De iudiciis G.
immunitas a ſtatuto mercationi cōceſſa. tum qꝛ cū talis locator nō pōt dici mercator. vt. l. mercis appellatōne. iuncta glo. ff. de ver. ſig. tn̄ dicit Bart. hoc cōmittiet referri ad vulgi opi. qn̄ dicat̉ mercator. ar. in. l. ſciendum. §. illud. ff. de edi. edic. ¶ Ad p̄dicta applica notabile dictū Io. de lig. in ꝓemio cle. vbi dicit ꝙ ſcholares etiā ſcholas intrantes nō attendētes nec ſtudētesnō gaudent priuilegio ſcholariū. adducit no. ꝑ glo. inl. vnica. C. de ſtudijs libera. vrbi. ro. li. xj. ⁊ videt̉ tex. inl. ſiquis. C. de domeſticis ⁊ ꝓtectoribꝰ. lib. xij. ⁊ idē ſi inhoneſte viuit. C. decurioſis. ⁊ ſtatio. l. agentes. al̓s incipit ꝑ id tp̄s. li. xij. ¶ Adde ad hͦ notabile dictū Bart.in. l. ſemꝑ de iure immu. ff. vbi ꝑ illū tex. dicit ꝙ illi quiſunt in collegio alicuius artis ſi artē illā non exercentnō debent gaudere priuilegio illius artis. fa. d. l. ſemꝑ§. negociatore. ⁊. xvj. q. j. generaliter. ¶ Ultīo dr̄iaminter etymologiā interptationē ⁊ deriuationē vide ꝑPau. de leaza. in proemio p̄alle .ſ. cle.Non ſummat̉ ꝑ Io.d ¶ Ccernimus. an. qꝛ breue ſed pōtſic ſūmari. Laici eccleſiaſtica negocia tractarenō debēt ſed p̄latorū iudicio diſponunt̉. h. d. Et tresſunt ꝑtes. ſcd̓a ibi ⁊ ep̄i. tercia ibi nec ꝓpter. ¶ No. primo ꝙ laici nec pͥncipaliter nec miniſterialiter pn̄t tractare negocia eccl̓iaſtica ſeu ſpūalia. nō em̄ ſunt ipſi tāqͣꝫ habentes ptātem nec eorū iudicio et aucͣte diſponidebent ſed ꝑ p̄latos. ¶ Scd̓o nota ꝙ appellatōe p̄latorū nō ſolū veniunt ep̄i et archiep̄i ſed etiā abbates.cōcordat. c. j. de eta. ⁊ qua. ⁊ in. c. indēnitatibꝰ de elec. li.vj. vbi ꝓbat̉ ꝙ abbates habent dignitatē et ſic videt̉ꝙ ſint p̄ferēdi alijs clericis priuatis. vide gl. in. c. a ſubdyacono. xciij. di. ⁊ noͣ. ꝑ Io. de lig. in cle. ⁊ ſi principalis de reſcriptis. et glo. in. cle. j. e. ti. vbi ponit an̄ verbūabbas ſonet in nomen dignitatis an̄ officij. ¶ No. ibimaxime de illis ⁊cͣ. ꝙ cauſarū quedā ſūt ſpūales ⁊ quedam nō. ⁊ dic̄ ꝙ cauſarū eccleſiaſticarū alia eſt mere ciuilis alia ſpūalis alia criminalis alia mixta ⁊ ꝓſequerevt no. xj. q. j. in ſūma. ⁊ de omnibꝰ iſtis laici ſe impedirenō habent vt hic ⁊ sͣ. de cōſti. eccl̓ia ſancte Marie. vbiſtatutū factū ꝑ laicos nō valet. xcvj. di. bn̄ quidē. Cōdeſcēdo iuxta ordinē ad glo. Et pͥma eſt facilis. ſcd̓amdiuido in duas ꝑtes. ſcd̓a ibi videt̉ etiā. ¶ Oppo. primo cōtra tex. de. c. expoſita. sͣ. de arbi. vbi patꝫ ꝙ in laicos a clericis cōpromitti pōt ⁊ ſic poterūt tractare negocia eccleſiaſtica. So. ẜm glo. ꝓpria aucͣte tanqͣꝫ habētes ptātem laici nō pn̄t tractare negocia eccleſiaſtica ⁊ hͦ innuit verbū p̄ſumāt ſꝫ delegari ꝑ ep̄m poterūtcauſe pecuniarie ſeu mere ciuiles nō aut crimīales