ac racōnalē vel intellectualē hominisanima. niſi ꝑticipato lumine illius deia quo et ip̄a ⁊ mūdus factus eſt beatam eſſe nōpoſſe. Ita ⁊ illud qd̓ omēshoīes appetūt. id ē vitā beatā quenꝙͣadſecuturū negāt: qͥ non illi vni optimo qd̓ eſt incōmutabilis deus puritate caſti amoris adheſerit. Sꝫ qꝛ ip̄iqͦꝫ ſiue cedētes vanitati erroriqꝫ populoꝝ ſiue ut ait apl̓us euaneſcētes incogitacōibꝰ ſuis multos deos colendos ita putauerūt vel putari voluer̄t.ut quidā eoꝝ etiā demōibꝰ d̓mnos honores ſacroꝝ ⁊ ſacrificoꝝ deferēdoſeſſe cenſerēt. quibꝰ iam nō paruā exparte reſpōdimus: nūc videnduꝫ acdiſſerendū eſt quantū donat deus inimortales ac beati ī celeſtibꝰ ſedibusdn̄acōnibꝰ. pn̄cipatibꝰ. ptatibꝰ. cōſtituti. quos iſti deos et ex quibꝰ quoſdā vel bonos demōēs vel nobiſcū āgēlos nomīant. quo credēdi ſint velle. anobis religione pietateqꝫ ẜuari. hoceſt ut apertius dica. vtrū etiā ſibi antantū deo ſuo qui etiā noſter eſt placeat eis ut ſacra faciamus ⁊ ſacrificemus: vel aliquā nr̄a ſeu noſip̄os religionis ritibꝰ ꝯſecremus. Hoc eſt emīdiuinitati vel ut exp̄ſſius dicendū eſtdeitati debitus cultus: ꝓpter quē vnoverbo ſignificādū. qm̄ michi ſatis idoneu nō occurrit latinū. greco vbi neceſſe eſt inſiuo quid velim dicere. Batriā quippe nr̄i vbicūqꝫ ſanctaꝝ ſcpͥturaꝝ poſitū eſt interp̄tati ſūt ẜuitutē.Sed ea ẜuitus que debetur homibusſcd̓m quā p̄cipit apl̓s ẜuos dn̄is ſuiſſubditos eſſedebere. alio noīe grecenūcupari ſolet: latria vero ſcd̓m ꝯſuetudinē qua loquūti ſūt qͥ nobis d̓inaeloquia ꝯdiderūt. aut ſemꝑ aut tamfrequēter: ut pene ſemper ea dicaturẜuitus q̄ ꝑtinet ad colendū deū. Proinde ſi tantunio cultus dicat̉: non ſolideo deberi videtur. Dicimur enī colereAliber decinushoīes quos honorifica vel recordacōevel p̄ſentia frequētamus: nec ſolū eaquibꝰ nō religioſa huīlitate ſb̓icimꝰſꝫ quedā etiā q̄ ſubiecta ſūt nob̓ ꝑhibent̉ coli. Nā ex hoc ꝟbo ⁊ agricole etcoloni ⁊ incole vocatur: et ip̄os deosnō ob aliud appellāt celicolas. niſi ꝙcelū colāt nō vtiqꝫ venerādo ſꝫ mnhabitādo tanꝙͣ celi quoſdā colonoſ: nōſicut appellātur coloni. qͥ ꝯdiconē debet genitali ſolo ꝓpter agricultura ſb̓dominnio poſſeſſoꝝ: ſꝫ ſicut ait quidaꝫlatini eloquij magnus auctor. Vrbſantiqua fuit: tirij tenue̓ coloni. Ab incolēdo enī colonoſvocauit nō ab agcultura. Hinc ⁊ ciuitates a maioribꝰ ciuitatibꝰ velut ppl̓oꝝ exammibꝰ ꝯditecolome nūcupātur. Ac ꝑ hoc cultū qͥdē nō deberi niſi deo: ꝓpriā quadā rōeverbi huius ominio veriſſimū eſt. Sꝫqꝛ et aliaꝝ rerudicit̉ cultus: ideo latine vno ꝟbo ſignificari cultus deo debitus nō p̄t. Nā ⁊ ip̄a religio quauisdiſtinctius nō quēlibꝫ ſꝫ dei cultū ſig̓ficare videat̉. vn̄ iſto noīe interp̄tatiſūt nr̄i eā que grece threſcia dicit̉: tn̄qꝛ latine loqn̄di ꝯſuetudīe nō imꝑitorū. verū etiā doctiſſimorū ⁊ cognacōnibꝰ hūanis atqꝫ affinitatibꝰ et quibuſqꝫ neceſſitudinibꝰ dicitur exhibenda religio. nō eo vocabulo vitat̉ amibiguū cū de cultu deitatis vertit̉ queſtio. ut fidēter dice̓ valeamus religion nō eſſe niſi cultū dei: qm̄ videturhoc ꝟbū a ſignificāda obẜuatia ꝓpinquitatis hūane inſolēter auferri. Pietas qͦꝫ ꝓprie dei cultus intelligi ſoletquā greci euſebian vocat. Hec tn̄ ⁊ eiga parētes officioſe habei̓ dicit̉. More aūt vulgi hoc nomē etiā in oꝑbꝰmiſericordie frequētat̉. Qd̓ ideo arbitror eueniſſe: qꝛ hec fiei̓ p̄cipue mādat deus. eaqꝫ ſibi vel pre ſacrificijsplacere teſtat̉. Ex qua loquēdi ꝯſuetudine factū ē ut deus ip̄e dicat̉ puis:
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten