Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū. VII.

vēderent̉ qͣꝫ fuerit empta: nō tn̄ Io. teneat̉ ip̄i Pead ſupplēdum pro capitali deficiente: qꝛ tunc eētcapitale ſaluuꝫ: ⁊ ꝑ conſeq̄ns vſurariꝰ. Itē pone ꝙDe locat Io. duos boues volēs qͦlibꝫ mēſe duaslas ſeu ſextaria frumenti ⁊ retinet ſibi ꝑiculuꝫorum boum: nūꝗd eſt licitum? ℟. Talis ꝯtractus eſt locationis: ⁊ tunc licitus ſit tn̄ ſit lucꝝ qd̓rn̄deat vtilitati q̄ pōt haberi de bobus al̓r illiciteſſet. Nā ſi nulla vtilitas de bobus adueniret: nildare deberet: vel non tm̄ ſi de dictis ſextarijs frulocatori paꝝ ꝗd lucri remaneret cōiuſtus. Item pone ꝙ Pe. locat Ioles eſtimatos cum hac ꝯditione .ſ. ꝙ Ioporet ſibi in āno. xij. bubulcas terre cum dictisbꝰ ⁊ in fine āni boues vendi debeant atqꝫ Petum ſuū capitale pͥus exͣhere debet: poſtea de reo Io. debet hr̄e medietatem nunꝗd eſt licitꝰ?tus eſt ſi Pe. obſeruat duio. Primū eſt ꝙt ſibi ꝑiculum dictoꝝ boum. Scd̓m ē ꝙtat Pe. ſatiſfacere ipſi Io. de labore ſuo qͦerras ſuas: ⁊ hoc ad arbitrium boni virieꝯputat̉ hoc ꝙ dat ſibi medieem lucri boū. Sed ſi nullum lucꝝ fieret de botunc Pe. recompenſare tenetur ꝓ expenſisga Io. de ip̄a ſorte boum: vno p̄dictorum dente ꝯͣctus erit illicitꝰ. Eodeꝫ mō licitū eſt locaboues ad quartam ꝑteꝫ lucri ⁊ dāni: dūmodocans boues laboranti ꝓmittat ꝯpetenter ſatiſcturū pro labore quē ſuſtinuit ſiue fiat ſatiſſaco ex ꝑte dantꝭ de expenſis factis ſiue de ſorte boum ſi ibi non fuerit lucrū: alioquin contractus il.§. XLII.queritiuid iu1 l1LDe tradit Io. vaccam eſtimatam. io. lib. cūcto ꝙ ipſe Io. teneat̉ eam et om̄eꝫ fructumeius ⁊ fetum cum diligētia ẜuare et cuſtodire ſūpſuis fructūqꝫ eius ⁊ fetū non alienare ſinea eius Pe. atqꝫ d̓ fructibus eius ⁊ fetibusoribus tm̄ dare ⁊ ꝯſignare ipſi Pe. donec ſit ip̄ie. de precio vacce integre ſatiſfactuꝫ: deinde aſgnare dimidium ī futurum de fructibus et fetibus talis vacce: ⁊ cuꝫ hac conditione adiecta ꝙ ſvacca vel fetus eius culpa ipſius Io. aut nuncijius quocūqꝫ mō ꝑierint: ipſe Io. integre reſtituere teneat̉. Si āt diuino iudicio aut fortuito cāuīdicta euenerint ꝑtineat dānum ad ip̄m Pe. Rr̄.letur dicendum ꝙ talis ꝯͣctus ẜm quoſdam liciidet̉. Nam licet Pe. pͥus recipiat ſortem ſuānueniens non vr̄ cum in ſe ſuſcipiat ꝑicuiſſus ⁊ diuini iudicij. Sed verior ſenfentia eſt ꝙ ꝯͣctus ſit illicitus. Nam euidenter apaimn potior eſt ꝯditio locatoris qͣꝫ coterit euenire ꝙ poſtqͣꝫ Pe. ſuā ſoeceperit vacca cum oī fetu et fructu peribite oībus expenſis: ⁊ laboribus habitis circcam ipſe Io. nihil habebit: qd̓ iniuſtū eſſe vr̄vn̄ ꝯtractus illicitus. Itē ꝗd ſi Pe. locat Io. duos

