Pars tertia. De Acerbitate& eternitate penarū. Diſt. .V.

nereſſetanta acerbitas in ſuppliclis reproborij ſicut ſuperius eſt exp̄ſſum. Rōne cōuerſioiis dico id eſt amoris & adheſionis. ſeu etiamdelectationis in pctō. menſurari debet acerbitas ī tormento. non ſoluꝫ quā pctōr habuit. ſꝫptius quā habere uoluit. qꝛ deus nō tantumxxtxiijſecas conſiderat actiones. uerūetiā ītrīſecas uolūtates. nec cōſiderat quantū ſꝫ ex qͣrra in eius ſacrificio qͥs impendit. uel inflagitōqē cōmittit̉. Cū igit̉ impiuſ ex imꝓba uolūtare nō apponat moduꝫ ī delectatione pctī. nectantaꝫ delectatiōem unqͣꝫ inuenire poteſt. qͥnſemuꝑ uellet ſi poſſet amplins delectari. ideo deus qui corda penſat non facta penas infligitnō ẜm delectationē habitā. ſꝫ q̄ſitam. Rationeauerſionis luce clarius id apparet. Tāta nāqꝫeſt offenſa. qͣntus ille qͥ offendit̉. vn̄ nō eqͣliseſt culpa. nec equalis eſt pena eius qui ꝑcuſſitruſticū & qͥ militē. uel eius qͥ militē & qͥ regē.ppter quod cōſtat ꝙ om̄is culpa mortalis. perquā deus bonitate & maieſtate infinitus offendit̉. merito debet īfinita iudicari. et infinita meretur pena puniri. De īmenſitate aūt pene reproboꝝ ꝑtim deus remittit. qͥ etiā in puniendo & iuſtitiā exercendo non obliuiſciturmiſereri. nec cōtinet ī ira ſua miſericordias ſuas. ſꝫ citra cōdignuꝫ penas infligit. Iuſte tn̄ inſumme malū meret̉ incidere. qͥ ſumme bonuꝫnō veret̉ offēdere. Et ſicut qͥ uitā deſerit. mortem incurrit. ſic qͥ ſpōte ſumme bonū deſerit.in ſuppliciū ſumme malū incidit. ¶ De eternitate ſimiliter penarū infernaliuꝫ mouent aliqͥqueſtionē. Nam ſic̄ ait Grer. xxxiiii. li. moꝝ.Sunt nōnulli qͥ idcirco pctīs ſuis imponere finem negligūt. qꝛ qn̄qꝫ finē habere futura ſuper ſe iudicia ſuſpicant̉. Sed ſi qn̄qꝫ finiendaſunt ſupplicia reproboꝝ. qn̄qꝫ finiēda ſūt etiam gaudia bonoꝝ. Perſemetip̄am nāqꝫ ueritas dicit. Hunt hii in ſupplicium eternum. iuſti aūt in uitā eternā. Si ergo h̓ ueruꝫ nō ē qd̓cōminatus eſt neqꝫ illud uerū eſt qd̓ ꝓmiſit.Ac inquiūt. ideo eternā penā peccantibus minatus eſt. ut eos a pctōꝝ ꝑpetratione cōpeſceret. qꝛ creature ſue eterna ſupplicia minari debuit nō inferre. Quibus citius reſpondemuſ.ꝙ ſi falſa cōminatus eſt. ut ab iniuſtitia cohiheret. etiā falſa eſt pollicitus ut ad iuſtitiā prouocaret. Et qͥs eoꝝ ueſaniā toleret. qͥ dū ꝓmiſſionibus ſuis reproboꝝ ſupplicia finiri alſer̄t.etiā aſſertione ſua electoꝝ p̄mia remu̓atōnescōfundūt. Quis eoꝝ ueſaniā tolleret qͥ conantur aſtruere verū nō eſſe qd̓ ueritaſ de eternoigne cōminata eſt. & dū ſatagunt deū ꝑhibe̓miſericordē nō uerent̉ p̄dicare fallacē. At inqͥunt. ſine fine puniri nō debet culpa cum fineiuſtus eſt deus. & qd̓ non eterno pctō cōmiſlum eſt. eterno nō debet puniri tormēto. Quibus etiā rn̄demus ꝙ recte dixerūt ſi iuſtus iudex diſtrictuſqꝫ ueniens. nō hoīm corda ſꝫ facta penſarꝫ. Iniqui enī ideo cū fine deliq̄runtqꝛ cū fine uixerunt. voluiſſēt quippe ſine fineviuere. ut ſine fine potuiſſent in iniqͥtatibus ꝑ

