Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capituluꝫ.XIII.

Sicut Salomon dicit ꝙ peſtilente flagellato ſtultus ſapientior fiet. hec Tho. Dicit etiam Ray. ꝙ ſiex aliꝗbus circūſtantijs videt̉ ipſis dn̄is īpoſſibimultuꝫ difficilis talis reſtō: ſatis vr̄ ꝙ poſqͥncipibus ⁊ militibus ꝯſuli ꝙ in recōpēſaem remitterent eis de eoꝝ aſſenſu ⁊ libera voate aliquā ẜuitutem ſeu anuam p̄ſtationem īppetuū ad vel tp̄s ita ꝙ pleniſſime videretur eisſūeri: vel etiam facerent in remiſſionē pctōꝝ ilꝗbus tenct̉ aliqd̓ hoſpitale vel opus ſil̓is pieitis cū ꝯſenſu tn̄ eoꝝ ſi pōt reqͥri. Idē dic̄ Rav.ꝙ dn̄i ꝗ nil recipiunt a ſubditis niſi tallias vel q̄ſtus ſi de nouo eſt petita vel queſita talis tallia: n̄et exigere: et qd̓ mala fide ꝑcepit dꝫ reſtituereot. xiiij. q. vi. ſi res. Et idē dic̄ ſi ab antiqͦ ē ſolura ſibi ⁊ an̄ceſſoribus ſuis: ſꝫ neſcit̉ vel credit̉ īiuſta cā fuiſſe impoſita: ⁊ ꝯcor. Ul. Addit tn̄ Ray. ꝙſi eſt verus dn̄s ⁊ nihil ꝑcipit penitus cū tn̄ videarvix credibile: qꝛ ad minꝰ iuſticias recipit: dent ſubdui aliꝗd inter ſe ſtatuere qd̓ detur ſibi īum ſubiectionis: ne al̓s inutiliter videat̉ eſſeliniū rei ſue penes eū: ar. optimū. xviiij. q. ij. cherius. ⁊ i. q. iij. c. ſi quis obiecerit. Et ſi dubitetur de qͣꝫtitate hiꝰ ſubſidij. Credo inꝗt Ray. ꝙ d̓bent ſeruare qd̓ in vicinis villis vel caſtris vel ꝓuincijs obſeruat̉: ita tn̄ ꝙ non grauet̉ villa illa: vl̓eligat̉ illa cōſuetudo vbi minus ſoluit: qn̄e ꝯſuetudines reperiunt̉: exͣ de ꝯſue. cū olī⁊ de cen. c. ex ꝑte. Et dicit glo. Guil. ꝙ credi pōt vl̓iri ꝓbabiliter ex iuſta cā ab antiqͦ fuiſſe tallia vl̓oſita ⁊ exacta qn̄ ſuꝑ hoc reperit̉ contum inſtr̄m: vel ſi eſt ſeruatū hoc a tꝑe quo nōextat memoria in ꝯͣrium p̄ſumendū eſt ẜm quoſdam ꝙ ex iuſta cā erit īpoſita: ar. diſ. xij. c. illa. Qd̓credo niſi ſit violenta ſuſpitio in ꝯͣrium p̄ſertī cūdicatur ꝙ in longiſſimis p̄ſcriptionibus non oꝫprobare titulū. Dicit etiaꝫ idem Guil. ꝙ illi dn̄i ꝗhn̄t de ꝯſuetudine cū ſubditis ſuis ꝙ de mobilibus ſuis capiant qͣꝫtum volunt ⁊ qn volunt: ⁊ cuꝫſuſpicantur eos velle tranſire ad alium dn̄m oīoexpoliant eos. Si non eſt certum aūt ſi credatunon fuerit hoc ab initō legitime inſtitutum: hiones ipſo genere facti male ſunt vꝫ rapinecant ꝗ hoc faciunt ⁊ tenent̉ ad reſtitutionēIdem Ul. addens ꝙ ꝓbabile nō eſt hiꝰ cōſuetudine nimis ẜuilem eſſe inductaꝫ de voluntate ⁊ cōlitoꝝ: ſed ꝑ violentiam ⁊ coactioneꝫ ſuꝝ. Sed ſi certum eſt ꝙ ab initio fuit impoſitum tale onus terre ſine malicia ⁊ fraude .ſ. ꝙ dominus poſſit capere qͣꝫtū vult a ſubditis: et ꝙ poſit retinere oīa mobilia ſi receſſerūt: cū ꝗlibꝫ poſſit īp̄onere rei ſue onus qd̓ vult vr̄ poſſe tolerariꝙ in tm̄ vtatur tali conſuetudine ꝙ non grauetvltra modū manentes vel inde recedentes: nec tenetur ad reſtitutionem. Si aūt ciuitas vel caſtrūꝑ plures ſimul ſicut ſit ī multis Italielis: tunc cū ciuitas eget pecunijs pro dene ſui in iuſto bello: vel propter alios caſus

