¶ Capitulum¶ Quartū
ſeu articuli. quas neceſſariū eſt explicite credere. de his que pertinent ad fidem. que diffuſehabent̉ in ſacra ſcriptura. Sicut em̄ ait apl̓sad heb̓. xj. Accedente ad deum oportet credereCredere autē nō poteſt quis. niſi veritas quācredat ei ꝓponatur. Et ideo neceſſariū fuit veritatem fidei in vnū colligere. vt facilius poſſit omnibꝰ ꝓponi: ne aliquis ꝑ ignorantiam afidei veritate deficiat. Et hanc collectōneꝫ ſententiarū importat ſimbolus. Et quia eccleſiavniuerſalis errare nō poteſt. qm̄ ſpūſancto gubernatur. hoc em̄ ꝓmiſit dominꝰ diſcipulis dicens Ioh̓. xvj. Cū venerit ille ſpūs veritatis.docebit vos omnē veritatem. Cuꝫ auctoritatevniuerſalis eccleſie ſimbolū ſit editū: nil incōueniens ibi ꝯtineri poteſt. ¶ Eſt autē triplexſimbolū approbatū ab eccleſia. Primum quoddicitur apoſtoloꝝ. quaſi editum ab apoſtolis.ſ. credo qd̓ dicitur ſubmiſſe ſeu occulte: qd̓ exeo fit. quia temꝑe ꝑſecutōnis editum fuit. fide nondū publicata. In prima aūt dicit̉ ⁊ cōpletorio. quaſi contra tenebras errorum preteitorum ⁊ futuroꝝ. Sed aliud ſimbolū .ſ. ſcd̓medituꝫ fuit fide iam manifeſtata. ⁊ eccleſia habente pacem. et ideo publice cantat̉ in miſſa.De iſto ſimbolo dicit̉. de conſe. diſ. iiij. Gaptizandos oportet fidei ſimbolū addiſcere et epiſcopo vel preſbitero reddere. Et intelligitur deadultis. ⁊ loquit̉ de ſimbolo apoſtoloꝝ .i. credo in deum pa ⁊cͣ. vt patet de. e. c. ante. xx. Etratōnem huiꝰ ⁊ figuraꝫ aſſignat Rabanus dicens. Prius ipſe xp̄c ceci nati oculos luto exſputo facto ſuꝑliniuit. ⁊ ſic ad aquas ſilor miſit: quia prius debet baptizandus fide incarnationis inſtrui. ⁊ ſic ad baptiſmū credulus admitti: vt ſciat cuius gracie in eo eſt ꝑticeps. ⁊cui iam debitor fiat deinceps. de conſe. diſ. iiij.ante baptiſmum. ¶ Secundū ergo ſimboluꝫdicitur ſimbolū patrū. qui editus fuit in concilio niceno. vt dicit̉ in decre. diſ. xv. §. j. Et ſciendum ꝙ in omnibꝰ ſimbolis eadem fidei veritas docetur. Sed quia ibi oportet populū diligentius inſtrui de fidei veritate. vbi errores īſurgunt. ne fides ſimpliciū corrūpatur: ꝓpterhoc fuit neceſſariū plura edere ſimbola. qꝛ innullo alio differunt. niſi ꝙ in vno pleniꝰ explicatur. quod in alio implicite ꝯtinet̉. ẜm ꝙ exigebat hereticoruꝫ inſtantia. Et quia ꝯfeſſio fidei tradit̉ in ſimbolo. quaſi ex ꝑſona totius eccleſie que ꝑ fidem vnitur. Fides aūt eccleſie ēfides formata: ideo ꝯfeſſio fidei in ſimbolo trabitur. ẜm ꝙ cōuenit fidei formate vt dicatur.Credo in vnū deū. Vt etiam ſi qui fideles fideꝫnō habent formatā. ad hanc formā ꝑtingere.ſtudeāt. Et quia nullus error exortꝰ fuit de deſcenſu xp̄i ad inferos: ideo nō fuit neceſſariūaliquā explicatōeꝫ circa hoc fieri. Et ꝓpt̓ hocnō iterat̉ in ſimbolo patruꝫ. ſed ſupponit̉ tā q̄determinatū in ſimbolo apoſtoloꝝ. Nō em̄ ſequens ſimbolū abolet p̄cedens. ſed potius illd̓exponit. Et melius dicit̉ in ſimbolo ſanctā ec