manere. Et ideo h̓ ſemꝑ viuere cupiūt. ut nūqͣꝫ deſinant peccare dū uiuūt. ad diſtricti igitur iudicis iuſtitiā ꝑtinet. ut nūqͣꝫ careant ſuꝑplicio. quoꝝ mens in hac uita nūqͣꝫ uoluit carere pctō. Et nullꝰ iniquo detur t̓mīꝰ ultōnisqꝛ qͣꝫdiu ualuit. terminū noluit habere crimīsAr inqͥunt. nullus iuſtus crudelitate paſcitur.Et delinquenſ ſeruus a iuſto dn̄o idcirco cediprecipit̉. ut a nequicia corrigat̉. Ad aliqͥd ergo cedit̉. cū dn̄s eius non eius cruciatibus delectat̉. Iniqui aūt gehēne ignibuſ traditi. quofine ſemꝑ ardebūt. & qꝛ certū eſt ꝙ pius atqꝫom̄ipotens deus nō paſcit̉ cruciatibus iniquorū. cur cruciant̉ miſeri ſi nō exꝑiant̉. Quibuscitius rn̄demus. ꝙ om̄ipotēs deus qꝛ pius eſt.miſeroꝝ cruciatu nō paſcit̉. qꝛ aūt iuſtus eſt.ab iniquoꝝ vltione ī ꝑpetuū nō ſedat̉. Sed iniqui om̄es eterno ſupplicio. & qͥdē ſua iniquitate puniunt̉. & tn̄ ad aliqͥd cōcremant̉. ſcꝫ utiuſti om̄es & in deo uideant gaudia q̄ ꝑcipiūt& in iſtis reſpiciant ſupplicia q̄ euaſerūt. ut tāto in eternuꝫ diuine gratie ſe magis debitoreſeſſe cōgnoſcant. qͣnto ineternū mala cōſpiciūtpuniri. q̄ eiꝰ adiutorio uitare potuerūt. ¶ Notanduꝫ igit̉. ꝙ pctā q̄ tēporalit̓ hic gerunt. illiceternaliter puniunt̉ multiplici rōne. Primo qͥdem qꝛ pctm̄ cōmittit̉ contͣ deū qͥ infinituſ ē.& ideo pena debet eſſe eterna. nō qͥdem acerbitate. qꝛ talis infinitas nō poſſet eſſe in creatura. & qꝛ deus citra cōdignū punit. ſꝫ eſt infinita duratione ¶ Scd̓o qꝛ hō peccauit ī ſuo eterno ut dictū eſt. volūtas nāqꝫ ꝑuerſa peccandi& in pctō manendi qͣntū eſt de ſe. eterna eſt.qꝛ uellet in pctō ſi poſſet eternalit̓ delectari.ideo debet eternalit̓ puniri. ¶ Tertio qꝛ materia ignis infernalis e eterna. & macula pctī ēinexpiabilis. ſeu indelebilis & eterna. ideo &pena debet eſſe eterna. Nūqͣꝫ enīdebet eſſe dedecuſ culpe ſine decōre iuſtitie ¶ Quarto quiauolūtas reproboꝝ iam exiſtentiū in inferno īcorrigibilis eſt & ī affectu malignitatis et̓naSic̄ ſcriptū eſt. Suꝑbia eoꝝ qͥ te oderūt. aſcēditſemꝑ. volūtas ergo dānati licet amiſerit poteſtatis effectū. ſemper tn̄ habebit malignitatisaffectū. et ip̄a erit ī inferno ſuppliciū. q̄ fueratin mūdo pctm̄. Impius ergo qꝛ ſemꝑ habebitreatū ex malitia. ſemꝑ in ſe ſentiet cruciatū expena. Et qꝛ de pctō ꝑpetrato nūqͣꝫ habebit verā penitentiā. ideo nūqꝫ reuocabit deus punitionis eius ſententiaꝫ. Quinto qꝛ impius ꝑemit in ſe bonū qd̓ poſſet eſſe eternū id ē gratiam de qͣ dicit apl̓us. Ro. vi. Gratia dei vita et̓na. Ideo dignus ē morte eterna. ¶ Ad hoc idēinducūt̉ exempla. Videmus enī ꝙ emptio tēꝑalis dat ius ꝑpetuū poſſidēdi. Iteꝫ uerberatiotꝑalis & tranſitoria. infert mortē q̄ eſt ꝑpetuaItē crimen leſe maieſtatis tꝑale. ẜuitus uero ꝑpetua. Itē caſus ī foueā tꝑalis & detentio ꝑpetua. Nō debet ergo eſſe mirum ſi ꝓpter pctm̄qd̓ ī breui tꝑe ꝑpetrat̉. impius eternalit̓ cruciatur. Qm̄ aūt p̄miſſa nō ad ſciendū tm̄ ſcriptaſūt. ſꝫ potius ad uitādū. nō ꝓpt̓ ſpeculationē.