De mutuis petitio. 84
ꝓhibet licꝫ pars admittat. vt in ſimili dic̄ tex. in. l. quosꝓhibet. ff. de poſtu. ⁊ hoc puto verū: licꝫ aliud videant̉īuenire bar. ⁊ do. an. ſentiētes ꝙ qn̄ reus nō vult vti priuilegio ſuſpēſiuo admittit̉ recōuentio. Si gͦ vult eū accuſare crimīal̓r vadat ad iudicē ſuuꝫ ꝙ ſuꝑſedeat̉ huiccauſe: vel ſaltē ꝓcedat in hoc iudicio ⁊ crimial̓r agatur īalio: qd̓ fieri pōt. ſed hoc hic nō pōt admitti ẜm bar. qd̓eſt valde notandum. Exquo collige regulā notabilemꝙ qn̄cūqꝫ iudex ꝯuentō is nō pōt cognoſcere ex naturacauſe de ip̄a recōuentōe admittit̉ recōuentio coraꝫ alioiudice licꝫ pēdeat ꝯuētio in alio iudicio. ⁊ ꝑ hoc eleganter pōt limitari. c. diſpēdia. de reſcrip. li. vj. ſꝫ ꝯͣriū videt̉velle tex. ibi in. §. reꝰ quoqꝫ. ẜm lect̓. glo. in ꝟ. lr̄as. q̄ ſentit ꝙ ſi cauſa nō pōt agitari coraꝫ illo delegato dꝫ tuncimpetrare lr̄as ad eundē delegatu: al̓s dꝫ ſuꝑſedere durante pͦ iudicio. ⁊ licꝫ hoc videat̉ eqͥus: tn̄ primū dictuꝫvidet̉ veriꝰ. non em̄ dꝫ ip̄e reꝰ diſtringi ꝓpt̓ fauorē ſubire onus impetratōis. ſatis em̄ eſt hūc reū gͣuari ad agēduꝫ corā eodē iudice qn̄ pōt ibi agere. ⁊ ꝓ hoc facit verbuꝫ maluerit ibi poſitū qd̓ eſt ꝯꝑatiuū: non neceſſitatiuum. qͣſi dicat illa lr̄a pōt vti recōuentōis bn̄ficio. ſed ſimagis voluerit ꝯuenire pōt impetrare lr̄as. ⁊ ſic loquit̉qn̄ poterat cauſaꝫ illā deducere corā illo iudice ꝑ viā recōuentiōis. ⁊ hͦ nota. qꝛ illa glo. ſolet cōit̓ recipi q̄ tn̄ nōꝓcedit indiſtincte: vt ptꝫ ex p̄dictis. Et ꝙ dixi cām criminalē facere ſilere ciuilē priꝰ intētataꝫ: dicit Inno. hicnotabil̓r hoc ꝓcedere qn̄ intentat̉ crimīalis an̄ lit̓. cōte.in ciuili. nā lit̓. ꝯte. nō videt̉ ꝙ iudex impediri debeat qͥminꝰ ꝓcedat ⁊ diffiniat ſuꝑ re de qͣ cognouit. hoc mihiplacet qn̄ fit ſuꝑ diuerſo facto. qꝛ cū tūc habeat vim dilatorie debuit ꝓpōi an̄ lit̓. ꝯtē. ſicut in ſil̓i ſentit h̓ Inno.videlicꝫ ꝙ ſi ages poſſeſſorio recōueniat̉ petitorio admittit̉ recōuentio: niſi excipiat̉. ⁊ ſic intellige. c. fi. de or.cog. Si ꝟo fit ſuꝑ eodē facto: ⁊ ſic eſt p̄iudiciale ad cāꝫciuilē: puto ꝙ pōt admitti etiā poſt lit̓. ꝯte. ſicut admitteret̉ exceptio ꝑemptoria. ad hoc. l. j. C. qͥ accu. non po.⁊ qd̓ ibi no. ⁊ qd̓ no. in. l. is qͥ reus. ff. d̓ publ̓. iudi. Quartum mēbꝝ principale fuit qn̄ ꝯuētus ciuiliter de crimīevult recōueīre mere ciuiliter ⁊ qͥd eꝯͣ? Cōclude ꝙ ſi fuitcōuentꝰ ciuiliter ex maleficio ſuo ſeu ex facto ip̄ius ꝯuēti abſqꝫ ſciētia actoris. ⁊ tūc nō admittit̉ recōuentio coraꝫ iudice nō ſuo. qꝛ nō elegit iſtū iudicē: ſꝫ neceſſitatusvenit ad eū ẜm bar. in. d. aut̓. ⁊ ꝯn̄ter. ad hoc dictꝰ. §. ſꝫſi agant. ſecꝰ ſi ꝯueniſſet ex aliqͦ ꝯͣctu vel ex qͣſi ꝯͣctu celebrato tam ab ip̄o agente vl̓ ip̄iꝰ facto. tūc em̄ militat rō.l. cū papinianꝰ. elegit em̄ tūc ſaltē tacite illū iudicē: ſecusin priori caſu. Si ꝟo mere ciuiliter ꝓcedit tūc admittit̉recōuentio ciuiliter de crimīe. qꝛ nihil impedit cū ille elegerit iudicē ꝓ ſe. ⁊ ꝑ hoc habes hūc articulū difficillimūexpeditū latiꝰ ⁊ clariꝰ qͣꝫ alibi ¶ Ultimo gl. colligit ar. extex. iudicē debere pͦ ꝑtes ad ꝯcordiā reducere ſi pōt. Anhoc ſit veꝝ indiſtincte: ⁊ an̄ poſſit ad hoc cōpellere ꝑtesmateria nō eſt nr̄a hic: ſed eſt ī. c. fi. de trāſac. vbi eſt tex.optimꝰ. ⁊ ibi dicā. ⁊ aliqͥd no. in. c. cū int̓. R. d̓ elec. ⁊ in. l.j. ff. de no. ope. nū. ⁊ in ſpe. de p̄pa. iudi. §. j. ꝟ. ceteꝝ. ⁊ ꝟ.ſed qͥd ¶ Nūc glo. expeditis ⁊ ſuppletis venio ad aliqͣsq̄ſtiōes vt plene habeat̉ materia cōuentōis ⁊ recōuentionis. Et pͦ tanqͣꝫ ꝓ fundamēto q̄ro quo iure fuerit adinuēta recōuētio: ⁊ qͣliter hēant ſe iura in hac maͣ loquētia? Cōclude poſt bar. in. d. aut̓. ⁊ ꝯn̄ter. ꝙ qn̄qꝫ recōuētio ⁊ cōuentio fiūt ſuꝑ eadē re vel ſuꝑ eodeꝫ negocio. ettūc om̄i iure idē eſt. Nā ⁊ iure ciuili ⁊ etiā naturali hͦ poterit fieri cū ſit q̄dā defenſio. ⁊ dꝫ hoc fieri corā eodē iudice etiā de iure antiquo: ne cauſe ꝯtinentia diuidatur.vt. l. j. ff. ex qui. ca. ad eū. iu. ea. ⁊. C. de iudic̄. l. nulli. ⁊ decau. poſ. ⁊ ꝓpri. c. j. Qn̄qꝫ ꝯuētio et recōuentio fiūt ſuꝑdiuerſis rebꝰ aut cauſis. ⁊ tūc aut actor ꝯuenit reū coraꝫiudice ipſius actoris in certa qͣntitate: ⁊ tūc ideꝫ oī iure.qꝛ reus poterit recōuenire actorē de illa qͣntitate vel maiori. non autem poterit coram alio: vt. l. ſi idem cum eo-
dem. §. ſed et ſi mutue. ff. de iuriſdi. om. iudi. Quādoqꝫactor cōuenit reum coram iudice ip̄ius actoris: queꝫ tamen reus poteſt aliquo priuilegio declinare: ⁊ tunc ideꝫomni iure. quia apud eundē iudicem poteſt ⁊ debet fieri recōuentio. vt. l. ij. §. ſed et ſi agāt. ff. d̓ iudi. Quādoqꝫ actor cōuenit reu corā iudice penitus nō ſuo qͥ tm̄ eſtiudex ip̄ius rei: tūc de iure antiquo nō ꝑmittebat̉ reconuentio: ſed ꝑ. l. C. ⁊ ꝑ illā. l. cū papinianꝰ. C. de ſen. ⁊ int̓lo. om. iudi. ꝑmittebat̉ reo ⁊ recōuenire volenti: nō aūtimponebat̉ ei neceſſitas. hodie aūt de iure autenticorūimponit̉ ip̄i reo neceſſitas vt corā eodē iudice recōueniat̄ ſi velit agere lite pendēte. vt in. d. aut̓. ⁊ ꝯn̄ter. ⁊ hͦ iusciuile fuit poſtea approbatū ꝑ ius canonicū vt hic. ⁊ hodie clarius in. d. c. di ſpēdia. §. reus quoqꝫ. de reſcrip. li.vj. vbi addit̉ vt etiā aliū delegatū durāte iudicio impetrare nō poſſit: vt ibi: ⁊ in. cle. ſepe de ꝟ. ſig. ¶ Quero ſecundo an iudex cōuentōis poſſit cognoſcere virtute recōuētōis de cauſa de qͣ al̓s cognoſcere nō poterat? Inno. Hoſti. Io. an. ⁊ cōiter doc. tenēt hic ꝙ nō. ⁊ ideo dicit hic Inn. ꝙ corā laico non pōt fieri recōuentio de ſpiritualibꝰ. nec ſub inferiori iudice deliberare. .sͣ. d̓ iudi. qn̄to. jͣ. de ordi. cog. tuā. ⁊. C. de ordi. iudi. l. j. Accur. ī aut̓.