Capitulum. XVI.

rū ordinat ad hunc finem .ſ. ad ſuſtentatiōem ſui⁊ familie ẜm .ſ. ſtatum ſuum decentem: aut etiamvt inde pauꝑibus ſubueniat: vel etiam cuꝫ negociationem intendit propter publicam vtilitatemne .ſ. res neceſſarie ad vitam patrie d̓ſint: et lucꝝinde expetit: non quaſi finem: ſꝫ quaſi ſtipendiulaboris: ſeruatis alijs debitis circūſtantujs d̓ ꝗbꝰdicetur: ſic non pōt ꝯdēnari. Sed ſi finem ponatelcimū in lucro intendens ſolū diuitias augere īīmenſum: ⁊ ſibi reſeruare: in ſtatu ꝑmanet dānarionis. Et de hiꝰ negociatoribus dicit. b. Aho. eſſeintelligendū. qd̓ ait Chryſo. ſuꝑ Math̓. Quicūqꝫrem ꝯparat vt integram īmutatamqꝫ vendendoIncret: ille eſt ꝗ d̓ tēplo eijcit̉: vt habet di. lxxxviij.Qm̄. qd̓ veꝝ eſt qn̄ vltimū finem ꝯſtituit in lucrotunc .ij. eſt exͣ eccleſiam quo ad meritum. Nolitegͦ facere do. patris mei do. ne. Hic aūt large ſuimus negociationem: ⁊ ī ſe. hiꝰ. §. ¶ Scd̓o negoo eſt mala rōne ꝑſone: cuꝫ .ſ. aliquibus ꝑſoniscialiter aliquo iure prohibet̉ qd̓ ſit cūctis clericis: ⁊ multo magis religioſis: exͣ ne cleri. vl̓ mo.ꝑ totum: vbi non ſolum negociatio: ſed plurā ibinegocia ponunt̉ eis interdicta. Dicit etiam Aug.Negociari aliqn̄ licet: aliqn̄ non anteqͣꝫ ſis clericus licet poſtqͣꝫ effectus es clericus non licet: diſlxxxviij. fornicari. Rō ē ẜm. b. Tho. 2ª 2ᵉ. q. lxxvij.arti. iiij. qꝛ clerici abſtinere debent non ſolum amalis. ſꝫ etiam ab his que hn̄t ſpēm mali: qd̓ ī nogociatiōe cōtingit. Et hoc tripl̓r. ¶ Primo qꝛ negociatio eſt ordinata ad lucrum cuius clerici deent eſſe ꝯtēptores. Un̄ Hiero. Clericum negociin ex inope diuitem tāqͣꝫ quādam peſteꝫ de.iſ. lxxxviij. ¶ Scd̓o propter frequentiā ne⁊ difficulter exuitur negociatorū: vt dicitur Eccl̓. xxvij. Et Leopapa. Difficile eſt inter vendentis ementiſqꝫ commercium non interuenire pctm̄: de pe. diſ. v. qualitas. Sed clericus multum ſe dꝫ cauere a pctīsillud. Ambulans in via īmaculata. ¶ Tertioegociatio nimis implicat mētem curis ſecūus: ⁊ ꝑ ꝯn̄s a ſpūalibus retrahit. Un̄ apl̓usij ad Thi. ij. Nēo militās deo impli. ſe nego. ſecūdem diſ. lxxxviij. ꝯſequens. habēt .n. frequēare diuinis. Licet tamen clericis vti pͥmatōis ſpecie que ordinatur ad neceſſitateꝫvite emendo vel vendendo. Et ſi emendo ad ſuiin victualia vel libros: ⁊ hiꝰ: poſtea non indiis vel alia querendo: empta cariꝰ vēdant⁊tunc plus valēt qͣꝫ pͥus non peccant clerici vl̓ laici. Sil̓r licet eis eādē materiā emere: ⁊ īde artificialia facere: honeſta tn̄ que ꝯgruant ſtatui ſuo: ſicut emere ferrum rude ⁊ inde facere ligones: et vendere et alia honeſta exercitia: non tn̄ex hoc dimittendo officia eccleſie: ar. diſ. xci. clers. Nolite ergo ꝗ clerici vel religioſi eſtis negous vacando facere domuꝫ pr̄is mei dogo. ¶ Tertio negociatio eſt mala rōne tēporis feſtiui. Quilibꝫ eniꝫ debet talibus diebus

