Titulus .I.

Sicut ergo parato ad feneranduꝫ licet ab eo accipere mutuum ad vſuram ex cauſa aliqua honeſta ſecundum Tho. ⁊ fideli qͣꝫuis non liceat infidelem inducere ad iurandum per falſos deostamen ad firmandum pactum ſecuꝫ ſuper iuſtonegocio licet vti iuramento tali eius: qꝛ hoc noneſt inducere illum ad malum: ſed malo eius vtiad bonum ſuum. Non enim pacto eius ſe ſociatqui per demonia iurat: ſed bono pacto eius quofidem ſeruat .i. fidelitateꝫ ſcd̓m Aug. xxij. q. i. mouet. Ad ſimilitudineꝫ dei qui vtitur malis homīnum in bonū glorie ſue inde bona eliciens. Sicad ꝓpoſitum videt̉ poſſe dici ꝙ mala voluntateillius familiaris ſe ſe ad hoc offerentis ad huiuſmodi licitum ſit vti ad liberationem ſui iuſtam:ſic audiui a peritis. Nec iſtud p̄dicandū vel conſulendū ne paret̉ viā ꝓditionibꝰ ⁊ homīcidijs: ꝗīmo ⁊ poſt factū imponenda eſſet penitentia aliqͣad terrorem ⁊ cautelam: ar. xiiij. q. ij. in lectū. Sꝫvbi talis hoſtis haberet iuſticiam: et iuſte grauatvel bellat ꝯͣ talem vel dubium eſt ꝗs habeat iuſticiam: nullo mō liceret. Si aūt alicui aliꝗd dicit̉ſub ſigillo ſecreti ſeu ꝯfeſſionis: extra tamen cōfeſſionem vel cum exactione iuramenti ſuꝑ hocvt ſecretum teneat ſi illud reuelet ſine cā vrgēte ⁊ rōnabili: peccat mortaliter faciens ꝯͣ ius naturale. Sed ſi tenendo illud ſecretum inde ſecveriſimiliter pōt nocumētum notabile reipublice corporaliter: vel in tractatu ꝓditionis ciuitatꝭvel ſpūaliter: vel in diſſeminatione alicuius erroris fidei ⁊ moꝝ: vel etiam nocumenti ꝑticularꝭꝑſone: vt cum queritur mors alicuius: tunc ſubeſt cā vrgens ⁊ rōnabilis reuelandi ſecretuꝫ. Etideo non obſtante quacunqꝫ ꝓmiſſione vel iuramento manifeſtare debet v̓t obuietur malo: nontamen per accuſationem ſi probare non pōt. ij. q.vij. plerūqꝫ. Sed ꝑ denūciationeꝫ eo modo quofieri poteſt melius: nec in hoc peccat: nec ꝑiuruseſt: qꝛ vt dicit regula iuris in. vi. Nō eſt obligatoriū ꝯtra bonos mores preſtitum iuramētuꝫ: nectenentur in hiꝰ caſu ſeruare ordinē fraterne correctionis: vt .ſ. pͥmo moueat̉ ⁊c̄. ẜm. b. Tho. 2ª 2ᵉ. qͥlxxxix. niſi certus eſſꝫ de emendatione ꝑ ſecretāadmonitionem. De hoc tn̄ plenius vide. jͣ. in ti. ixin. c. de negligentia fraterne correctiōis. De reuelatione ꝯfeſſionis habes infra in tertia ꝑte. Secquid ſi quis litteras alicui directas ⁊ ab eo poſtlectionem eaꝝ dilaceratas ⁊ proi ectas recolligatiunctas ꝑtes inſimul ⁊ legat? ℟. ſi vt ſciat ſecretaeius faciat: curioſitas eſt. Si vt ſibi ꝓuideat: prouidentia humana eſt: nec pctm̄. Cuilibet eniꝫ ſibilicitum eſt accipere rem que habetur pro dereliota: cuius eſt talis littera. Un̄ dicitur Uenetijs hoccontigiſſe. Cum quidam magnus mercator litteras accepiſſet a partibus orientis: vt aromataemeret multa ciuitatis: qꝛ futurum erat vt precium multum creſceret eoꝝ: qꝛ inde trāſmitti nōpoterant illis temporibus. Ille ꝑlecta littera dila