occurrētes: cōiter eligit aliqͦs ex ciuibus ꝗ habeant imponere vnicuiqꝫ pro rata ei ꝯtingente ſcd̓ꝫfacultates ſuas. Et hoc ſit tripl̓r. Uno mō ꝙ dicti ciues electi ad diſtribuendū dicta onera imporiant vnicuiqꝫ ẜm ꝙ reperiunt euꝫ hr̄e in ſubſtantijs ⁊ lucris debita inueſtigatione ſuper hoc factaputa ad rōnem vnius libre ꝓ centenario eoruꝫ q̄hn̄t ⁊ hiꝰ. Et tunc ſi ex certa ſcientia ob odium vl̓aliud imponit alicui vltra ratam ei contingenteꝫſcd̓m ea que repertus eſt hr̄e: rapinam fac̄ ⁊ mortaliter peccat: ⁊ tenetur ei ſatiſfacere de illo pluriqd̓ ſibi imponit vltra debitum qn̄ ex ſua impoſition ille recipit tale grauamē. Cōtingit .n. aliqn̄ ꝙilli non imponitur tanta tallia vel collecta vel preſtantia qͣꝫta ꝑ illum impoſita eſt ꝗ voluit ſupra debitum grauare: qꝛ .ſ. alij ꝗ cū eo habent diſtribuēplures non concordant cuꝫ ip̄o ita aggrauandoEt tunc ex quo non dānificat licet hoc intēderetpeccat ꝗdem tn̄ mortaliter: ar. xxij. q. v. ꝗ ꝑiurareſed non tenetur ad reſtitutionem. Si aut oēs vemaior ꝑs ꝯueniunt in imponendo illi vltra debituꝫ peccāt mortaliter ⁊ tenent̉ inſolidū ꝗlibꝫ eoꝝꝗ grauat ad ſatiſfaciēdū de dāno: exͣ de iniu. ⁊ da.da. c. ſ. culpa. Sed ſi minus debito īponunt ſcienter tāqͣꝫ minꝰ hēant qͣꝫ ꝯꝑtum eſt: vel etiam ex diſtimulatione vel negligentia notabili nō querūt ſufficienter de ſubſtātie qͣꝫtitatē quā hn̄t ꝗbus īponitur p̄ſtātia peccāt mortaliter: ⁊ cōitati ꝗdē n̄ tenēt̉qꝛ cōitas ⁊ ſi ꝓ vna vice nō colligit qͣꝫtum īdigetponet iteꝝ ⁊ pluries ẜm taxationem tn̄ factā ab impoſitoribus illi ꝗ alleuiatus eſt ꝯͣ debitū certū ꝙnon tenent̉ immo potius ipſe videtur obligari illis ꝗ īpoſuerunt in eo ꝙ ꝓ eo ſatiſfacerent vn̄ magis illis teneret̉ ꝗbꝰ iteꝝ īponit̉ vel pluries. Sꝫ qꝛeſt obſcuꝝ ⁊ nimis difficile reꝑire ꝗbus ex illis etin qͣꝫtum teneat̉ vr̄ dicendū ꝙ ad arbitriuꝫ boniviri debeat pauperibus erogare: p̄cipue his ꝗ ſūtde numero eoꝝ ꝗbus imponit̉ plus vel minus ſecundū qͣꝫtitatem ſubtractā ex iniuſta dīminutiōecollectaꝝ vni vel pluribus factaꝝ. Et in eo cān cūẜm qͣꝫtitatem ſubſtātie hīte ⁊ lucroꝝ īponit̉ vnicuiqꝫ ciues ꝗ occultant bona ſua mobilia vel īmobilia vel fingunt minꝰ valere aut debita hr̄e vt minus īponat̉ eis furtum ꝯmittunt: ⁊ tenent̉ cōitatiſatiſfacere: niſi ꝓbabiliter ſcirent quaſi oēs illudfacere .ſ. occultare ꝑtē ſuoꝝ bonoꝝ: tūc .n. vident̉poſſe excuſari: qꝛ oīa manifeſtando vltra debitūgrauarētur ẜm ratā ꝯtingentem. Cauere tn̄ debētin oībꝰ a mendacijs: et multo magis a ꝑiurijs: ar.xxij. q. ij. pͥmum..§. III.Secundo mō imponitur p̄ſtantia vel collecta ciuibꝰ ab electis a cōitatead hiꝰ ita vꝫ ꝙ imponant vnicuiqꝫ non ſolum ſecundum bonorum qͣꝫtitatem quam reperiunt homines habere: ſed etiam ẜꝫ iudiciū ipſoruꝫ īponētium .i. ẜm ꝙ credūt illos hr̄e quibus imponunt:ita ꝙ ſimpliciter committitur conſciētie ⁊ iudicio