abſtinere ab operibus ẜuilibus: iuxta illud. Exo.xx. Omne opus ſeruile non facietis in eo. Sꝫ negociari ꝯputatur inter opera ſeruilia: niſi emendo que ſunt neceſſaria victui quotidiano: ⁊ de hͦhabetur diffuſe infra ti. Per hiꝰ negociatione noſoluꝫ violantur feſta: ſed frequenter omittunturdiuina officia: quibus vacandum eſt diebus feſtiuis: de ꝯſe. di. iij. dicitur. In illa ſancta die feſtiua nil aliud agendum niſi deo vacandum. Dicutn̄ Pe. de pal̓. in. 4º. In nūdinis negociando auditis diuinis: non quidem cauſa auaricie .i. ꝯgregandi ad ſuꝑfluitatem: ſed aliquo fine honeſto .ſ.ad ꝓuidendum ex lucro neceſſitati ſue: ⁊ familievel dandum pauꝑibus: vel prouidendum bonocōitatis de rebus neceſſarijs et ſimilia: pn̄t talesexcuſari: ex quo prelati eccleſiaꝝ ſciunt ⁊ tolerāt.Secus ſi ſunt prohibite ꝑ aliquam excōicatione⁊ hiꝰ. Conueniētius tamen prouideretur per penas pecuniarias a rectoribus: qui magis timentſi exigantur. ¶ Quarto negociatio eſt mala rōeloci: cuꝫ .ſ. exercetur negociatio ī eccl̓ia. Fit enimex hoc magna irreuerentiā locro ſacro: ⁊ ꝑ conſequens deo cuius eſt domus. Un̄ ⁊ dn̄s vendētes⁊ emētes in templo eiecit dicēs. Nolite fa. domūpa. ⁊c̄. ſed dignius ⁊ ſacratius eſt in tꝑe gr̄e tēplūeccl̓ie qͣꝫ templū Salomonis. Ibi .n. offerebāturaīalia ⁊ ſanguis hyrcoꝝ ⁊ vitulorum: hic autemoffertur corpus ⁊ ſanguis chriſti verum. Et cumplura peccata perpetrentur in emptione ⁊ venditione: grauiora etiam fiunt ratione loci ſacri: ſi⁊ alia ibi perpetrata. Impeditur etiā deuotio ortionum propter tumultum ꝗ ſolet ꝯtingere ī hiꝰ.¶ Sed ꝗd de vendentibus ibi candelas Dicēdūvidetur ꝙ clerici: vel religioſi qui hoc faciūt pͥncipaliter ad ſatiſfaciendum deuotioni fideliuꝫ ꝙſolent eas accendere in honorē dei excuſari pn̄tSi autem ad cupiditatem ⁊ lucꝝ pͥncipaliter nonvidentur excuſari poſſe a vitio eis prohibito negociationis ⁊ precipue in tali loco: ſicut nec ſacerdotes veteris teſtamenti in his que vendebant ītemplo. Et in his quatuor caſibus p̄dictis: qͣꝫuisꝯſulendum ſit ꝙ lucra facta in hoc pauꝑibꝰ erogentur: non tn̄ videtur hoc eē de neceſſitate ſalutis. Et ratio eſt: qꝛ datio ⁊ acceptio pecunie in hiꝰde ſe non eſt prohibita: ſed actus negociandi nonſimpl̓r: ſed in tali loco tꝑe: ⁊ ꝑſona vl̓ fine: licet aliqui ꝯͣrium dicant: nō tamen inueni aliqd̓ ius vl̓doctorem ſolēnem hoc exp̄ſſe dicentem .ſ. ꝙ d̓ neceſſitate ſit pauꝑibus dandum illud lucꝝ. Ꝙ ātpredicetur hoc pauꝑibus dandum cautuꝫ ē abſqꝫ aliqua declaratione eſſe .ſ. de neceſſitate vl̓ cōſilij honeſtate. Nec enim oportet oēm veritatemaperire in predicatione propter ꝑiculum abutentium ſentētijs veritatis qui proni ſunt ad ꝯſcīaꝫdilatandam: quimmo ⁊ interrogationibus decetaliquando ſuper hoc prudenter eludere: arg. diſ.xliij. in mandatis. Semper enim tutior viā ꝯſuleda: ſed non imperanda: ar. xxvi. q. vij. Alligant.