ab illo qui paſcit volatilia celi ⁊ dat eſcā oīcarni alit̓ ideſt nutrit̉ vt dicit yſid̓. Attenduncͣ eciā auiū ꝯdiciones ⁊ ꝓp̓etates penesmulta quia penes earū ſubſtanciā ⁊ ꝯplexionē. Nam ex duobus elementis inter ſūmegraue ⁊ ſūme leue intermedijs. auiū ſubſtācia eſt creata. Nam in earū ꝯpoſicōe aer etaqua potiſſime dn̄ant̉. et ideo quia minushabent terreſtritatis et plus aeree leuitatisꝙ greſſibilia l̓ natabilia leuitate ſue naturehꝫ ferri ſuꝑ aerea vt dicit yſid̓. Aer eī incluſus inter pennaꝝ ꝯcauitatē auē leuigat ⁊ vtleuiter feraʳ ſurſū ip̄am diſponit ⁊ habilitatet adiuuat. Vnde ꝙͣto volucres plus habentpennoſitatis et minus carnis tanto faciliusſe ſurſū leuāt vt patet in auibus prede. queexonea̓te a mole carnis altiſſimi ſūt volatuset valde acuti viſus ⁊ magne aīoſitatis vtdicit ariſ. li. xij. Item ꝯſiderat̉ volucris ꝯdicio penes generacōeꝫ. Habent eī ſibi inſitā anatura ſeminalē racione̓. cuius virtute mouent̉ naturalit̓ ad ſui geneis multiplicacōeꝫet ſue ſpeciei per generacōis actū ſiue ordinēꝯſeruacōem vt dicit̉ ab ariſ. li. vi. Omnesinquit aues cū pullificāt faciunt oua. ꝙͣuisin omnibꝰ non poſſit videri ꝓpter paucitatēEſt aūt principiū generacōis pulli ſicut diʳibidē ab albugine ⁊ cibus eius a vitello. etpoſt dies decē gn̓acio pulli ꝯplebit̉ ẜm oēsſui ꝑtes. ita ꝙ erūt ꝑtes diſtincte ⁊ manifeſte ⁊ hꝫ tunc caput toto corꝑe maius. ⁊ ſi tūcfrāgeret̉ oui teſta. inuenire caput inclinatūſuꝑͣ crus dextrū ⁊ eius ale expāſe ſuꝑ caputCōpleta aūt generacōe et ſinguloꝝ mēbroꝝꝑfecta liniamētacōe rūpiʳ teſta aliqn̄ in diexviij. vel. xx. vt patet in gallinis ⁊ exeūt pulli iā ꝯpleti ⁊ viuificati ⁊ aliqn̄ gemielli. Sꝫinter gemellos vnus erit maior et alter minor et multociens moſtruoſior ſicut dicit idēibidē li. vj. Inter omnia aūt animācia in generacōis ordinē volucres ſequūt̉ nature maximā honeſtatē. Nā ẜm ordinē nature mae̓set feminas cū ſollicitudine querūt. inuētasdiligūt ꝓ ipſis pugnāt ⁊ ꝑ. culo ſe exponūtſolūmodo eis qͣſi ꝯiugalis amoris fede̓ ſe cōiungūt. ⁊ fetus ab ipſis ꝓcreatos ſolūmodonutriūt atqꝫ paſcūt Vn̄ naturalit̓ inter ſexū⁊ ſexū iudicant ⁊ diſcernūt exceptis paucisin quibꝰ degenerat natura vt ponit ariſ. exēplū de ꝑdicibus que obliuiſcunt̉ ſexū Vndedicit ꝙ maſculus ſurgit in maſculū. et feīain feminā ⁊ ex tali coītu nō ſūt oua pullificatiua. ȳmo fiūt ficut oua venti et ſentit̉ eciāex tali coītu malꝰ fetor Idē diʳ de colūba maſculo. qn̄ inqͥt ſenex ē non pōt cōire. ſꝫ ſolū deoſculat̉ et ſaltat ſupͣ maſculū ⁊ hoc facit qͥadeoſculat̉ ⁊cͣ. Obſeruāt aūt aues in generādo tꝑis ꝯgruitatē Nā v̓nali tꝑe. qn̄ inſtattempꝰ gn̓acōis. aues vociferāt. mares feīs ſeaſſociāt. nutibꝰ ⁊ vocibus ad amorē mutuūſc inuicāt. nnidificāt. ouāt. pullificāt. pullosgeneratos nutriūt ⁊ educat. ſꝫ ꝯpleto generacōis officio a cātu ceſſāt ⁊ ab inuicē ſe ſeꝑarāt. ⁊ vſꝫ ad iteratū generacōis tēpus inuicēnō appropinqͣnt Itē attēdunt̉ aues quo adhabitacōem. Sunt em̄ quedā volatilia quehumanam videntur diligere frequenciā etet habitacōeꝫ. ſicut galli. anſeres. galline. cōlūbe. ciconie. ⁊ yrūdines. Quedā vero omnino fugiūt. timēt ⁊ abhorrēt hominū ꝯuerſacionē. ſicut aues ſilueſtres. mōtuoſe ⁊ fluuiales ſeu paluſtres. qͥa ẜm varias eoꝝ: plexiones. varia querūt habitacula. et diuerſasſibi vendicat māſiones. Nā que nature ſūtmagis frigide ⁊ humide paludes et fluuiosfrequentāt ꝓpt̓ victus adquiſicōeꝫ ⁊ fetuūeducacōeꝫ vt auce. in erguli. anathes ⁊ cigniin quibꝰ ingeniata ē natura vt dicit ariſ. vtpedes haberet latos clauſos ⁊ īdiuiſos. ꝓpt̓natādi neceſſitatē vt ſcꝫ pedū latitudīe aqͥsꝓpenſius pulſent. ⁊ ſic pulſis retro aqͥs qͣſiremigando in anterius forcius ſe extendat.Caudas eciā hn̄t breues ne in natādo caudeinade facte ponde̓ īpedimentū ſenciāt. roſtraaūt hn̄t lata vt gramīa ⁊ radices carpāt apciꝰ ⁊ incidāt. colla lōga. vt facilius victū deꝓfūdo attrahāt ⁊ adquirāt Volatilia vero q̄calidioris ⁊ ſiccioris natue̓ ſūt mōtuoſa ⁊ rupiū cacumīa inhabitat ⁊ frequentāt vt oēsaues prede que de p̄da ſūt viuētes ſicut ſūtaquile ⁊ falcones accipitres ⁊ ꝯſilēs. quibꝰdedit natura vt dicit ariſ. vngues curuos ⁊pedes fortes ⁊ numeroſos et roſtrū curuū ⁊acutū vt forciꝰ predā retineāt ⁊ carnē faciliꝰlanient Habent aūt huiōi aues modicū carnis et multū plumē ⁊ ſūt magne aīoſitatisvt ſic ſint motus velociois ⁊ volatꝰ forcioisvt dic̄ ariſ. Caudā inſuꝑ hn̄t ſubtilē tenuē ⁊longā qua in volādo ſe regūt. ſicut gub̓nacūlū regit nauē Oēs tales aues ẜm ariſ. in liij. ſolitudinē diligunt et cū aliquo ſocioꝝ habitare non poſſunt. ȳmo pullos ꝓprios a ſeabiciunt. ⁊ ſtatī qn̄ poſſūt volare roſtro eospercucientes a nido exire compellunt ⁊ in ſuoꝯſorcio viuere non permittunt vt dicit ariſHec et alie aues prede recipiunt in predando diurſificacionem. Quedam capiunt predam in aere volando et nunꝙͣ aliquā predāīuadunt ſuper terra. Quedā vero econuerſoin terra capiunt. ſeo in aere nunꝙͣ ledunt
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten