Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

I De febre putridaEbris putrida ex putridis humoriC36bus ex quibꝰ gignit̉ putrida eſt vocata. dicit aūt yſaac. iſta putredoſic habet fieri malis humoribꝰ ſuꝑfluis inaliqua ꝑte coadunatis ex calore extraneoinnaturali quocūqꝫ caſu ſuperueniēte q̄dā fithumorū ꝑturbacō. Mouent̉ enim humores illum calorē et ebuliūt. ſꝫ tn̄ digerunt̉neqꝫ facta digeſtione nit̓ ꝑtes laud abileset non laudabiles mundificent̉. ſed pociusfacta ebulicōe ꝑiter ꝯmiſcent̉. et ideo neceſſario ꝑtes corrumpunt̉. Cnm igit̉ materiagroſſa viſcoſa in corꝑe cōadunata moueatur a calore neceſſe eſt vt r̓ſoluatur in vapotem qui vapor intrat humidū groſſum manens in ſe occultat̉ et non libere exalans etexiens ꝓpter groſſiciem materie ſibi reſiſtētis corrupit̉ et putreſcit. huic autē putrefaccōni maxīe ē diſpoſita ꝯplexio iuuenū et calidā humida. qn̄ exceſſus eſt in humiditate et calore. complexio frigida ficta ſicad putredinē eſt parata. et idē o grandē rarofebres putridas paciunt̉ quia ſiccitas complexionis deſiccat humorē cōadunat et digeſtioni materie ac dilatacioni obuiat repugnat que ſunt diſpoſicōes medie ad putrefactionē. frigiditas eciā ꝯgelat reſiſtatcalori facienti ebulicōeꝫ. Palam igitur ē intelligere quoniā cauſe facientes putrefactiōꝫſunt humiditas diſponēs caliditas humores mouens et ebulicōeꝫ faciens in humoribus quorū feces vt dicit yſaac. diuidūtur nec mundificant̉ ȳmo mutuo ꝑmiſcent̓et ideo ad putredinē neceſſario diſponunt̉Huic autē putrefactioni cooꝑatur maximeporoꝝ corꝑis clauſio ꝯſtrictio qͥa ꝯſtrictisporis non poteſt fieri ſuperfluitatis reſolucōneqꝫ euaporacō. ideo ē neceſſe maior fiathumoꝝ per calorem ꝯmotio corrupcō p̄ſet cauſa vel calor ſit īnatural̓ ſit nature regitiuus. ſꝫ pocius corruptiuus Hijs autē cauſis putrefactionis cōoꝑant̉ eciam q̄dam extrīſeca vt īordinacō diete exercicij eciā medicine ꝯſimilia que omnia intei̓ori corrupcioni vel putredim cooꝑant̉ qn̄ modo indebito in temꝑe inꝯgruo corꝑi extrinſecus adhibent̉. Ex humiditate igitur in aliqua ꝑtecorꝑis ſic putrefacta reſoluit̉ fumus calidꝰ corruptus cor petit ipſū diſtemꝑat atqꝫledit ac deinde venas et arterias ſe iffdudēs febrem putridā corꝑi introducit ſicutdicit yſaacͣ. ꝯſt. mateia igit̉ ſic putrefactaquē putride febris ē cauſa aut ꝯtinet̉ ī alic̄acauitate corꝑis ſicut in ſtomacho et in ep̄ate vel alias tunc eſt cauſa febris que dicit̉īterpoſita aut ꝯtinet̉ intra vaſa ſcꝫ in venis arterijs tūc ē febris ē ꝯtinua. aūtꝯtinuitatis febris putredibil̓ ē corrupcō humoris coartacō vaporis inflāmantis in arterijs in venis. et ſic patet cauſa racō omniū febriū putridarū ni generali ſiue ſinttinue ſiue ſint diſcontinue interpolate: De ſignis putride febrisStaꝝ aūt febriū putredīaliū q̄dā ſigX.nificacōes generales. prima eſt quiamatei̓a tal̓ febris diu ꝑmanꝫ ī corꝑeſꝫ ſuꝑueniente cauſa extraena calefit putreſcit in effectū. ſcd̓a ſignificacō ē talē febrēp̄cedit rigor frigꝰ maxīe ſi mateīā fuit ītravaſa vicina ſenſibilibꝰ mēbris. qͥa ex materia frigidā reſoluūtur quidā fumi ledūtneruos ſenſibiles ex quibꝰ rigor vl̓ frigusgenerat̉. tercia ſignificacō ē quia tal̓ febrishabet in terpolacōeꝫ veram in interpolatis velinclinacōeꝫ manifeſtam quēadmodū in ꝯtiuuis. quarta eſt quia tal̓ febris maximā generat anguſtiam ꝓpter multitudinē groſſitudinem fumi de materia putridā generatiꝓpt̓ quā fit ordinacō caloris virtutis adīteiora donec natura expediat ſe a ſumo illoet hoc tempus diuerſificatur ſcd̓m diuerſitatē materie in ſubtilitate groſſicie quia ſimateria fuerit ſubtilis virtus fortis cumvelocitate diſſoluitur et ſpargit̉ per corpuset redit virtus ad membra ſicut prius. ſi vero materia fuerit groſſa et virtus debiliseconuerſo. quinta ſignificacō eſt in ſtatu febris quia tunc occurrūt accidēcia ſignaciāꝯplexiōꝫ putredinis ſicut dolor capitis malicia. anhelitus ſitis et ſimilia. ſexta eſt qn̄corꝑa non plene mundificāt̉ apud quietē febris. ſꝫ remanent ad huc in corꝑe male qualitates ꝓpter quas remanet debilitas in corpore eciam redeunt ipſe febres et acceſſiones. ſeptima eſt r̓manet in vniformitate quēadmodū et cetere febres apud ſolucōcꝫ. ſꝫ quieſcit omnino interpoſitis et declinat ſicut in ꝯtinuis int̓ paxiſmos. ſꝫ multealie ſignificacōes quē in febribus particularibꝰ denotantur⁂ De febre cottidianaI8E febribus autē interpolatis quedāꝓueniūt ex humore ſmplici putrefacto extra vaſa vt ex fleumate naturali natura cottidiana ex colera rubea. terciana. ex colera nigra qͣrtana quedam ex humore compoſito generant̉ vt cottidiana. aliqua ē ex fleumatē acetoſo. aliqua ex vitreoaliqua ex dulci. aliqua ex ſalſo. iſte febriū