Titulus .I.

videt̉ de neceſſitate imponenda vt igitur hec denegetur abſolutio nolenti hoc facere: quia noncredit ſibi neceſſarium eſſe ad ſaluteꝫ. Et ad hocfaciunt dicta doc. Naꝫ. b. Tho. ⁊ Ricar. in. iiij. nidicunt de erogatione pauꝑibꝰ fienda quo ad eosqui non ſunt aſtricti legibus īperialibus: vel etiācum eſſent ꝑ diſſuetudinē abrogate. Et Io. an. ⁊Io. cal. ſuꝑ. c. clerici d̓ vi. ⁊ hone. cle. dicūt tutū eētalia pauꝑibus erogare: nō tn̄ dicūt fore neceſſarium. Ide Monal. ⁊ Aſco. ⁊ Alex. angli. Franciſ.de zaba. dicūt poſſe defendi talem opinionē .ſ. ꝗnon teneantur oīo talia pauꝑibus erogare: quiaꝯſuetudo potuit dn̄m ꝑdentis in vincentem trāſferre Io. d̓ Imo. iſta allegat: ⁊ nō reprobat. Rai.etiam in ſumma ſua dicit ꝙ licet multi ſapientes dixerunt acꝗſita ꝑ ludos alee nō reſtituendaſꝫ pauperibus eroganda: tn̄ modo ſic ſeruatur ꝙnec ad erogandū pauꝑibus ſunt cogendi: ſꝫ fieripōt de hiꝰ el̓ya vt de acquiſito per meretriciuꝫ:qd̓ vtiqꝫ ꝯſulitur nō imperatur. Pe. de pal̓. ī. iiij.dicit aliquos tenere ꝙ ꝗ non eſt locupletior āplius non tenet̉: ꝗ .ſ. ꝑdidit qd̓ per ludum fuerat lucratus prohibitū lege humana: qꝛ talis non eratobligatus pauꝑibus rōe alicuius recepti ab eisvel ꝯmiſit in eos. Igit̉ ne paretur via ludis ⁊ turpibus lucris in hiꝰ caſu ꝯſulendū eſt ⁊ ꝑſuadendum ad erogandum pauꝑibus: ⁊ p̄cipue qͣꝫtū adillud qd̓ remanet in lucro vltra ꝑdita ī eo: ⁊ aliaſaltem paulatim ⁊ per interualla tempoꝝ: nō tn̄cogendus ⁊ multo minus hoc p̄dicandum: ſꝫ ꝙpauꝑibus ſit erogandū. De acꝗſito ꝑ torneamentum dicit Rīc. in. iiij. ꝙ non tenet̉ ꝗs reſtituere:qꝛ eccl̓ia ⁊ ſi ꝓhibet torneamentum: nō tn̄ acꝗſitionē ꝑ ipſum. vnde dꝫ pauꝑibus erogari: de cōſilio tamen magis qͣꝫ ex p̄cepto..§. VDe ludo alee per modum p̄dicationis pōt induci illud p̄s. Audiui vituperationem multoꝝ ꝯmorantium in circuitu.Cōmorantur in circuitu nō ſolum hoīum aſtantium luſores firmi ipſi manentes: ſꝫ ex ipſo actiludi. Fit enim ibi quaſi ꝗdam circuitus cū ſit ꝗdam diſcurſus proijciendi ⁊ reſumendi eoſdentaxillos: et tunc linitur vnus ludus qn̄ pūcta illiex ipſis iactatis apparent que pͥmo viſa ſunt. Sicut enim figura circularis finit̉ cum ad primuꝫpūctum a quo inchoata eſt poſt diſcurſum quendam redit̉. Fit etiam circuitus ꝗdam in lucro ipſius dum qd̓ vnus amittit alius vincit: ⁊ poſt diſcurſum plurimū ꝗ pͥmo amiſit qd̓ ꝑdiderat: aureuincit: gaudet cū vincit: triſtatur cū ꝑdit. Et iteruꝫ letat cū vincit. Et aperte dicit ꝯmorant̉. Nōenim ꝯtenti ſunt ꝑ horā morari in ludo: ſꝫ cōmorantur totaliter .i. morantur tota die: et qd̓ peiuseſt toto tꝑe vite ſue. Qui enim huic aſſueſcunt dimittereʳ neſciunt. Bn̄ ergo dicit p̄s. de hoc. Audiui vituperationem ⁊c̄. vbi tria notari poſſunt dehoc vitio. ¶ Primo quia eſt in mundo abhomī-

nabile: ibi. Audiui vituperationeꝫ: ¶ Secundoꝙ eſt in ſeipſo ſeꝑabile: ibi: ꝯmorandū. ¶ Tertioꝙ ē diabolo aſſociabile: ibi ī circuitu. .§. VI.uantum ad primum.Non eſt quaſi aliqd̓ vitium quod reddat homīnes ita infames et abhominabiles ſicut ludusNullus confidit de luſore: nec vult euꝫ in ſocialicuius artis: qꝛ ſemꝑ haberet timere ne furaretur ſibi vt poſſet ludere. Zales ergo luſores evituperant ex ſuis peſſimis moribus chriſtiatatem ⁊ vituperantur ab hominibus: ⁊ hoc prter multa ſcelera enormia que reꝑiuntur ī lu⁊ ex ludo. Uere vituperabilis eſt luſor ⁊ ſtultucum viliſſime ſeruituti ſe ſubijcit: dum taxillumquaſi deum ſuum conſtituit: ⁊ ad hoc aſtringeneſe vt faciat quod ille iuſſerit. Si videris inquiSen̄. murem velle dominari alij muri: nūquiotenes riſum: quanto magis ridiculum eſt.do os caninum dominatur homini? Namſibus canis fiunt taxilli: qd̓ os eſt minoris valris ⁊ conditionis qͣꝫ ꝙ mus dominatur hominSed ⁊ luſor largitur ad ſolum preceptuꝫ tarqd̓ non largiretur: ad preceptum dei: et plusqꝫ fuerat beatus Martinus largitus ad ꝯſidei: quia non ſolum dat medietatem clamidetiam corrigiam et camiſiam ad mandatū ta⁊ nudus ſequitur dominum ſuum mundum vldiabolum. ⁊ qd̓ peius eſt quia cum debent abigare deum illum .ſ. taxillum poſtqͣꝫ cognouit: ⁊pertus eſt maliciā eius: potius econtra abnodeum vituperabiliter qui ei nil nocuit: ſꝫ ombona fecit ⁊ vindicat ſe de eo qui eſt abſqꝫ culO quantum vtiqꝫ vituperandus eſt qui marſuis ſe perdit quem dei filius manibus cruci aſfixis acquiſiuit. Unde Ber. in perſona chriſtiquens ait luſori. Ego te acquiſiū ī manidꝰ cruaffixis: ⁊ tu conſumis te manibus decijs deditis. Unde maxima ingratitudo. Uix eſt dare actiin quo ꝯcurrant tot mala quot ex ludo. Quot n̄in talibus taxillis ſunt pūcta: tot ſcelera ex eo ꝓcedunt vnum grauius altero: ⁊ ideo non miriſi vituperantur a deo ⁊ toto mundo. Nam prpeccatum quaſi primus pūctus ſine quo nunqͣreperitur ludus ē amiſſio temporis. Et quātiſtud multum leue videatur: tamen ſapientibꝰetiam ethnicis graue reputat̉. Unde ?la maior iactura qͣꝫ temporis amiſſio: rperari non poteſt. O qͣꝫ male poterūt redderetionem deo de tempore qui toto die: et aliqͣetiam noctem adiungunt: circa ludum immotur. Omne tempus tibi impenſum requiretute qualiter ſit expenſum inquit Ber. Et nonlum amitttunt ipſi ludētes tēpus: ſꝫ ⁊ alios arrere faciunt ꝗ .ſ. talia aſpiciunt. Nec .n. tales ſiſine pctō: ⁊ ex hoc dimittūtur dīna ⁊ alia ſpūaoꝑa. Et ꝗd interim cogitāt ludentes reſpicieteniſi vana. Sed ve qui cogitatis inutile diciti