Druckschrift 
De civitate dei
Einzelbild herunterladen
 

oppugnaret p̄ſcientiā: et ſtoyciutoīancc̄itate fiei dicerēt: ꝙͣuis omniafato fieri ꝯtenderēt. Quid ē ergo qd̓cicero timuit in p̄ſciētia futuroꝝ: ut labefactae̓ diſputacōne deteſtabili interētur? Videlicꝫ qꝛ ſi p̄ſcita ſuntoīa futura. hoc ordine veniēt quo vetura eſſe preſcita ſunt: et ſi hoc ordine vemet. certus eſt ordo rerum p̄ſciēti deo: et ſi certus ē ordo rerū: certus ē ordo cauſarū. enī fiei̓ aliquid poteſtqd̓ aliquā effciēs cauſa preceſſei̓tSi aūt certus ē ordo cauſarū. qūo fitomē qd̓ ſit: fato inquit fiunt omniafiunt. Qd̓ ſi ita eſt: nichil in nr̄a ptātenullūqꝫ ē arbitriū volūtatis. Quodſiꝯcedimus inquit. omnis hūana vi ſubu̓titur: fruſtra leges datur. fruſtra obiurgacones. laudes. vitupacōnes. exhortacōnes. adhibētur: neqꝫ vlla iuſticia bonis p̄mia et malisſupplicia ꝯſtituta ſūt. Hec ergone ꝯſequātur indignaet abſurdacꝑncioſa rebus humanis vult p̄ſciētiameſſe futuroꝝ. atqꝫ in has anguſtiascicero coartat animum religioſū vtvnū eligat e duobꝰ. aut eſſe aliquidin nr̄a volūtate. aūt eſſe p̄ſciētiā futuroꝝ: qm̄ vtrūqꝫ arbitratur eſſe nonpoſſe: ſꝫ ſi alterūꝯfirmabitur. alteruꝫtolli. Si elegerimus p̄ſciētiā futuro. tolli volūtatis arbitruūi: ſi elegerimus volūtatis arbitriū. tolli preſcietiā futuroꝝ. Ip̄e itaqꝫ ut vir magnuſet doctus. et vite humane pluriniū acpitiſſime ꝯſulēs. ex hijs duobꝰ elegituberum volūtatis arbitriū: qd̓ utofirmae̓tur negauit p̄ſciētiam futuroꝝatqꝫ ita vult facere liberos. facitſacrilegos. Religioſus aūt animusvtrūqꝫ eligit: vtrumqꝫ ꝯfitetur: et fide pietatis vtrūqꝫ ꝯfirmat. Quomōinqͥt? Naſi ē p̄ſcientia futuroꝝ ſequētur illa ominia conexa ſūt: donec eoꝑueniatur ut nichilſit in nr̄a volūta-libor quūītuste. Porro ſi eſt aliqͥd in noſtra voluntate eiſdē recurſis gradibus eo ꝑueiitur: ut ſit p̄ſciētia futuroꝝ. Nam illa omnia. ſic recurritur. Si evolūtatis arbitriū: oīa fato fiunt. Si omnia fato fiunt: ē oīm certusordo cauſarum. Si certus cauſarū ordo ē: nec rerum certus ē ordo preſciēti deo: que fieri poſſunt: niſi pr̄ecedētibꝰ et efficiētibꝰ cauſis. Si rerūordo preſciēti deo certus ē: oīaſit veniūt. ut ea ventura preſciuit. Porro ſi ominia ſic veniūt ut ab illo vetura p̄ſcita ſūt: ē inqͥt in deo preſciētia oīm futuroꝝ. Nos adu̓ſus iſtosſacrilegos auſus atqꝫ impios: et deudicimus oīa ſcie̓ anteꝙͣ fiāt: et volūtate nos face̓. quicquid a nobis niſivolētibus fici ſentimus et nouimus.Omnia vero fato fiei dicimus: mmonulla fiei fato dicimus. Am fati nomen vbi ſolet a loqn̄tibꝰ pōni. id eſtin ꝯſtitucōne ſiderū quiſqꝫ ꝯceptuſaut natus e: qm̄ res ip̄a inaniter aſſeritur. nichil valere mōſtramuſ. Ordine autē cauſarū. vbi volūtas dei plurimū poteſt. neqꝫ negamus. neqꝫ fativocabulo nūcupamus: niſi forte ut fatu afando dictū intelligamus id ē aloquendo: enī abnue̓ poſſumus ſcpͥtū in lr̄is ſanctis. ſemel locutusē deus duo hec audiui qm̄ poteſtas ēdei. et tibi domīe inſcd̓ia: qͥd reddesvnicuiqꝫ ſcd̓m oꝑa eius. Qd̓ enī dictū eſt ſemel locutus eſt. intelligiturimmobiliter. hoc eſt incōmutabiliterē locutus: ſic̄ nouit incōmutabiliteromīa futura ſunt: et ipſe facturuſe. Hac itaqꝫ racōne poſſumus a fando fatum appellae̓: niſi hoc nomē iamin alia re ſole̓t intelligi: quo corda hominū nolumus inclinari. ē autemcōſeqn̄s ut ſi deo certus eſt oīm ordo cauſarum. ideo nichil ſit in noſtrevolūtatis arbitrio. Et ipſe quippe nr̄o