Capitulum. III.

procurans ſibi auferri ex aliqua ſiniſtra cauſa ⁊falſa tenetur ad ſatiſfaciendum de toto ẜm Cho.Ricar. in. 4º. diſ. xv. Secus ſi iuſte hoc procurat: puta quia meretur priuari ex defectu ſuo.Sed ſi impedit a bn̄ficio cōſequendo: non tenead tm̄ qͣꝫtum eſt beneficiuꝫ: ſꝫ ad arbitrium boniviri ẜm Xho. ⁊ Ricar. Qd̓ intelligenduꝫ videturqn̄ hoc facit ex odio ⁊ malicia. Nam ſi faceret vtvel amico ſuo magis prouideret̉ qͣꝫ illi: putaitor aliquis vult legare Licio centuꝫ: ⁊ ego roꝙ potius leget mihi vel cuidam perſone mihiragis dilecte: ⁊ ille facit ſic: talis ẜm Pe. de pal̓. ī4º nulli tenetur: qꝛ nulli aufert ius ſuum. NamIli nullū ius erat acꝗſitū et nemini facit īiuriā ꝗprit̉ iure ſuo. Cuilibet eniꝫ licet ſe recōmendarealteri vt ſibi donet vel leget precipue cum indi.§. VII.in queritū Vtrumi teneātur reſtituere illos fructus quos vointudleꝯſumunt non facientes ſeruitium in eiādo. Rn̄deo ẜm Archi. diſ. xliiij. vtqꝫ tenentur: ⁊ hoc tripliciter. ¶ Primo rōne datna tali eccleſie ideo data ſunt vt oſs ⁊ ſacrificia pro ipſis qui dederuntex reſiduo alantur pauꝑes. Ad qd̓ facit verbuꝫHiero. dicentis. Libi o ſacerdos de altario viue̓ari ꝑmittit̉: diſ. xliiij. §. i. ⁊ qui hoc nonliter agit. ¶ Secūdo rōne ſacrilegijꝛ defraudant totam eccl̓iam quā ſuis p̄cibus ⁊officijs iuuare debent ⁊ ei prodeſſe: vn̄ Alexāderpapa. Ipſi ſacerdotes pro ppl̓o interpellant ⁊ pecata ppl̓i cōmedunt: qꝛ precibus ſuis ea delēt .i.q. i. Ipſi. ¶ Tertio rōne odij: qꝛ prouocant iranppl̓m. Greg. Cum is qui diſplicet ad interdum mittitur: irati animus proculdubio addeteriora prouocatur: diſ. xlviiij. §. i. Qd̓ verum ēqn̄ ppl̓s eſt cā malicie ſacerdotis. Sed ꝗd ſi facitſeruitium eccl̓ie: ſꝫ in mortali ꝑſeuerat? Rn̄deonon videt̉ teneri d̓ fructibus: ⁊ rō eſt: qꝛ mali miniſtri or̄ones cōes: vt officia miſſe proſunt viuis⁊ defunctis ẜm Tho. in. 4º. Sed ꝗd d̓ horis omiſſis: nunquid tenetur reſtaurare totum? Reſpondeo ẜm Archi. ex equitate debere ſibi iniungi inpenitentia ſi poſſet: ſed tn̄ non eſt neceſſarium: ſꝫin hoc penitentia ē arbitraria ſicut ī alijs. Et idēſentire videtur. Pe. de pal̓. in. 4º.¶ Capitulum tertium vbi ſit fienda reſtitutio.Uantum ad tertium pͥncipale .ſ. vbi fienda eſt reſtitutio. Eirca hoc diſtinguendum: quiaalit perſona cui fienda eſt reſtitutio ſcitur: aut inndo ſciri poteſt: aut omnino ignoratur: ſinſcitur vel inquirendo inueniri poteſt ipſevel eius heres ipſo mortuo: in loco vbi facta eſt

