Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ante florem. ſed poſtꝙͣ floruerint diliguntſiccitatem. De lmno:Inū dicit̉ tam herba ꝙͣ ſemen eſtſic vocatū eo molle ſit atqꝫ leneplurimū delicatū vt dicit yſid̓. li. xix.Iinū aūt ſcd̓m pli. li. xij. ca. ij. ſerit̉ in locisplanis ſcrupuloſis hoc in vere et colligit̉in eſtate Erumpit aūt in ſtipitē ſiue culmūrectū ꝓducens flores flauos quibꝰ ſuccedūtquedā capitella loco ſeminis ac fructꝰ.incipiūt capitella palleſce̓ culmi integri euellūʳ emulſi a ſuis capitellis ſemē ꝯtinētibꝰſarpinant̉. deinde colligantes partes lini infaſciculos colliganʳ lōgo tꝑe in aqͣ maturāʳet extracti de aqua ad ſolē deficcant̉. poſtmultis tonſionibus carpinacionibꝰ a ſuisſuperfluis expurgant̉ ſic ꝑtes deferate inſila ꝯtorquent̉. pm̄ ltiplice decoctionē adalbedinē deducunº. non em̄ linū in ſuo viroeterreſtri pōt ſpoliari ꝑfectō candoe̓ decorariniſi multociens ꝯtundat̉ decoquat̉ et ſoliappoſitū aqua iteꝝ iteꝝ aſperga. ſintmulta genera lini illud preualet in decore qd̓ſolet creſce̓ in egipto. inde em̄ ſit biſſusvini ꝯꝑabilis in candore vt dicit pli. li. xix.ca. ij. minus tn̄ hꝫ firmitatis hoc genus liniet plus lucri. qͥa inde fiunt veſtes gratiſſimeſacerdotū. Eſt autē linū neceſſariū ad vſusmultos. nam ex lino fiunt veſtimenta adiuduendū. vela ad nauigandū. recia ad venandū et piſcandū. fila ad ꝯſuendū. funcsad ligandū. cordule ad ſagitandū. ligamīaad ꝯnectendū. linee ad menſurandū. lintheamina ad quieſcendū. cortine ad ornandūſacculi et burſile ad quodlibet neceſſariumreponendū. vnde nulla herba tam diuerſisvſibus hominū eſt ita neceſſaria ſicut linūcuius ſemen calidū eſt humidū. vel interhumidū ſiccū temperatū vnctuoſū. vndiinde ſit oleum quod alijs vſibus magis eſtneceſſariū ad eſum. nam vt dicit yſaacſemen lini parū nutrit et durū eſt digererenociuū ſtomacho plurimū inflatiuū. diureticū tn̄ eſt. aſſum tamen et melle acceptūmelius eſt valet ꝯtra tuſſim. ꝯmeſtū eciācum melle pipere venerē excitat ſtimulatad amorē. valet ad apoſtemata qͥa maturatea. habet em̄ vim mitigatiuā. ſubtiliatiuārarificatiuā. ſiue maturatiuam. vnde ſoluitapoſtema matricis ſi paciens in eius decoctione ſepius foueatur vt dicit yſaae indietis. De malor.Alus eſt arbor pomifera in ſe quid¶IFmagna. ſed reſpectu lignorum quidem nemoris modica. et ſubmiſſa ligno ſolidarugoſa cortice nodoſa frondium denfitativmbroſa. florum varietate decora. fructuūſuauitate iocūdā. viſui guſtui gracioſa. indiuerſis medicinis efficax virtuoſa Diciautē malū li ipſū pomū ſiue fructus ſed hecmalus dicỉ arbor ſiue pomus. eſt ſic dictaeo eius fructus ſit rotūdus. vn̄ illa ſūtvere mala que maxīe ſunt rotunda vt dicityſid̓. li. xvij. nam malō in grecō rotundū inlatino dicit. differt aūt malus ab alijs arboribꝰ ſilue vel nemoris. qͥa malus et maxīedomeſtica duplicis eſt nature. nam truncūhabet a terra productū ſurculū autē aliundevenientē ipſi trūco inſertū vnitū. que duoqn̄ per inſercionē pariter ſunt vnita vnamarborē conſtruunt. ſurculus autem inſertustrunco totā virtutē trunci in ſuā tranſmutatqualitatem ſicut dicit alfredus ſuper finemprimi libri vegetabiliū. quere ſupra eodem intractatu de arboꝝ inſercione circa principiūMalus aūt niſi putet̉ a ſuperfluis tamisexoneret̉ ſterileſcit vt dicit idem. quia humor attractus a radice non ſufficit ad productionem fructuū quia tranſit in tamorūſterilium nutrimentū. quere ſupra de cauſafructificacionis arboꝝ. Maloꝝ ſunt diuerſagenera. nam quedā ferunt ponticum atqꝫquedā acetoſū. quedā dulcē iocundū hoꝝfructuū diuerſitas. ex diuerſa qualitatē humoris procedit et debiliori vel forciori operacione caloris exiſtētis in radice ſicut ſuprain principio tactum eſt. De malogranataAluſgranata eſt arbor ferens malagranata arbor ſiquidē femīni genei̓sfructus vero neutri. dicỉ malumLvgranatū eo intra corticē et rotunditatemgranatoꝝ ꝯtineat m̄ltitudinē vt dicit yſid̓.li. xviij. cuius correx dicit̉ ꝑſidia. flos verobalauſtia nuncupat̉. Florum autē alij ſuntalbi. alij purpurei. alij roſei reperiunt. hecpoma ialapunica ſunt dicta. qꝛ de regionepunica primitus ſunt delata vt dicit yſid̓.Eſt aūt arbor multū dura nodoſa ramoſaplus in latum altum ſe diffundens et eſtfrigoris impaciens. vnde in pruina cito pereunt flores eius Dicit autem ariſtotiles qmaluſgranata mutatur a malicia ſua perculturam. quere ſupra eodem de arborum cultura. Iſtius autem arboris ſecundū pliniummulte ſunt ſpecies ſed de duabus iam loquiſufficiat. Nam ſecundū diaſcoridē yſa. indietis. malorumgranatoꝝ duo ſunt genera