Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Par. Septima. De. AuaritiaDiſtinctio. Secunda

licet dicat̉. Math̓. xviii. Redde qd̓ debes. ideoquia uult tradet̉ tortoribꝰ. Iac̓. v. Ecce merces oꝑarioꝝ ueſtroꝝ qui meſſuerūt regionesueſtras. fraudate ſunt a uobis clamat. & clamor eoꝝ ī aures dn̄i ſabaoth introiuit. Suntuaſa dyaboli & os uel puteus inferni de facili recipiunt. ſꝫ non de facili emittūt. Itē ſuntſicut quoddam uas teſteū. qd̓ gallice dicit̉ tyrelire. qd̓ per ꝑuam aꝑturā recipit de facilinetam. ſꝫ emittit aūt reddit niſi fracturāSic auari ſentiunt fracturam mortis p̄cipiunt clamores pacificari autē. Multi auaritiam ſic uehement̓ emūgunt diuerſis īuriiscalūpniis. & fallaciis neceſſariū uictum pauperū eliciunt ſanguinē .i. uitā. quia ſicut dicit̉. ꝓu. xxx. Qui uehementer emungit elicitſanguineꝫ. ecc̄i. xxxiiii. Panis egentium uitapauperū eſt. qui defraudat illū homo ſanguinis eſt. qui aufert ī ſudore ſuo. panem. q. quioccidit ꝓximū ſuū. Tales ſunt ſimiles ſcyniphibus & muſcis egypti. qui pūgunt uſqꝫ adhauſtum ſauguīs. quāto ueniunt nouiorestanto ſunt moleſtiores. & crudelius affligentes. Sic eſt de p̄poſitis balliuis & alijs officialibus cupidis & auaris. Item auaritia gn̓at ſepegulam. Luc̄. xvi. Homo quidam erat diuesinduebatur purpura & hyſſo. & epulabat̉ quotidie ſplēdidere. Item gn̓at luxuriā. ecc̄i. xlvii.d̓r de ſalomone. Cōgregaſti. q. auricalcū aurū& ut plumbū argentuꝫ. & inclinaſti femoratua mulieribus. Et in legenda beate magdalene. dicit̉. Rerꝝ. affluentiaꝫ uoluptas comitariſolet. De ſodomitis quoqꝫ dicit̉. Gen̄. uix. &ezeh̓. xvi. Nec fuir iniquitas ſodomē ſaturitaspanis. & ociū. De criminibꝰ que ſolet auaritia generare dicit Aug̓. Que eſt iſta auiditascōcupiſcentie cum ip̄e beſtie modū teneāt. tūcem̄ rapiunt eſuriunt. parcūt prede cum ſaturitatem ſentiūt. ſola auaritia diuitiaꝝ inſatiabilis. nec deum timet. nec hoīes reueretur.nec pr̄i obedit. nec matrem agnoſcit. nec fratri obtemꝑat. nec amico fidem ſeruat. uiduaꝫopprimit. pupillū inuadit. liberos in ſeruitutēreuocat. falſum teſtimoniū ꝓfert. res miſerorum occupat. q. ſi nūqͣꝫ morerēt̉ auari. Quatto ex auaritia ſequit̉ horrenda calamitas. Primo quidē in morte. qꝛ morte diutiſſima moriunt̉ auari. In dolore maximo cōſueuerūtri diuites. qꝛ uiolent̓ & omnino cōtra uoluntatem eoꝝ auellent̉ a rebꝰ nimis ardent̓ amatis. ecc̄i. xi. O mors qͣꝫ amara eſt memoria tuahomini iniuſto. & pacem habēti in ſubſtātiisſuis. Si memoria mortis eſt amara. multomagis eius p̄ſentia. Acham qꝛ ꝓpter auaritiā tulit de anathemate & a ppl̓o lapidatus interiitAcham uineā naboth cōcupiuit & ip̄m occidit& ip̄e turpe morte ꝑcuſſus eſt. Iudas dn̄mdidit & ip̄e laqueo ſe ſuſpendit. Ananiā& ſaphiram mors lubita & improuiſa extinxit. Secūdo auaris maior erit calamitas ī iudicō qn̄de omnibus oportebit eos reddere rōnem. &dn̄s iram ſuam on̄det eis. pͣs. Tūc loquet̉ ad