ſeuſpūales ⁊ ſic etiā de mere ciuilibꝰ pōt in eos cōpromitti vt in cōtrario. papa vero pōt delegare criminales ⁊ſpūales ⁊ ciuiles laico gl. all̓. iura. ¶ Sed ꝯtra hͦ ſcd̓oopp. ⁊ videt̉ ꝙ nedū ep̄us poſſit immo teeat̉. xj. q. j. tequidē. glo. remittit ad noͣ. in. c. cōtingit de arbi. ſꝫ ibi recte nō ſoluit̉. ſed primo dic̄ ꝙ illud. c. loquit̉ de cauſisnō ſpectantibꝰ ad eccleſiā qͣs dꝫ ep̄us dimittere laicisde iudi. nouit. ⁊ ita glo. ibi no. vl̓ dic̄ ẜm Io. an. h̓ poſtTancre. ꝙ hec decre. loquit̉ ẜm cōſuetudinē reprobatam. sͣ. de cōſue. c. ad audiētiā ⁊ latius materiā. jͣ. attingam. ¶ Nota pͥmo ex glo. ꝙ cauſe ciuiles pn̄t laicis ꝑep̄m delegari ſe nō ſpūales vel criminales. idē noͣ. xcvjdi. bn̄ quidē. ⁊ xcv. di. ꝑuenit. xxxij. diſ. §. verū. q̄ dicitep̄m nō poſſe demandare laico ptātem excōicandi ſedpapa ſic. qd̓ etiā tenent hic doc̄. ⁊ q̄ poſſit papa delegare vel ep̄s vide ꝑ glo. in p̄all̓. c. ꝑuenit. ⁊ ꝑ Inn. ⁊ aliosin. c. qͣꝫto de ꝯſue. vbi plene Fran. limitat hͦ dictū gloꝙ ep̄s poſſit delegare laicis cauſas ciuiles clericoꝝ qn̄clerici nō inueniūt̉ idonei al̓s nō. allegat. c. relatū. jͣ. necle. vel mo. ⁊ de reli. do. c. inter qͣtuor qͥ iura hoc non ꝓbant. vn̄ Io. de lig. ⁊ cōiter doc. moderni tenēt oppoſitum dicentes ꝙ lꝫ hͦ ſit equū nō tn̄ neceſſariū maxime
ſi cōmittit̉ nudus articulus. ar. eius qd̓ no. gl. ⁊ archi.in. c. ſtatutū. §. j. de reſcriptꝭ. li. vj. in glo. in ver. ideo etGuil. in Spe. de le. §. fi. ver. quid ſi certus articulus.nō ob. c. ſignificaſti. jͣ. ti. ꝓxi. vbi ptꝫ ꝙ in iudicē laicuꝫclericus cōſentire nō pōt etiaꝫ cum licētia ep̄i qꝛ illudintelligit̉ qn̄ clericus vult iuriſditionē iudicis laici ꝓrogare hic loquit̉ qn̄ ep̄s vuit delegare. primū fieri nōpōt vt ibi ſed ſcd̓m ſic vt hic. Et hec rō diuerſitatis ēqꝛ in ꝓrogatione iudex iudicaret iure ꝓprio ⁊ ſi cōtingeret appellari appellaret̉ ad ſuꝑioreꝫ ipſius laici ⁊ ſicclericus iudicaret̉ a laico ſed in delegatōe ſecus qꝛ delegatus vtit̉ iure ⁊ vice delegantis ⁊ ſic illa eſt iuriſditio eccleſiaſtica cū delegatus nihil habet iure ꝓprio vll. j. ff. de officio eius cui mā. eſt iuriſdi. ⁊ in. c. p. et. g. ⁊. c.ſane de offi. dele. ⁊ ab iſto appellat̉ ad ipſum ep̄m delegantē. ¶ No. ſcd̓o ex glo. ſignificatū huius verbi p̄ſumant. refert̉ em̄ ad eū qui explicat rem ꝓpria aucͣte cūnō poſſit lꝫ ex demandatōe ⁊ delegatōe poſſit. ⁊ ſic facit ad ſtatutū qͦ cauet̉ vt quis nō p̄ſumat aliquid attētare. debet em̄ intelligi noīe ꝓprio nō vice alterius niſialiud impediat. facit qd̓ nō. Io. an. in regula pōt quisꝑ aliū de re. iur̄. li. vj. in mercū. ¶ Tercio no. ex glo. etex dictis doctorū ep̄m ſeu aliū p̄latum nō artari poſſead cōmittendū cām etiā tꝑalem laico reſpectu