¶ Capitulum¶ decimumtertium

Et quis ē ille. qui vnꝙͣ euaſerit iſtud ve? Sꝫquō dicimꝰ d̓ virgīe de iſto ve. Aue ſine de doloris. Cum vt dicit damaꝰ. dolores partꝰ fuerunt ei reſeruati in paſſione filij. tūc em̄ aīaꝫeius ꝑtrāſiuit gladiꝰ: vt p̄dixerat ſimeon. Etibi dolores vt ꝑturiētis vtiqꝫ ex his q̄ dīc Seneca ꝓbat̉ fuiſſe ſine eo: dīc em̄ ꝙ ſapiēs nonturbat̉ vel ꝯtriſtat̉ quicquid acciderit ei. Ethoc ſic ꝓbat. Ualidiꝰ ē qd̓ ledit eo qd̓ ledit̉. Nequitia aūt nō ē fortior v̓tute ſꝫ infirmior. nōledit̉ at̄ qͥs niſi a mal̓. Ergo n̄ ledit̉ ſapiēs. dolor autē ē de leſione. ¶ Item alia rōne. Diuinitati nō nocet̉. Sed oīs ſapiēs ꝑticipationedeus ē. gͦ ſapiēti nō nocet̉. Dolor aūt eſt de leſione. Dolor aūt eſt de nocumēto. ¶ Itē tertia rōne ſic ꝓbat. Om̄is iniuria ē alicuius reique ꝑdi pōt. Sapiens aūt nihil pōt perdere.om̄ia in ſe repoſuit. Nihil credidit fortune. bona ſua habet in ſolido. Nihil aūt cupit fortuna qd̓ non dedit. Nulla ergo turbato cadit inſapientē .i. virtuoſū. hūc em̄ appellat ſapiētē.Sed om̄e de. doloris ē tͣbatio. gͦ ve nō cadit īſapientē. Uirgo aūt maria ꝓculdubio fuit oīſapiente ſapientior et ꝑfectior. ergo in ea nōfuit ve doloris. Et hoc vtiqꝫ veꝝ eſt. ꝙͣtum adratōnem. Fuit in omnibꝰ ſuper om̄es potentias ſuas ordinatiſſima. ratōne ſuꝑiore ſemꝑdominante. inferioribꝰ viribꝰ. Unde quicquiddoloris ſuſtinuit in corꝑe ẜm ſenſualitatē vtin paſſione filij: maximū totū ceſſit ei in materiā amoris et gaudij ẜm rōnē. Et ſic in eadolor maximus in paſſione filij ẜm ſenſitiuānunꝙͣ ꝯtrarius fuit gaudio ratōnis. quod habebat ex cognitōne quia ex paſſione filij ſeq̄batur dei honor ex redemptione humani generis. Sine de. gͦ doloris in ratione fuit. Ꝙͣuis autem in ceteris ſapientibus et perfectisviris hoc aliquādo fuerit. vt ſcꝫ ẜm rationeꝫnō habuerint turbatōnem vel doloreꝫ in aduerſis: nō tamē ita vniuerſaliter quin aliqn̄turbatus fuerit ⁊ offuſcatus oculus ratōnis.Et ſi nō execatus. ¶ Tertiū ve ſcilicet pudoris incurrit hō per pct̄m. Nam in ſtatu innocentie dr̄ gen̄. iij. ꝙ erāt nudi ambo .ſ. adam ⁊eua. ⁊ nō erubeſcebāt. Sꝫ pꝰ pct̄m vidētes ſenudos erubuerunt. vnde ꝓpter pudorem fecer̄tſibi ꝑizomata ad cooꝑiendū ignominiā ſuaꝫEſt autē erubeſcentia timor de turpi pn̄ti velp̄terito. cui om̄s ſubijcimur. qꝛ om̄s facimuscōfuſione digna. pͣs. Tota die berecūdia meaꝯtra me ē. Sꝫ ab hoc ve fuit īmunis v̓go maria. qͥa nihil turpitudinis vnꝙͣ geſſit vel in ſehabuit nihil inordinatōis. Ꝙ aūt ambroſ. dīcde ea. ꝙ erat intēta operi verecunda ẜmone:vult dice̓ ꝙ in exteriori ꝯuerſatōe oſtendebatberecūdiaꝫ. on̄dens nccͣiaꝫ maxīe iuuenibꝰ etml̓ieribꝰ: nō ꝙ rō eaꝫ argueret de aliqͣ turpire pn̄ti vel p̄terita. ¶ Ex ꝑte ꝯiuncti .i. aīmecū corꝑe reꝑitur in hūano gene̓ triplex ve .ſ.ignorātie. culpe. et pene. Ignorātia magna ē

