¶ Capitulum¶ Primum
¶ Ꝙͣtum ad primū dicit pͣs. Oīa oꝑa eius .i.dei in fide. Opera dei ꝑmaxime dicūtur operamiracl̓oſa: qꝛ ſolꝰ deus ibi oꝑat̉ cum ſint ſupͣfacultatem nature. Un̄ xp̄c Ioh̓. xiiij. Paterin me manens ip̄e facit oꝑa .ſ. miraculoſa. qꝛſolus deꝰ ibi operat̉. q. d. hoc nō eſt opus meehumanitatis quā videtis. ſed diuinitatis q̄ ēvna cum patre. Omīa aūt iſta opera miraculoſa ſunt facta in fide .i. per fidē. et ad fidē introducendaꝫ vel cōfirmandā. Unde ſuſcitato Lazaro dr̄ Ioh̓. xj. Ꝙ multi ex his qui viderāt crediderūt in eū. Et Ioh̓. iiij. Niſi ſignaet ꝓdigia videritis nō creditis inquit xp̄c. Etfacto miraculo ī nuptijs aqua ī vinū ꝯuerſa.credider̄t in eū diſcipuli eiꝰ. dicit̉ Ioh̓. ij. i. cōfirmati ſūt magis in fide ei: naꝫ iam crediderāt. Et certe ẜm Tho. ſcd̓a ſcd̓e. Cum ea q̄ ſūtfidei ſunt ſupra rationeꝫ naturalem. meliꝰ etaptiꝰ probari nō poſſūt ꝙͣ per operatōnes ſupernaturales. cuiuſmodi ſūt oꝑa miraculorum. Siquis em̄ nūc p̄dicaret aliquod futurum ꝯͣ cōmunē curſū naturaleꝫ: et ad ꝓbandum veritatem huiꝰ: puta. retrograditōꝫ ſolis die craſtina fiendā. mortuū veracit̉ ſuſcitaret: nonne miraculū iſtud ſufficienter deberet monere ad credēdum firmiter illud futuꝝꝙͣuis nec oculo nec intellectu cernatur vtiqꝫ.Sunt aūt ipſa miracula in xp̄iana religionefidē proteſtantia innumerabiliter et variabiliter et veracit̉ operata. A principio mundiinchoata ſūt miracula. Nam Gen̄. iiij. dicit̉ẜm illam lrāꝫ. ꝙ inflammauit deꝰ ſuꝑ Abel ⁊munera eiꝰ videlicet ignē de celo mittendo. adcōburendū ſacrificiū eiꝰ ex fide xp̄i celebratum. Sub Noe in opere arche multa miracula fuerunt. Abrahaꝫ qͦꝫ qui credidit deo promittēti ