De iudiciis.
cere ſed debet habere recurſū ad ſuꝑiorē ipſiꝰ iudicis.ar. hic. ⁊ in. c. licet. jͣ. ti. ꝓx. In defectu tn̄ ſuꝑioris licitum eſt cuilibet ius ſibi dicere. vt no. Innoc. in. c. olimcauſam de reſti. ſpō. ⁊ no. j. di. ius gent. in glo. ⁊ tex. cuꝫbo. glo. C. de iudi. l. nullus. tetigi aliquid in. c. j. sͣ. eo.¶ No. ſcd̓o a ꝯtrario ſenſu huiꝰ litere ꝙ licet regulariter de iure ciuili nō appellet̉ ab interlocutoria. l. an ſentētie tp̄s. C. quoꝝ appella. nō reci. ⁊. l. ij. ff. d̓ ap. reci. ⁊ inc. ſuꝑ eo. jͣ. de appell. attamē ſi cā vertit̉ inter clericuꝫ ⁊laicū in foro eccleſiaſtico pōt ex iuſto grauamine appellari. qd̓ ꝓcedit etiā reſpectu laici qꝛ in p̄paratorijs debent ſeruari ſtatuta fori vbi iudiciū exercet̉. vt. l. iij. ff.de teſti. ⁊ in. c. qd̓ clericis. vbi plene dicā. de fo. cōpe. ethoc exp̄ſſe tꝫ archi. ij. q. vj. n̄ ita. ¶ No. oīno. ar. bonūad materiā. c. at ſi clerici ibi ꝙ. sͣ. e. ꝙ clericꝰ nullo modo poſſit recōueniri corā iudice ſeculari cū per hāc dictionē omnino videat̉ vniuerſaliter excludere oē tractum. tenētes tn̄ contrariuꝫ dicunt ꝙ hͨ litera excludittrahentem ⁊ ſic cōueniente nō aūt recōueniētem. ⁊ dicit Hoſt. ꝙ verificat̉ hec vniuerſalitas omnino etiamſiue clericus inuitus trahat̉ ſiue volēs īuito vel cōſentiente ep̄o. jͣ. ti. ꝓx. c. ſi diligenti. ⁊. c. ſignificaſti. ſiue agat̉ ciuiliter ſiue criminal̓r ſiue ep̄s faciat iuſticiaꝫ ſiuenō. ſꝫ ſi tu vis tenere ꝯtrariū potes dicere ꝙ ſatis dicit̉trahi in cā recōuētōis cū ſaltem acceſſerit ad iudiciumſeculare in cā cōuentōnis ⁊ tūc cōpellit̉ reſpondere incauſa recōuentōnis. Itē in cā cōuentōis pōt deſiſtereſꝫ nō ſic in cā recōuentōnis cū iudiciū reddat̉ in īuituꝫvt in. c. intelleximus. sͣ. eo. ⁊ in. l. inter ſtipulantē. §. j. ff.de ꝟbo. oblig. ⁊ ſic ſatis dicit̉ trahi exqͦ inuitus ⁊ accedens ꝓ alia cā tenet̉ reſpōdere. trahit̉ em̄ reſpectu intētōnis ſue. ¶ Expediendo glo. jͣ. op. de. c. paſtoralis⁊. c. vt debitus. jͣ. de appel. vbi ptꝫ ꝙ appellatōes fruſtratorie ipſo iure nō tenēt. Glo. fatet̉ ꝯtrariū. ſꝫ ẜm hͦ nōvidet̉ hͨ decre. de aliqͦ ꝓuidere. vn̄ pōt dici ꝙ oīs appellatio olim que nō erat manifeſte friuola deferebat cāꝫad papā. ij. q. vj. ad romanā. ⁊ no. jͣ. d̓ appel. vt debitusſꝫ hͨ decre. ꝓhibet ꝙ laico litigāte ꝯtra clericū non admitteret̉ appellatio ſi in veritate eſſet fruſtratoria. ⁊ p̄tdici fruſtratoria ẜm Goſ. Hoſti. ⁊ Pe. oīs illa in quanō aſſignat̉ ꝓbabilis cauſa. hodie ꝟo dic vt plene le⁊ no. ī. c. paſtoralis. ⁊ in. c. vt debitꝰ de appell. ¶ Scd̓aglo. querit an̄ clerici volētes pn̄t cōueniri corā iudiceſeculari reſpōdet ꝙ nō. vt in. c. ſi diligēti. ⁊ in. c. ſignificaſti. jͣ. ti. ꝓx. ⁊ etiā ſi ep̄s conſētiret. vt ī p̄alle. c. ſignificaſti. qd̓ intellige vt dixi in. c. ij. sͣ. e. ¶ Oppo. ꝯtra tex.de. c. lꝫ. ⁊. c. ex trāſmiſſa. jͣ. ti. ꝓxi. vbi iudex eccleſiaſticꝰſupplet negligētiā iudicis ſecularis gͦ idē ecōuerſo. Gl.iſta rn̄det ꝙ eccleſiaſticꝰ bene ſupplet negligētiā iudicꝭſecularis ſꝫ nō ecōuerſo. ſꝫ glo. nō reddit rōneꝫ diuerſitatis. vn̄ dic ẜm Goſ. ⁊ Io. an̄. ꝙ rō diuerſitatis eſt qꝛolim oēs cauſe clericoꝝ ⁊ laicoꝝ deferebant̉ ad iudicēeccleſiaſticū. jͣ. qui fi. ſint le. c. per venerabilē. x. q. j. relatum. Et ideo ſi laicus redeat ad ſuū primeuū foꝝ nonvidet̉ ꝯditio eiꝰ deterior ſicut nec dotis ꝯditio videturdeterior cū redit ad naturā ſuam. ff. de pact. l. ſi vnꝰ. §.qd̓ ſic ad hͦ. xxxv. di. ab exordio. Iteꝫ hͦ eſt naturale ꝙmaior minoris negliētiā ſuppleat. ix. q. iij. cū ſcimꝰ. Heratōnes mihi oīno nō ſatiſfaciūt ſꝫ repetūt ipſū quarevn̄ dico ꝙ rō fundamētalis ē qꝛ eccleſia hꝫ iuriſditioneꝫ in tꝑalibꝰ ſaltē ī habitu. vt plene dixi. in. c. nouit. sͣ.ē. quā iuriſditionē exercere pōt ⁊ debet data negligentia iudicis ſecularis qui cenſet̉ mīſter eccleſie vt ibi dictū fuit. ſꝫ iudex ſecularis nō habet iuriſditionē in clericos nec habitu nec actu īmo ē prorſus huius iuriſditōnis incapax. ar. in. c. cauſam de p̄ſcrip. ⁊. xj. q. j. ſacerdotibꝰ. ⁊ inferior eccleſiaſtico. xcvj. di. deniqꝫ. ⁊ in cle.romani. de iureiur. Ideo nullo mō pōt negligētia iudicis eccl̓iaſtici ſupplere. nunqͣꝫ em̄ minor ſupplet negligētiam maioris niſi in caſibꝰ in iure exp̄ſſis. vt no. Inno.
in. c. qꝛ diuerſitatē de ꝯceſ. p̄ben. Nec ob. p̄dictis. xj. q.j. ſi quis cū clerico. ⁊ in aucͣt. vt clerici apud ꝓ. ep̄i. ī pͥnci. col. vj. nā illa iura inqͣꝫtū dicūt ꝙ ep̄o negligente diſceptatio debet ꝑuenire ad ciuilē iudicē ſunt reuocataẜm Io. an. ⁊ bene. Sil̓r n̄ ob. xvj. q. vij. filijs. cū gl. ſua.qꝛ gl. illa nō bn̄ dic̄. Nec ob. ibi tex. qꝛ ibi dr̄ r̄gi. ep̄onegligēte vel nolente nō vt rex iudicet ſꝫ vt admoneat vel inſtet corā ſuꝑiore vel adiuuet. ⁊ hͦ tꝫ ibi Archi.vel dic ꝙ ẜm tꝑa antiqua loquim. ¶ Quero qꝛ tex. h̓indiſtincte ꝓhibet clericū trahi ad iudiciū ſeculare anſaltē in cā reali poſſit cōueniri corā ſeculari? Collec. refert Hoſti. in ſūma tenere ꝙ ſic. in ti. de fo. cōpe. §. ij. ⁊ꝓ hͦ facit. c. ꝙ clericis. ⁊. c. ſi diligenti. jͣ. ti. ꝓx. vbi tm̄ diſpoīt̉ circa actōes criminales ⁊ ciuiles ſeu ꝑſonales. adidē tex. in aucͣ. ſtatuimus. C. de ep̄i. ⁊ cle. vbi tm̄ ꝓhibetin criminali ⁊ ꝑſonali. vn̄ ſecūs videt̉ in reali vbi ꝑſōanō dicit̉ obligata nec trahit̉ ꝑſona ſꝫ res. ip̄e ꝟo Coll̓.tenet ꝯtrariū. prīo ꝑ iſtū tex. vbi indiſtincte ꝓhibeturad iudiciū ſeculare trahi. facit aucͣ. ſtatuimus. C. d̓ epi⁊ cle. vbi ꝓhibet̉ ne trahat̉ in criminali ſeu ciuili. ⁊ idēdiſponit̉ in. c. ſi diligēti. certū ē ꝙ cā realis ē ciuilis. Itēcertū eſt ꝙ ſi ꝑſona ē exempta gͦ ⁊ res. ff. de cenſi. l. fi. facit qd̓ nō. Archi. in. c. vno