Capitulum. V.

declarandum eſt que ſint illa que dicuntur ſpiritualia: ⁊ que dicunturannexa ſpūalibus: in quoꝝemptione vel venditione conſiſtit ipſa ſimonia.Sciendum igitur ꝙ ſpūalium quedam dicūturſpūalia ꝑ ꝯparationem ad ſpm̄ ſanctum: ⁊ quedāia ꝑ ꝯparationem ad ſpm̄ humanum ẜm Durā..iiij. ⁊ Ric. Et ſpūalium in ꝯparatione ad ſpiritum ſanctum: aliqua ſunt ſpūalia per eſſentiam:vt gratia ⁊ virtutes infuſe: alia ꝑ cauſam vt ſacr̄aalia per effectum vt officia eccl̓iaſtica: ⁊ hiꝰ. Et ſpiritualia per eſſentiam nec emī nec vendi pn̄t: necde iure nec de facto qͣꝫtum .ſ. ad efficaciam tranſierendi ⁊ acꝗrendi eſt: qꝛ non eſt hoīs ea tranſferrevel dare: ſed dei. videtur tn̄ ꝙ de facto poſſint vedi ⁊ emī qͣꝫtum ad ſimoniam ꝯͣhēdam vt dic̄ Pe.de pal̓. in. iiij. qꝛ Simon magus voluit ſimoniaceemere gr̄am illā apl̓oꝝ que erat character ep̄alisa miraculoꝝ .ſ. ꝙ ſpūs ſanctus viſibiliter d̓ſcēat: ſil̓r ſcīa ⁊ virtutes acꝗſite que dicūtur ſpiritualia ꝑ eſſentiā ꝑ reſpectum ad ſpm̄ humanuꝫ.§. xVI.nec emi nec vendi pn̄t.uedaꝫ alia ſunt ſpiritualia ꝑ cām ſicut ſunt ſacr̄a que ſunt cauſa gr̄e.Quāuis ẜm Pe. de pal̓. in quolibet ſacramentonoue legis ſit virtus per efficaciaꝫ ſpūalis ad cauſandum characterem vel ornatum: ē tn̄ corporalper eſſentiam: qꝛ ſic eſt ſubiectiue in corpore ꝙ īeſt nata eſſe ī ſpiritu. Et iſta ꝗdeꝫ ſpūalia de factovendi pn̄t ⁊ emi: nunqͣꝫ autem de iure ⁊ licite: ſedcum vicio ſimonie. In mr̄imonio aūt qd̓ eſt vnūde ſacr̄is licite datur ⁊ accipitur pecunia nominedotis abſqꝫ vicio ſimonie: non ex eo ꝗdeꝫ ꝙ ex tali ſacramento non conferatur gratia vt notat glo.i. q. i. ꝗcꝗd. hoc enim falſuꝫ eſt: ſed propterea quiamatrimonium non ſolum eſt ſacramentum: ſꝫ etnature officiū: et ẜm hoc dat̉ pecunia pro mr̄imonio ad ſubleuandum onera eius: et non in qͣꝫtumeſt eccl̓ie ſacramentum ẜm Tho. 2ª 2ᵉ. vnde et probn̄dictione nuptiarū ꝓhibetur aliꝗd exigere licetſponte oblatum recipi poſſit: exͣ eo. c. cum in eccleſta. Dicit tamen Guil. ꝙ ſi ſacerdos aliquis putaad quem ſpectat bn̄dictio nuptiaruꝫ non vult dare licentiam alteri ſacerdoti ꝙ benedicat nuptiasniſi pro pecunia: ſiquideꝫ non intendat venderelicentiam benedictionis: ſed ꝓuidere ſibi de portione oblationum eum cōtingete non eſt ſimoniaSi tamen ex certa ſcīa maiorem exigat ſummaꝫqͣꝫ p̄ſumi poteſt ꝙ ipſam licentiaꝫ vendere voluit.Pro baptiſmo aūt ꝙ nō ſit dāda vel exigenda pecunia exp̄ſſe habes .i. q. i. bapticādis. Und̓ ſi ſacerdos non vellet baptięare niſi pro pecunia in nullo caſu eſt ei danda. Naꝫ ſi bapticandus eſt adultus ſufficiat ei ad ſalutem baptiſmus flaminis: ſitunc moriatur. Si eſt paruulus: in tali caſu ipſeonerens: vel quicūqꝫ alius poteſt ip̄m baptizare⁊ dꝫ ſi eſſet puer in periculo mortis. Sed et ſi velneſciret vel non poſſet alius bapti care: niſi tal̓ ſa

cerdos dꝫ potius dimittere pueꝝ ſin̄ baptiſmo mori qͣꝫ pecuniam dare ſacerdoti ꝓ hiꝰ. Non eniꝫ facienda ſunt mala vt veniant bona vt ait apl̓us adRo. iij. Ita tenent Tho. 2ª 2ᵉ. ⁊ in. iiij. Pe. de taran̄.⁊ Pe. de pal. ⁊ glo. i. q. i. bapticandis. ⁊ Rīc. in. 4.qui tn̄ addit. Aliqui dicunt ꝙ in caſu nihilominꝰpoſſet dari pecunia: ita tn̄ ꝙ dans nō intendereteam dare ꝓ ſacr̄o: ſed pro vitanda dānatione pueri ad remouendam inſaniam ſacerdotis. Secusaūt eſt de alijs ſacr̄is que ſine periculo dānatiōisex cā differri pn̄t. hec Ric. que opinio fuit Guil.Poſſet etiam emi a tali ſacerdote aqua: qua eſſetpuer baptizandus ſi aqua ipſa eſſet puꝝ elementum: ſecus aūt ſi eſſet iam ꝯſecrata vt eſt aqua fōtium baptiſmaliū: tunc enim ſimonia eſſet ſcd̓mUl. ⁊. i. q. i. c. dictum. Eodemmō nec pro ꝯfirmation nec pro criſmate nec pro extrama vntione licet exigere: ſed ſponte oblata licite recipiunt. Dic̄enim Greg. ꝙ eius oblatio nullam culpe maculāingerit que nō ex ambientis ꝓceſſerit petitione .i.q. ij. ſicut ep̄m. Et ſi ī his vel ꝗbuſcūqꝫ alijs ſpūalibus aliqua ꝯſuetudine exigantur quaſi preciumrei ſpūatis cum intentione emendi vel vendendimanifeſta eſt ſimonia p̄cipue ſi ab īuito exigātur:ſed ſi accipiant̉ quaſi quedam ſtipendia ꝑ ꝯſuetudinem approbata non eſt ſimonia. fi tn̄ non ſit eiintentio emēdi vel vendendi: ſed intentio referat̉ad ſolā ꝯſuetudinis obſeruantiā: et p̄cipue qn̄ ꝗsvoluntarie ſoluit. In his tn̄ ſollicite eſt cauenduꝫab eo qd̓ hꝫ ſpēm ſimonie vel cupiditatis. hͦ Tho2ª 2ᵉ. ⁊ exͣ de vi. ⁊ bone. cleri. c. cū ab oī. Itē pro eūchariſtie collatōe nō licet exigere vel ex pacto ſeuquaſi p̄cium aliqd̓ dare. .i. q. i. c. dictum. Pro celelebratione aūt miſſe tanqͣꝫ p̄cium nunqͣꝫ licituꝫ eſtacciꝑe vel dare. Sed ẜm Rai. ſi ſacerdos teneat̉celebrare: puta qꝛ hn̄s eccl̓iam vel bn̄ficium officiare tenet: tunc exigere eſt ſimōia .i. q. ij. c. vendētes. Si v̓o non tenet ⁊ defic̄ ei ſūptus pōt acciꝑe.i. q. i. iudices. Nā et oꝑas ſuas locare pōt ſiue addiem ſiue ad ānū: exͣ ne pla. vi. ſu. c. fi. Ꝙ ſi ſūptushꝫ ⁊ ad hoc non tenet̉ aūt dꝫ facere gratis aut ceſſare al̓s videt̉ facere ex auaricia: ⁊ lꝫ forte qn̄ n̄ teneretur ad iſta nō eſſꝫ ſimonia eo ꝙ nō dꝫ ſuis ſutpendijs militare. iij. q. ij. charitate. tn̄ turpe lucꝝ ēqn̄ ſit ex auaricia: vel ſaltem hꝫ ſpēm mali. Et inqͦlibet p̄dictoꝝ intelligas ꝙ ipſe gratis dꝫ cantarevel dicere miſſam: aliꝗd ꝓ ſūptibꝰ recipiat: ⁊ idemintelligas de alijs officijs diuinis: qd̓ dictū eſt demiſſa. Cōcor. Tho. 2ª 2ᵉ. Rīc. in. 4º. dicit ꝙ ꝓ anniuerſario celebrādo nō lꝫ facere pactū de pecuniadāda: ſi tn̄ ex deuotōe dat̉ eccl̓ie: eccl̓ia tenet̉ proillis celebrare ꝓ ꝗbꝰ dat̉ ẜm ꝙ ꝓ recepto bn̄ficiomagis obligatuꝫ ſe videt: hͨ ille. Et ſeculares quidāt vel dimittūt certā qͣꝫtitatē pecūie ꝓ miſſis ſeuāniuerſarijs fiēdis initentes mori pr̄ie qͣꝫuis ī hiꝰex ſimplicitate tal̓r loquētiū ac ſi vellēt eme̓ vr̄opie ſit īterp̄tādū fctm̄ eoꝝ .ſ. ꝙ dēt ꝑ modū el̓ye ſitn̄ admonēdi de hoc ⁊ ne dent tāqͣꝫ p̄cium miſſę.