cerauit: ⁊ in terrā fruſtra proiecit: nil alicui dixitintendens illud facere de quo cautus reddebatur. Sed alius tenuis mercator littere illius fruſtra collegit ⁊ ſimul ſuis ꝑtibus coaptauit ⁊ leguQuo facto cum hoc a nullo ſciretur acceſſit adomnes apotecas que habebant hiꝰ īgroſſo venalia ⁊ certo precio currēte dato termino totū emitCūqꝫ mercator magnus cui littere directe fuerātiret ad emendum inuenit omnia vendita. Interrogat de ꝑſona emptoris. Mirat̉ neſciens factū:ſed demum p̄cepit. Sicqꝫ lucrum magnuꝫ qd̓ ille ſperabat ex hiꝰ emptione alius ſua induſtrīabi ꝓcurauit ſine iniuria eius: nec ſibi in aliqutenebat̉. Sed verte caſuꝫ. ¶ Quid ſi ꝗs malicioſe intendens nocere alteri ſcribit litteram dirigēdam alicui vt ſuo amico admonens euꝫ vt ematmultum de aliquo mercimonio: lana: ſerico: aromatibus: et hiꝰ: qꝛ erunt cara in futurum: qd̓ nouit falſum eſſe: ⁊ ꝑmittit ſibi cadere in aliquo locōpublico vbi frequētat aliꝗs quem odio hꝫeam inuentam legat: ⁊ talia emat: vt inde multꝑdat: ⁊ totum hoc ſequit̉? ℟. Talis vtiqꝫ grauit⁊ mortaliter peccat intendens proximo nocecharitatem agens: de pe. diſ. i. c. nunꝗd. cum. c. ſeNō tn̄ tenet ſatiſfacere de dāno: qꝛ non dedit occaſionem efficacē dāni: exͣ de iniurꝭ. ⁊ dā. da. ſi culpa. Nō enim ita leuiter debuit credere ſibi: ergoimputet ſuaꝫ leuitatē. ¶ Sed ꝗd cū ciuis vnuvnius ciuitatis ⁊ fidelis iuratus cuiuſdam pͥnpis ſciuit macbinationeꝫ ciuitatis ꝯͣ pͥncipemecōuerſo pͥncipis ꝯͣ ciuitatem: cui dꝫ citius relare: pͥncipi vel ciuitati? ℟. ẜm Io. Neapol̓. ī quolibet. 10. Sciendū pͥmū eſt: ꝙ machinatio ſtricte ⁊propͥe accepta ſonat in malū. Eſt .n. malū ſeuexcogitatio ꝯͣ aliquē. Sꝫ large ⁊ cōiter acceridē qd̓ excogitatio alicuiꝰ mali iuſte vl̓ īiuſte urēdi alicui: ⁊ ſic accioiendū ē in ꝓpoſito vt ꝗōpoſita latiꝰ det̓minet̉. Que ꝗdē qō pōt diſtiſeptē caſus: qꝛ aut vtraqꝫ machinatio .ſ. pͥnciuitatē: ⁊ ciuitatis ꝯͣ pͥncipē eſt iuſta: aut vtraiuſta: aut pͥma ē iuſta ⁊ ſecūda īiuſta: aut ecōuePrima ē iniuſta: ⁊ ſecūda ē iuſta: aut ē dubiuꝫvtraqꝫ an ſit iuſta vel iniuſta: aut ē dubiū deſola .ſ. ſi ē iuſta vel iniuſta: aut de ſecūda ſola.mo igit̉ cū .ſ. vtraqꝫ machinatio ē iuſta. Dicenꝙ neutrā talis dꝫ reuelare. Rō ē: qꝛ bonū bnon ē ꝯͣriū: qd̓ gͦ eſt īpeditiuuꝫ boni tanqͣꝫ ei ꝯͣrieſt malū ⁊ illicitū: ſꝫ rali reuelatio ī qͣꝫtum ē exijſui eſt īpeditiua talis machinatiōis iuſte: gͦ ē mala ⁊ illicita. Et ſi diceret̉: ꝙ talis ꝗ iurauit pͥncipreuelare oē ꝯſiliū ⁊ tractatū ꝯͣ ſe factū: ⁊ iō ex vſtiti iuramenti tenet̉ reuelare talē machRn̄det̉ ꝙ iuramentū n̄ eſt vinculū iniꝗtex nullo iuramento aliꝗs obligat̉ ad aliꝗd illiotū. Talis aūt reuelatio illicita eſſꝫ: qꝛ īpeditiuatſticie: ⁊ iō non tenet̉ ad talē reuelatiōeꝫ rōe umēti. Secūdo v̓o caſu cū .ſ. vtraqꝫ machinatioſta eſt. Dicenduꝫ ꝙ vtranqꝫ talis debet reuelare