de cle. cōiu. li. vj. ⁊ ſic dicit curiā tenere. vnde ſi iudex ſecularis in cā reali ꝯdemnarꝫclericū cancellaria daret lr̄as ſuꝑ nullitate. ¶ Sꝫ adijte qꝛ Hoſti. ibi nō ſic loquit̉ ꝓut allegat Collec. ſꝫ dicit ꝙ iudex ſecularis pōt ſupplere negligentiaꝫ iudiciseccleſiaſtici in realibꝰ. vt hic in prin. nō aūt in ꝑſonalibus vt h̓ in fi. Et ſi hoc dictū eſſet veꝝ valde eſſet notabile. ſed hͦ. c. qd̓ allegat Hoſti. ꝓbare nō videt̉ īmopotius ꝯtrarium. loquit̉ em̄ vniformiter ⁊ generaliter⁊ qd̓ timuit grauamē facti ꝓhibuit indiſtincte ne trahantur etiā in defectū iuſticie ſeu in caſu negligētie. nāẜm intellectū Hoſti. eēt ſeꝑare caudā a capite. ꝯtra. c.maiores de bap. ⁊ qd̓ no. in glo. in ver. tota auctoritasItem ſemꝑ ſubeſt ratio quā. sͣ. allegant̓ ne inferior ſuꝑpleat negligentiā ſuꝑioris. ⁊ poſuit Hoſti. illud dictūin p̄alle. §. ij. ꝟ. ſed nulla. Item nullo iure ꝓbatur igit̉ſtabimus regulis iuris vt adeat̉ ſuperior iudex negligens. de iurepatro. nullus. ⁊ qd̓ no. in. c. paſtoralis. d̓ oſfi. ordi. ⁊ in. c. j. de ſup. neg. prela. ⁊. ix. q. iij. in ſūma. prodicto tamen collectarij ꝙ clericus nō poſſit in realibuscōueniri coram ſeculari vide tex. apertiſſimū in. c. fi. jͣ. e.ẜm cōmunē lectu. vbi etiā ſi dat̉ aliqua cōnexitas cauſarum vt poſſeſſionis ⁊ ꝓprietatis ⁊ queſtio poſſeſſoriafuerit tractata coram iudice ſeculari clerico actore ibiexiſtente non tamen debet ibi tractari cauſa ꝓprietatisqn̄ clericus efficit̉ reus ſed cōueniri debet coraꝫ iudiceſuo. ergo multo fortius quando nulla dat̉ cauſarū cōnexitas. Itē optime facit. c. ſi clericus laicū. jͣ. ti. ꝓx. vbiſuꝑ cauſa reali ipſius clerici poteſt trahere clericus laicum corā eccleſiaſtico ſi rē conſtat eſſe ſuam. fortius ergo quando clericus ē reus ⁊ cōuenitur reali debet conueniri corā ſuo iudice. Item ſicut in caſu dubij laicuscōuenitur reali coram ſeculari qꝛ actor debet ſequi forum rei vt ibi. ita ⁊ quando clericus ꝯuenit̉ dꝫ coraꝫ iudice ſuo trahi. nō em̄ debet violari illa regula actor ſeqͣtur forum rei. vt in. c. cū ſit generale cū ſimilibꝰ. jͣ. ti. ꝓx.ad idem adduco tex. expreſſum in. c. ſane. jͣ. de fo. cōpe.vbi in queſtione reali inter ep̄os aditur primas loci nōaūt iudex ſecularis. Et ꝑ predicta puto Guil. non bene dixiſſe in. l. de his. C. de ep̄i. ⁊ cle. qui dicit clericū poſſe trahi coram iudice ſeculari rōne tributi ſoluendi exſuis poſſeſſionibꝰ quia ẜm eū magis conuenit̉ poſſeſſioqͣꝫ ꝑſona. vnde Bal. ibi hoc dictū improbat dicens qꝛlicet poſſet mitti in poſſeſſionem ꝓ tributo ꝑſona tamēnon poteſt per iudicē ſecularem diſtringi ſeu cōueniri⁊ profecto de iure ciuili procederet dictū Guil. ꝑ tex. illiꝰ. l. de his. ſꝫ de iure diuino ⁊ canonico ſecus. xj. q. j. c. j.⁊. c. ij. ⁊. xcvj. di. ſi imperator iuncta glo. quinīmo. dico