cleſiam. ſine in ⁊ cōmuniꝰ dicitur ẜm leonē.ſi tn̄ dicat̉ in ſanctā eccleſiā. erit ſenſus. Credo in ſpm̄ſanctū eccleſiaꝫ ſanctificantē. ita ꝙrefert̉ fides noſtra ad ſpmn̄ſanctū. qui eccleſiāſanctificat. Uel ẜm Augu. intelligitur ꝙ ī eccleſia ꝯuerſans credit in deum. de conſe. diſti.iiij. prima. ¶ Terciū ſimboluꝫ eſt athanaſij .ſ.Quicūqꝫ vult ſaluus eſſe ⁊cͣ. Sed hoc non habet ratōeꝫ ⁊ vim ſimboli. ex eo ꝙ athanaſiꝰ cōpoſuit: quia patriarcha alexandrinꝰ fuit nonpapa. ad quē ſolū ſpectat ſimbolū edere. Sedex hoc ꝙ eccleſia ſeu ſūmꝰ pontifex. vidēs ꝙ illud quod ꝯpoſuit athanaſius ꝑ moduꝫ cuiuſdam doc trine. integrā fidei veritatem breuiterꝯtinebat: acceptauit et approbauit ꝓ ſimbolovt quaſi regula fidei habeat̉. Notandū etiamꝙ in illo ſimbolo patrum factum in nicena ſinodo. dicebat̉ prius in articulo de ſpūſancto.Et in ſpm̄ſanctū ex patre ꝓcedentem ⁊ patrefilioqꝫ coequaleꝫ ⁊cͣ. Et in geſtis pͥme epheſineſinodi legitur. ꝙ ꝑlecto ſimbolo nicene ſinodidecreuit ſancta ſinodus aliam fidem nulli licere ꝓferre. conſcribere vel cōponere ſub anathematis pena. Et idem firmatū eſt in calcedonēſi ꝯcilio. Sed poſtmodū ad remouēdum errorē grecorū qui inſurrexit circa ꝑſonam ſpūſſancti. ⁊ veritatem declarandā in alio conciliovniuerſali fuit additū. Et in ſpm̄ſanctum ⁊cͣ.Qui ex patre filioqꝫ ꝓcebit. Nec per hoc incurrit ſententiā excoīcatōis ſequens ſinodus generalis. quia addit ad ſimbolū nicenū: tum qꝛprohibitō ⁊ ſententia ſinodi epheſine ſe extendit ad priuatas ꝑſonas. quarū nō eſt determinare de fide. Non em̄ ꝑ hmōi ſententiaꝫ generalis ſinodi. ablata eſt poteſtas ſequenti ſinodo. nouam editōnem ſimboli facere ad magisexponendū ⁊ declarandū ipſa contenta in ſimbolo. Sic enim quelibet ſinodus obſeruauit.vt ſequens ſinobus aliquid exponeret. ſupraid quod precedēs expoſuerat. ꝓpter neceſſitatem alicuiꝰ hereſis inſurgētis. tum etiaꝫ quiaquod additū fuit ſeu cōpoſitū in ſequēti concilio vniuerſali. nō cōtinet aliam fidem ꝙͣ prius .i. contrariam ⁊ aduerſam. quod importataliud re latiuū diuerſitatis. ſed eandem magisdeclarat. Sic exponit̉ etiam illud apl̓i ad gala. j. Siquis vobis aliud euangelizauerit preter id quod vobis euāgelizaui. etiā ſi angelusde celo: anathema ſit. Credendū ē alios verosp̄dicatores galatis predicando multa dixiſſe. q̄non dicit apl̓s. Nec tn̄ fuerūt excoīcati. quianon dixerunt aliud ꝙͣ apl̓us .i. contrarium fidei per ip̄m predicate: ꝙͣuis potuerunt diceremulta que apl̓us non dixerat ad maiorem declarationem dictorum per eum.¶ Compoſito ſimboli.§. iiij.pertinet ſolū ad ſūmum pontificem. Et ratioeſt. quia editō ſimboli fit in ſinodo ſeu cōciliogenerali: ſed ſinodus generalis auctoritate ſolūmodo ſūmi pontificis poteſt congregari. vthabet̉ in decre. diſ. xvij. ꝑ totum. ergo ad ip̄m
E