⁊ ꝯn̄ter. tenet oppoſitū. ibi em̄ tenet ꝙ recōuentio ꝓcedit etiā in cauſa de qͣ iudex recōuētōis iudicare nō poſſet. ꝑ. l. quotiēs. C. d̓ iudi. ⁊ optime facit. l. ſi idē cū eodeꝫpoſt pͥn. ff. de iuriſdi. om. iudi. vbi ptꝫ ꝙ ſi tu ꝯuenis mecoraꝫ defenſore ciuitatis recōuenire ⁊ poſſum de maioriſumma qͣꝫ ad eius iuriſditōem ꝑtineat. Spe. in ti. de recōnen. §. j. ⁊. ij. tenet primū. ⁊ ad. l. quotiēs. quā all̓. ⁊ inducit. Accur. rn̄det ꝙ ꝓcedit qn̄ incidēter cognoſcit. licet em̄ al̓s iudex nō poſſet de certa cauſa tanqͣꝫ grauioricognoſcere: incidēter tn̄ pōt. qꝛ non ꝓnūciat ſuꝑ illa: ſꝫtm̄ cognoſcit ad effectū ꝓnūciandi ſuꝑ principali: vt inc. j. ⁊ qd̓ ibi no. de ordi. cog. ſꝫ in recōuentōis cauſa oportet ꝓnūciari: ideo nō cogͦſcit. Ad. l. ſi idē cū eodē: rn̄det̉ꝙ diuerſa eſt lr̄a vt ibi no. ẜm lr̄am q̄ obſtat ꝓcedit vtpoſſit cognoſcere de maiori quātitate: ſed hic tractat̉ deqͣlitate: nō de qͣntitate ſumme. Uel dic ⁊ clariꝰ ẜm bar.in aut̓. ⁊ ꝯn̄ter. qͥ ſequit̉ opi. Inno. ⁊ alioꝝ ꝙ qn̄qꝫ reusrecōuenit actorē ſuꝑ eo de quo iudex nō poterat al̓s cognoſcere: niſi ꝑtibꝰ volētibꝰ al̓s ꝓrogare iuriſditōem: ettūc recōuentio pōt fieri: vt in. d. l. ſi idē cū eodeꝫ. §. ꝙ ſimutuo. ⁊. l. ij. §. ſed ſi agāt. ff. d̓ iudi. Ratio: qꝛ ꝑ electionem actor ſibi p̄iudicat. vnde debꝫ pati eū eē iudicē cōtra ſe: vt dicit tex. ī. d. l. cū papinianꝰ. ⁊. iij. q. viij. cuius īagēdo. ſed hoc caſu pati pōt: gͦ ⁊cͣ. Si ꝟo recōuenituractor ſuꝑ re vl̓ cauſa de qua iudex nō poſſꝫ cognoſcereetiā vtraqꝫ parte volēte tūc nō eſt locus recōuentioni. ⁊procedit hec opinio canoniſtarum. tunc enim ceſſat ratio ꝯuentionis ⁊ recōuentōis. vult em̄. l. ꝙ actor patiat̉ip̄m eſſe iudicē ꝯͣ ſe. ſꝫ hoc in caſu q̄ſtionis nr̄e: licet actorpatiat̉: nō tn̄ patit̉ natura cauſe. ⁊ ſic ceſſat ratio. l. cumpapinianꝰ. ꝓ hoc adduco. l. nō diſtinguemꝰ. ſi de liberali. ff. de arbi. vbi ptꝫ in cauſa liberali ꝙ inferior iudex nōvalet de ea cognoſcere pͥuilegio cauſe: nō ꝑſone. Nam⁊ ꝑtes volentes nō poſſunt ꝯpromittere de ea in iudicēinferiorē. ⁊ idē tenet ibi glo d̓ ꝯſimilibꝰ cauſis. ¶ Nō obſtat tex. in aut̓. de executo. vn̄ ſumitur aut̓. ⁊ ꝯn̄ter. vbifacit eum iudicē vtriuſqꝫ cauſe. quia facit eum iudicemremouēdo exceptionē ꝙ non ſit iudex actoris. ſecꝰ ſi natura cauſe non patiatur: qͣſi tollat priuilegiuꝫ ꝑſone nōcauſe. ⁊ hoc videtur velle. l. cum papinianꝰ. non em̄ eſtveriſimile ꝙ ex illo ꝟbo princeps voluiſſet ꝙ propt̓ naͣturā recōuentionis minimi iudices cognoſcant de cauſis maximis. hoc enim eſſꝫ res magni preiudicij. poſſentenim partes inuicē cōponere ⁊ habere ſuꝑ cauſa ſtatusvl̓ monachatus vl̓ matrimonij vnuꝫ iudicē minimuꝫ qͥſentētiaret ẜm earū voluntatē: quod eſſet abſurduꝫ. vtd. §. ſi de liberali. Preterea natura ꝯuentōis ⁊ recōuentōis eſt vt ſimul tractent̉ et eodem tꝑe terminēt̉. vnde