Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

velox aſpiracio anhelitus et reſpiracio quiatrachea arteria non nimiū eſt ꝯpreſſa. Vnde ita timetur ſuffocacio. nichil enim ita timetur in hac paſſione ſicut amiſſio aeris aquo non poteſt animal viceſimā ꝑtē vniushore ſine ꝑiculo abſtinere. Hec multa aliavt dicit ꝯſt. patit̉ guttur. ſcꝫ vlceracōꝫ et inflacōeꝫ. ſitim inmoderatam. vocis raucitatēex humiditate nimia arteriā gutturis infundente et vocē impediente. vel qn̄ꝫ extinguētevocis aſpeitatē ex ficcitate aeris vel corporisſiue cibi vel pulueris inſtrumentū loqueūdiexaſperāte. Sed de gutture dicta ſufficiāt⁂ Caplm̄ viceſimūquintū de colloOllum eſt dictū eo rigidū ſit etrotund̓. caput baīolans et ſuſtentāscuius paēs anterior gula. poſteriorvero ceruix vocat̉ vt dicit yſid̓. Ceruix autēeſt dicta eo illam partem ad medullāſpine cerebri digeratur Vnde ceruix quaſi invi cerebri dicit̉ vt dicit yſid̓. Eſt igit̉ collūmembrū rotundū inter caput et corpus medium. et eſt oſſeum ex multis oſſibꝰ et neruis ꝯpoſitum. oſſeum quidē eſt vt forciꝰ ſitad caput ſuſtentandū. neruoſum autem admotū voluntariū faciendum et ad ſenſum adinferiores ꝑtes corꝑis deferendū. Collū em̄influenciā virtutis motiue r̓cipit a cerebroet eciā ſenſitiue et receptā ad inferiores partes corꝑis neruis mediantibꝰ tranſfunditDebet autē collū habere qn̄dā ꝯuenienciā etꝓporcionē cum capite. nam ſi formā capitisfuit tēꝑate magnā ceruix aliꝙͣtulū groſſaleuitatē ſigͣt ꝯplexionis et diſpoſicōis vt dicit ꝯſt. ſi vero fuerit caput paruū et collummagnū quātitati illius non ꝓporcionatū habūdanciā deſignat materie ſuꝑfluam virtutis īformatīe defectū eiꝰ caput ſuꝑ cephatica infirmitate auriculaꝝ dolore fatigat vtdicit ꝯſt. ẜm autē Ariſ. li. xiiij. colli diſpoſicio variat̉ in animalibꝰ volatilibꝰ. inqͣrupedibꝰ ſpiſſi corꝑis et cruriū mediocriūcollū curtū eſt et groſſū hiuōi animaliū incollo plurinia ē fortitudo vt patet in bobꝰ etbubalis et vrſis et in ſupīs quoꝝ maximain ſpondilibꝰ colli fortitudo ē et ideo ſolentboues colla iugoꝝ vincul̓ alligai̓. aīalia v̓olōgi cruris groſſioīs corꝑis ſolēt eſſe collilōgioris et hoc ꝓpt̓ neceſſitatē paſtus vt pꝫin equis. camelis. ceruis et huiōī. maximaautē equi pulchritudo ē in collo. nam ẜm eierectionē ſpiſſitudinē extēſione a pluribꝰeſtīa aīmoſꝰ Itē Ariſ. ī eodē. aues habētescur roſtrū habent curtū vt patet in accipitribꝰ. aquilis et niſis. que vero ſunt hn̄tesroſtrū rectum habent collū longū vt pꝫ ingruibꝰ. ardeis. anſeribꝰ et ſimilibꝰ et hoc ēquia acquirūt cibū de ꝓfundo. Item idemibidē. omnes aues pedum longorū habentcollū groſſū et ſpiſſū et volant exten̓ſo colloet ſi habuerīt collū longum delectabile declinant illud quaſi complicant in volandoItem idem ſi qd̓ animal fuerit longi cruriserit̉ longi colli. et ſi curri. curti. Item omneanimal habens collū habet pulmonem. talevero quod non anhelat aere interius collumnon habet. animalia aūt anheloſi corporisnon habent collum diſtinctum a corꝑe ſicutnec piſces hoc quia non habent ſcapulasquia non vocat̉ collū niſi membꝝ qd̓ ē intercapūt ſcapulas vt dicit Ariſ. ibidem⁂ Caplm̄ viceſimūſextum de humerisVmeri dicti ſūt qͣſi armi ad diſtinccionē homnis a pecudibꝰ mutis vn̄nos humeros. illi vero armos habe̓dicunt̉ vt dicit̉ ꝯſt. Sunt autē humeri exvarijs oſſibꝰ ꝯpoſiti. quoꝝ p̄cipua iſta duoſpatule dicunt̉ ad mod̓ ſpāti late. ſpacio em̄latū dicitur. Fuerūt autē oſſa neceſſaria vtdicit ꝯſt. de cauẜ duabꝰ. aut vt defendet pectus ne qͥd retro pateret̉ ab exterioribꝰ. autarmoꝝ ligent oſſa interins ſūt ꝯcaua. exterius vero gilboſa. Erat aūt intra ꝯcauitasvt ꝓdeſſet coſtis oſſa ſūt habenciā nodosquos medici vocat ſpatulaꝝ oculos qd̓ nomēex officio aſſūpſerūt. ſicut em̄ oculi tociꝰ corporis anteriores ſūt defenſores. ita iſta a poſteriori pectora eoꝝ coſtas oſſa defendūt cuſtodiūt. ſunt aūt iſti ideo oculi ꝯcaui vtarmoꝝ acumīa poſſūt ingredi. Habent autēſpatula duo acumīa retro. vnū corui roſtroaſſimilat̉ qd̓ eadē ſpatula furcule ē ꝯnexane a ſuꝑiori locū ſuū exeat interiꝰ. Notaad hoc natura poſuit alterū ne ſubtus exiretacumē armoꝝ. furcule aūt fuerūt ad hoc neceſſarie vt armos ligarēt a pectore differefacerēt. hoꝝ oſſa exterius ſūt rotūdā. interivero ꝯcauā et teneritudīe pectoris aūt colligata. retro vero corui roſtro. Sunt aūteoꝝ ligamēta oſſa cartillagmnoſa vocanturſpatularū capita ad hoc poſita tm̄ vt ꝯcathenacōeꝫ facerēt armoꝝ Ex iam dictis patꝫhumeri armiſtri neceſſarij ſūt eciā ad ſpiritualiū mēbroꝝ defenſionē Itē ad brachioꝝſiue cōſtarū ſiue pectoris et vitaliū oſſiū cathenacōeꝫ et colligacionem Item ad oſſiumet ſpondilium colli ſupportacionem Item neceſſarij ſunt ad ponderū diuerſoꝝ ſuſtētacōꝫnam racione ſue oſſuoſitatis et neruoſitatismaximam habent fortitudinem vigorem