eos in ira ſua &. Math̓. xxv. Eſuriui & nondediſtis michi māducare. &. zacha. i. Ira magna iraſcar ſuper gentes opulētas. Iac̓. v. Agitenon diuites plorate ululantes in miſeriis queadueniēt uobis. Glo. Neſcis miſer cum theſauro theſaurū iracūdie dei ꝑiter tibi accumūlari. Bern̄. Quid tibi inſipiens delitie ſapiuntquid diuitie cecos oblectant oculos quibꝰgraue tibi mercaris iudicium. tamdure te obligas rōni. Vniuerſa ſiquidē uſqꝫ ad quadrantem nouiſſimū exigeris. Tertia ſequit̉ calamitas longe maior qꝛ finalit̓ excludunt̉ a regnoqꝛ gl̓ia futura admittit auaros. i. coꝝ. vj.Auari regnū dei non poſſidebūt. eph̓. v. Auarus hꝫ hereditatē in regno xp̄i & dei. Mat.xix. Mar. x. Difficile ē confidentes in diuitiisregnū dei intrare. Facilius eſt camelū intrare toramē acus. qͣꝫ diuitē in regnū celoꝝ. Sil̓it̓idem. Luc̄. xviii. Foramē acus erat porta ī hieruſalem que dicebat̉ porta acus quā non incrabant cameli niſi inclinati& exonerati a ſarcinis oneroſis. Sic nec diuites anguſtā portam celeſtis pr̄ie niſi exonerati ab illicite poſſeſſis. & humiliati per penitentiā. Bern̄. Quidcameli gibbū. quid pecunioſi iude ꝓditoris loculos tollis & ſarcinas. ſic impii ſic. anguſtum eſt foramē acus qd̓ tales ingrediꝑmittit. Iteꝫ gloria celeſtis patrie deteſtat̉ auaritiam eſt ut dicit. g̓g̓. omnibꝰ una& ſingulis tota. ibi uullus auarus cum cōmunis omibus ſit deus. & ſingulis totus. Item qꝛ celeſtiſdiuitie ibi ſunt appetende. ut dicit̉. Math̓. viubi neqꝫ erugo demolit̉ neqꝫ fures effod̓. &.Greg̓. Si diuitie appetant̉ ibi ſeruent̉ ubi ꝑirenon poſſunt. honores ibi appetant̉ ubi nulliindigni honorāt̉. ſalus ſi diligit̉ ibi deſideret̉ubi de eius amiſſione timet̉. uita ſi diligitur ibi acquirat̉ ubi morte non finit̉. Quartacalamitas horrenda nimis eſt. qꝛ detrudunt̉in infernū. temꝑales em̄ diuitie ſua grauitatedeprimūt eos & demergunt inprofundum .i.thi. vi. Qui uolunt diuites fieri &. mergūthominem in interitū & ꝑditōnem. deut̉. xvii. habebit rex auri & argenti īmenſa pōdera. glo. ad infernū mergentia. Quidā ph̓s periclitari timēs in aqua auꝝ uel pecunia quamhabebat obuiaticū ꝓiecit in aquam dicēs. Itepeſſime diuitie. malo uos ſubmerge̓ qͣꝫ ſb̓mergi a uob̓ Nec tm̄ ſb̓mergūt diuitie. ſꝫ etiā ꝓpt̓eas gͣuiſſime puniunt̉ auari ī igne infernidiuite epulone. ubi dr̄e potuerūt eis demonesqd̓ parti dixerunt craſſo principi romanoꝝinpugnabat eos. Cui cum ꝓmiſiſſent ſi dimitteret inpugnare eos darēt ei tm̄ de aurodeberet ſibi ſufficere. Qd̓ eis iuraſſet & ipieum tenerēt in munitōne ſua ceperūt. aurum bulliēs os eius ꝓiciientes. ubi ſibi modicum auꝝ fuffecit. & dicebant ei. Auꝝ ſitiſtiauꝝ bibe. Iac̓. v. Diuitie ur̄e putrefacte ſunt.argentū & auꝝ ueſtrū eruginauerūt. & erugo eoꝝ in teſtimonium uobis erit. comedetcarnes ur̄as. tanqͣꝫ ignis theſaurizaſtis uobis