Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Elemoſinarū..DIS. XXII.PARS .X. De Qualitate

Bern̄. In uaſe uacuo liquorē elemoſine fūditenon in pleno. Item. iiii. Reg̓. iiii. Vaſa vacuap̄cepit Helyſeꝰ repleri. plena. Greg̓. īmoraſ̓.Iniuriam. facit ortis ſitiētibus ſtillam ꝓiiciensin mari. Leo papa. Hn̄tibus dare nihil aliud ēqͣꝫ ꝑdere. Itē debet eſſe pia ut fiat animipaſſione. Iob. xxx. Elebam ſuꝑ eo qui afflictꝰfuerat. & aīa mea cōpatiebat̉ pauꝑi. Luc̄. xvi.quia diues vidēs lazaꝝ pauꝑem viſcera pietatis habuit abſqꝫ vlla miſericordia tormētainferni ſuſtinuit. Ad hoc ponit̉ exemplū. Nobilis quidā duos habuit filios cruceſignatos.maiori dedit maxīas pecuīas. minori paucas.recōmendans fraterne ꝓuiſioni. aūt redirent ad pr̄iam. & maior nauē ſuam nimisoneraſſet bonis. minorē cepit abiicere & vilipēdere. Cum aūt haberet in naui ſua victualia. acceſſit ad fr̄em ſuū rogans ut eius miſereret̉. erat qꝛ os ſuū & caro ſua. & ſi hoc faceret eo frat̓ ſuus eſſet. aut ꝓpter honorē ſuum. ſaltē gr̄a patris & amore. uel ſaltē accōmodaret ei. & ip̄e multo lucro ei reſtitueretuel ſaltem ꝓpter ꝑiculum ſuuꝫ & nauis ſuenimis erat onerata. Quē nulla rōne audire vellet. nauis eius nimio pondere ſubmerſa eſt. ip̄o nudo a mari exeūte. Alius aūt licetpauꝑ ad pr̄em rediens. & fr̄is crudelitatē oſtēdēs. honorifice ſuſceptus ē a pr̄e. & heres omniū bonoꝝ ſuoꝝ cōſtitutus. Alius aūt veniēspr̄is odium incurrēs abiicit̉. & oīm bonoꝝ pr̄uiorū ſpoliatus ſucceſſione incurrit ꝑpetuampauꝑtatem. Sic palam ē de diuitibus īmiſericordibus. & pauꝑibus. qꝛ pauꝑibus gaudentibus de ſucceſſione hereditatis eterne. diuites īmiſericordes incurrūt dei odium & infernipetuam pauꝑtatem. Itē in uitis pa. quidā ſanctus pater acceꝑat gr̄am ut alijs miniſtrandodaret vnicuiqꝫ qd̓ neceſſe erat. Cum aūt daretagapem. & videret mulierē male indutā uolebat ei dare multū et ſemꝑ leuabat paruꝫ. cumaūt uidiſſet bene indutu uolebat dare paꝝ &ſemꝑ leuabat multū. inquirēs cām inuenitbene induta multum indigebat. & de multa nobilitate uenerat ad maxīam pauꝑtatem.Alia ueſtes viles mutuo acceꝑat ut plꝰ acciperet. Itē Io. el̓iarius veniētibus ad el̓iam dabat īduplo mulieribꝰ qͣꝫ uiris ꝓpter ſexus infirmitatem. aliqn̄ veīrent ornati auro. & lapidibus p̄cioſis & dexteralibus. et mīſtri eius conquererent̉. aiebat petenti te tribue. quia reshee neſtre non ſunt. qꝛ nec nobiſcū nate. nechinc eas deportabimus. qꝛ ſi totus ppl̓s alexādrie indiges elemoſina hūc cōueniret. poſſet euacuare infinitos theſauros miſericordiedei. Idem videns pauꝑes non poſſe ad accegere in cauſis ſuis ꝓpter multitudinem defenſoꝝ vnicū ſecum retinēs. quarta feria & ſextaſeciebat an̄ fores ecc̄ie ut poſſent pauꝑes uellent ad accedere. & cās ſuas ei explicare dicens. Sicut qui intrāt ecc̄iam uoſunt cito expediri dicētes. cito anticipēt nos miſericordi tuedn̄e. ſic nos cito debemus expedire cās alioꝝ.

Cum autē vna die ſediſſet uſqꝫ ad ſextam. &nullū accedentē inueīſſet. in cuiꝰ poſſet mereri. cepit flere. & quidā dixiſſꝫ ei potiusdeberet gaudere tranquilla vita ſubditoꝝ.Ex hiis patet pauꝑibus dandum ē maximeuerecūdis & infirmis. cauſe paupum audiende ſunt. Tertio debet larga. Thob̓. iiiiSi multum tibi fuerit abūdanter tribue &.Luc̄. xxx. dicit̉ de Iacheo. Dn̄e ecce dimidiuꝫbonoꝝ meoꝝ do pauꝑibꝰ. &. Elemoſina debet eſſe larga ad exemplū dn̄i qui dedit ad ſimilitudīem cuiuſdam largi. qui cum dediſſetſua petentibus. & adhuc petere ceſſarent.ꝓiecit ſe inter manus petentiū. dans ſe eis ut haberēt ultra quid ab eo poſſent ulteriꝰ petere. Dat ſe primo quidat cor ſuū pio affectucōpaſſionis pauꝑibus. iuxta illud. om̄i petentite tribue. Quidaꝫ comes cāpanie adeo larguserat neſciebat negare petēti quin ſibi daretvn̄ cum quadā uice ſequerent̉ quidaꝫ milites pauꝑes petentes ab eo. Rn̄dit quidam diues burgēſis. Dn̄s meus nihil hꝫ qd̓ poſſet uohis dare. tūc indignatus comes ait. īmo teipſum hoc dicis habeo. & te eis do. Et ait militibus. accipite iſtū diuitē qui hꝫ ſuꝑflua. &ponite in carcerē uſquequo redimat ſe de omnibꝰ ſuis. & inde ſoluite debita vr̄a. qd̓ ip̄i fecerūt ſuꝑ hoc gr̄as agentes. Sic deus nimis tenaces exponit. largoꝝ debita ſoluit. Item dicitmagiſter Iaco. de uit̓. ſemel idē comes uidiſſet pueꝝ nudum petentē el̓iam ab eo. uocauit eum & dedit ei vnū denariū. dicens deeo burſam emeret & ad ſe rediret. & ei burſaꝫimpleret vn̄ neceſſaria emeret. Puer aūt iuit& uolens lucrari oboluꝫ retinuit. & de oboloburſam unā emit quā comiti deportauit. ut eidixerat. aūt comes quereret quāto emiſſet. puer fuit auſus negare. ſꝫ ait obolo.& alium uobis reporto. tūc comes impleuit eiburſam dicēs ei. ſi maiorē deportaſſes. maiorēplenā reportaſſes. Sic ẜm plura dat prodeo. plura centuplicata recipiet &. Item idēdicit. quidam infirmitate ualens ieiunare diu. mane comedēs faciebat ſecū pauꝑesmāducare dicens dn̄o. Dn̄e ſi me ſuꝑ hoc arguitis. ego uos recōuincens dicam. Si nimisinane comedi. & uos mecū comediſtis. Itē inuita ioh̓is eliarii dicit̉. ad ſermocinatōnemſuā uenit quidā pauꝑ habens uxorē & filios.qꝛ dixerat ei. fili eſto miſericors qͣꝫtum potueris. & ita fiet nūqͣꝫ deficiet tibi dn̄s aūt ī uita aūt in morte. dabat om̄ia que hēbat. & deꝰecōtrario tm̄ dabat ei abunde ut aliqn̄ diceretdn̄o. uidebit̉ quis uincet̉ uel ego accipiendo & dando. uel tu mittēdo. aliqn̄ uiderꝫinopem habens qͥd daret ei. dedit illi crucēargenteā quā hēbat ad collū. Item qn̄ poterat alit̓ ſubueīre. cōducebat ſe alicui ad ſeruiēdum ei tres dies nel ſeptimanas uel menſesut daret indigēti preciū. ii. coꝝ. ix. Qui parceſeminat ꝑce etiaꝫ metet. Quarto debet eſſediſcreta ut potius det bonis qͣꝫ malis. ecc̄i. xii.