ipſorūclericorū immo vt. sͣ. dixi de honeſtate nō dꝫ cōmittere niſi clericis. ſꝫ generaliter cōclude poſt do. An. ꝙ ſicā eſt ſpūalis ſeu criminalis ſeu ciuilis de perſona clericorū nō artat̉ etiā ex debito honeſtatis p̄latus ad delegādū. ⁊ ꝓ hoc allego qd̓ habet̉ in aucͣ. vt clerici apudꝓprios ep̄os vbi dr̄ ꝙ de negocijs eccleſiaſticis iudiceslaici nihil debent ſcire. Facit etiā hͦ. c. ſi cā eſt criminalis ⁊ ſanguinis artat̉ ad delegandū laicis. vt ſi p̄latushabet tꝑalem iuriſditionē in loco. de qͦ dic vt in. c. ſententiā ne cle. vel mo. ⁊ melius vt habet̉ hodie in. c. fi. eti. li. vj. ſi cā eſt criminalis ⁊ nō ſanguinis nec cōcernitꝑſonā clerici ſatis eſt honeſtū vt deleget ne ꝓpter hascauſas diſtrahant̉ a diuinis. vt in p̄all̓. c. te quideꝫ qd̓ſic pōt intelligi ẜm aliū ſenſum ſiue intellectu. ſi tn̄ cognoſceret non vitiaret̉ diſpoſitio cū vere ſit iudex. facit. c. in archiep̄atū de rap. Idē dico ſi eſt cā mere ciuilis ⁊ tꝑalis vt honeſtū ſit ꝙ cōmittat exqͦ nō tāgit clericum vel eccleſiā tū ꝑ ſe cognoſcere pōt ſi vult. ar. inc. romana. §. dꝫ. de app. li. vj. ⁊ in. c. ſi duobꝰ. e. ti. in antiquis. ¶ An aūt p̄lati pn̄t vel debeāt ſuſciꝑe delegationes a iudicibꝰ ſecularibꝰ de honeſtate? videt̉ ꝙ non ꝑp̄alle. c. te quidē. ⁊ ſi recipiāt putat do. An. ꝙ peccantqꝛ nō debēt forenſiū cauſarū eſſe diſceptatores. ar. C.de teſta. l. cōſulta.xcvj. di. cū ad verū. non tn̄ ꝑ hͦ vitiabit̉ iudiciū qꝛ hn̄t habitū iuriſditōis talis d̓ iudi. nouitet qd̓ ibi noͣ. hͦ tn̄ limita ꝑ. ca. in archiep̄atū de rap. vbiptꝫ ex rn̄ſione pape ꝙ licite etiā p̄lati aſſumūt delegatōes principū. et reſtringo illud. c. qn̄ delegat̉ cā cuiusdeciſio cōcernit bonū totius xp̄ianitatis qꝛ tūc oēs clerici debēt eſſe ſolliti. ar. c. j. de homi. li. vj. ⁊ qd̓ no. Inn.de vo. ꝙ ſuꝑ his. al̓s aūt nō debēt aſſumere delegatōesprincipū. vt in. c. ſepe. xxiij. q. viij. ⁊ in p̄all̓. c. te quidemqd̓ ſic pōt intelligi. ¶ Et expediendo materiā tactā ꝑglo. opp. aliter cōtra tex. de. c. vno de ſindi. vbi innuit̉ꝙ laicus pōt eſſe ſindicus eccl̓ie. quinīmo etiā in cā ſpirituali p̄t eſſe ꝓcurator. vt in. c. j. de ꝓcura. lib. vj. Sodicūt doc. ꝙ laici non pn̄t tractare negocia eccl̓iaſticaſuo noīe vt qͣſi ius habētes in eis ſꝫ noīe eccl̓ie illa tractare pn̄t vt in ꝯtrarijs. ſil̓e qd̓ de filiofami. dr̄ vt in. c. jͣgeneraliter de ꝓcura. li. vj. ¶ An aūt poſſit eſſe adminiſtrator vniuerſalis bonorū eccl̓ie vt iconomus? Inno. ſentit ꝙ nō. dicit em̄ ꝙ laici generalē adminiſtrationem vel iuriſditionē habere nō pn̄t ſuꝑ clericos maxime de ſpūalibꝰ. ⁊ idē Hoſti. allegat. lxxxix. di. indicatum. xvj. q. vij. in noua. Idē met Hoſti. ⁊ Io. an. poſteū de ſindi. c. vno. vbi dicit ꝙ nō p̄t laicus eē vicarius