱ queꝫ in ſe non recoſcit. Unde de huiuſmodi dicit xp̄s. Math̓. vitermināt .n. facies ſuas .i. extra terminos natles aptāt facies ſuas herbis vel quibuſdtionibus vel vnctionibus vt appareant ꝑ̄appareāt hominibus ieiunantes: ⁊ ſic rerabſtinentes. Et ph̓us dicit ꝙ ſuperabundvalde defectus iactātia eſt qn̄ .ſ. fit ad iſtū ſineꝫ