boues eſtimatos. xij. floren̄. pacto ꝙ vbi cōſuetuꝫē dare ꝓ duobus bobus. xij. ſextaria frumēti detip̄e Io. tm̄. viij. ita tn̄ ꝙ ſtet ad ꝑiculuꝫ terre ꝑtꝭ boum? ℟. licitus eſt: aliter autē nō. .§. XLIII.419 127Ciē De traditiōeboum: ⁊ pͥmo ſic. Dat ꝗs boues ruſtico cum pactoꝙ dare d̓beat ſibi ꝓ eis. xx. ſextaria ſeu cumulosgrani in anno: nunꝗd eſt licitum? Rn̄det Lau. deridol. Si locantur oꝑa boum ⁊ ꝑiculum deteriorationis eorum ſubijt ipſe locator licitus eſt contractus: qꝛ boues deteriorant̉. Sꝫ ſi vult locatorboues recuperare p̄cio qͦ fuerant eſtimati cū tradidit: nec vult ꝑiculum deterioratōis ſubire quāuis ꝑiculum mortis naturalis: tunc contractuserit illicitus ẜm Io. de ligꝭ. ꝗ ad hoc allegat. c. pleriqꝫ. xiiij. q. iij. Iſte tn̄ caſus plenius declarat ī ſequenti dubio. Querit̉ ergo ſecundo cum .ſ. ꝗslocat boues alteri cum hoc pacto ꝙ vult ſecū ꝑticipare lucrum et dānuꝫ ⁊ nihilominus vult. x. ſextaria vel cumulos grani quolibet anno eſt ne lictum? Rn̄det Lau. d̓ ridol. Dicendum vr̄ ꝙ iſte cōtractus pōt dupliciter ītelligi. Uno mō ſic celebratur vt locet ille tales boues ruſtico: vt cuꝫ illis cāpum ſuum araret vel plauſtrum duceret vel aliud opus ſibi vtile faceret ad placituꝫ: ⁊ emolumētum inde ꝓueniens ſuū foret p̄ciſe. Sed ſi bouesī fine anni facti eſſent deterioris cōditionis: et ſicminoris valoris ꝓ medietate ſibi cederet ī d̓amnum. Si v̓o melioris conditionis ⁊ ſic maioriscij: pro medietate ſibi cederet ī lucrum: et tūc nonobſtante ꝙ ſextaria. x. grani dederit locatori nihilominus licitus erit ꝯtractꝰ: hͦ ille. Qd̓ vr̄ ītelligendum vt ip̄emet infra ponit cū ꝯductor deductisexpenſis bouꝫ remaneat ī aliquo lucro cōiter vſic illi. io. ſextarij de lucro ꝓueniant. Probat aūthunc ꝯͣctum eſſe licitum ꝑ iſtam rationem dicēsAut vis ꝙ iſte ꝯtractus ſit locationis: aut ſocietatis. Si locationis .ſ. oꝑarum erit licitus ratiōe deterioratiōis: nec obſtat ꝙ pro medietate ſubijt dānum deteriorationis: qꝛ ſatis eſt ꝙ pro illa dimidia ⁊ illius reſpectu nil ſoluit. Soluit .n. io. vbi ſinihil ſubiret damni ſolueret. xx. Iteꝫ ſicut ſtat adlucrum ita dꝫ ſtare pro eadeꝫ ꝑte ad dānum: ⁊ ſicnon pro ea pro qua non ſtat ad lucrum alio nondato: nec mirum ſit pro ea iſto caſu ſolui. x. qꝛ pōtin pluri lucrari: ⁊ ſic eſt veriſimile: cum emolumētum totum ex oꝑibus proueniens ſuum ſit: videtur enim pro vna ꝑte ſapere cōtractum ſocietatꝭ:⁊ pro alia ꝑte contractum locationis oꝑarum: ſic̄in ſimili dici conſueuit: in. c. ad queſtiones. de repͥmū. Aut vult dicere ꝙ iſte contractus ſit mereſocietatis: ⁊ tunc idem .ſ. ꝙ licitus eſt: qm̄ capitaleſtat ad lucrum ⁊ damnum vtrtuſqꝫ. Ad hoc. xiiij.q. iij. pleriqꝫ. cuꝫ ibi notatis. Nec obſtat ꝙ ego habeam p̄cipua. 10. in anno: qꝛ ⁊ tu habes om̄e emolumētum ex oꝑibus boum proueniens: vnuꝫ ergo cum alio compenſat̉: ar. de vſurꝭ. c. i. Pret̓ea