rapina vſura vel damnuꝫ ſi vterqꝫ ibi eſt: vl̓ vbicunqꝫ ad inuiceꝫ conueniunt creditor ⁊ debitor.Si autem alter eſt abſens a loco vbi facta ē vſurpatio vel damnificatio: mittetur expenſis eius ꝙſe abſentauit de loco. Si igitur. is cui facienda eſtreſtitutio eſt abſens: puta quia mutauit domicilium mittet ſibi rem ablatam ſeu pecuniam ipſe ꝙabſtulit expenſis illius cui habet reſtituere: ſi v̓oſe abſentauit a dicto loco: is ꝗ reꝫ vſurpauit ſuisproprijs expenſis tranſmittet rem vl̓ pecuniā ſecundum Hoſti. ⁊ Io. an̄. Et hoc per talem modūꝙ non detegatur peccatum ſi peccatum eſt occultum: ar. ij. q. i. Si peccauerit. vel etiam poteſt creditori ſignificari: precipue quando eſt multuꝫ romotus a debitore occulte vel manifeſte ſecundūꝙ expedit ⁊ ſecundum ꝙ creditor ordinat vel demittenda illa re: vel reſeruanda: vel alicui dāda:ſic agat debitor ⁊ liber erit. Si auteꝫ ſuo propriomotū rem illam deſtinaret ſeu pecuniaꝫ debitor⁊ in via periret vel auferretur ſibi periret: et adhuc teneretur ad ſatiſfactionem ſecundum Io. īglo. vel etiam ſi ſperatur cito venturus ad locuꝫpoteſt rem ſibi ſeruare: ⁊ ſecunduꝫ Tho. et Hoſti.et Io. an. in edem ſacram deponere: vel alio tutoloco. Aut ſi res eſt parui valoris ⁊ creditor multum diſtans ⁊ abundans poteſt ſecunduꝫ Guil.pro anima eius pauperibus erogari. Si ignoratur nec perquirendo inueniri poteſt cui reſtitutio fieri debet: tunc eroganda eſt res ablata vel p̄cium eiꝰ pauperibus pro anima illius ī loco illovbi facta eſt rapina vſura vel damnum: vel in loco in quo inhabitatis cui fienda eſt reſtitutio. Ethoc ideo: quia melius eſt ꝙ vicini ſentiant ꝯmodum inde qͣꝫ extranei. Tum etiam quia veriſimilius eſt ibi reperiri damnum paſſum vel heredēeius. Ita notat Hoſti. Io. an̄. ⁊ Io. de lign. vel fiatſaltem hec erogatio ad arbitrium dioceſani vbifactum eſt damnum vel rapina ſecundum Rai.Si tamen non commode fieri poſſet in dicto loco cum hoc non ſit neceſſarium: poteſt tunc ⁊ debet alibi fieri ſecundum Guil. Sed ⁊. b. Tho. ī huiuſmodi caſu nihil dicit de loco determinato: ſedꝙ pro anima illius cuius res erat debet pauperibus erogari: vnde ⁊ magiſter Hugo peritus invtroqꝫ iure ⁊ frater Clarus dicebant ꝙ cuꝫ parperes ſint ⁊ vnum membrum corporꝭ eccleſnec ab hac vnitate ſequeſtrentur propter locorūdiſtantiam: ſufficit ſi reſtitutio incertorum deturquibuſcunqꝫ pauperibus etiam alterius prouincie qͣꝫ vbi facta eſt rapina vel damnuꝫ: ⁊ maximequi ſunt magꝭ pauperes chriſti: ⁊ vtiliores eccleſie dei ⁊ ſaluti animarum. Et ex hoc apparet ꝙlocus non eſt de neceſſitate reſtitutionis: ſed d̓congruentia. Idem tenet Fredericus de Senisconſi. xxxij. operis ſui. Uſure tamē incerte extorte per vſurarios manifeſtos quomodo d̓beāt reſtitui: in quo loco ⁊ per quem dioceſanuꝫ: habes.§. I.ſupra ti. i.