in omnibꝰ. Reſcit em̄ homo finem ſuū. eccͣs.ix. quo ad corpꝰ ⁊ quo ad aīam. Nam ignoratdiem mortis ſue. ⁊ quo ꝑget: ad penā vl̓ gl̓aꝫEt in vita vt dr̄ Eccͣs. ix. Nlemo ſcit vtꝝ odiovel amore ſit dignus .i. ſit ī grā dei vel nō. Sꝫbt̄a virgo maria ab iſto ve fuit libera. qꝛ certa erat non ſolū ꝙ gratiā dei habebat: ſꝫ etiaꝫꝙ plena gratia angelo ſibi nūciāte qui mentiri nō pōt. Sciuit eniꝫ per reuelatōeꝫ diemmortis ſuę. et ꝙ maximā gloriam cōſecuturaeſſet. ¶ Ue culpe ē triplex quia culpa originalis. culpa mortal̓. et culpa venialis. de primō Hiere. Ue mihi mat̉ mea. quare genuiſtime virum rixe; Ex conceptu eniꝫ cōtrahituroriginale. cum quo naſcimur: cum rixa carnis et ſpūs. et ab hoc fuit libera beata mariaquia etſi concepta in eo vt ceteri. tn̄ nata ſn̄eo ſanctificata in vtero. Neqꝫ eniꝫ feſtis laudibus celebraret̉ ſcꝫ natiuitas eius. ſi nō ſancta naſceretur inquit Bern̄. in ſermone. Et ſialiqui ſancti vt Ioh̓. baptiſta et hieremias fuerunt in vtero ſanctificati: ſed nō in tāta copia gratie nec ita cito. Nam infuſa aīa in corpore pie credi pōt. ꝙ eadem die fuerit ab illaculpa emūdata. Ad quod facit qd̓ ait. pͣs. loquendo de ſanctificatōne tabernaculi altiſſimi. qd̓ tabernaculū nulli dubiū fuit bt̄a v̓go.Adiuuabit eam deus mane diluculo. adiuuitdando ipſi virgini grām adiutricem ad vincendum ex omni parte pct̄m Mane .i. in pͥncipio ſue animatōnis cuꝫ recipit animam cumluce intellectꝰ. diluculo .i. ꝙͣcitius. ¶ Ue culpe mortalis actualis plurimi incurrūt quodniſi emundet̉ ꝑ pnīam a pct̄is ceſſando ſequit̉aliud ve eterne damnationis: et pt̄ dici illudpͣs. Tu ſcꝫ deus confregiſti capita braconumin aquis. Capita draconū ſūt ſeptem vitia capitalia. Un̄ et Ioh̓. in apoc. vidit draconeꝫ qͥinſidiabat̉ ml̓ieri hr̄e ſeptē capita. Hec capita ꝯfringunt̉ in aqͥs grāꝝ. que fuerūt in maria pleniſſime. vt de ea poſſit illd̓ ītelligi gen̄.j. Congregatōneſqꝫ aquaꝝ appellauit maria:producto hoc nomīe non correpte ꝓlato ẜmlitteram. Marie enim vt ait Piero. plenitudogr̄e ſe infudit. Fuerūt ſeptē capita braconū.i. vitia capitalia ꝯfracta in maria: et quo adſeip̄am. quia nulluꝫ eorū habuit: et qͦ ad nosſuo merito et exemplo ac filio ſuo. De ſeptēplici ve. peccati mortalis dicit ÿſaias. c. j. Uegenti peccatrici. populo graui iniquitate. ſemini nequā. filijs ſceleratis: dereliquer̄t deū.blaſphemauerūt ſanctum iſrahel. abalienatiſunt retrorſum. In qua auctoritate notāturſeptem capitalia vitia quibus debetur de et̄ne damnationis. a quibus omīno fuit marialibera. Et ideo bene ei dicitur Aue id eſt ſinepe huius. Primum eſt vitium gule. Et huicdedita gens dicitur peccatrix. quod importathabitum permanentē. Nullum em̄ vitium eſtin nobis ita ꝑmanēs vt gula habituatum qͣſi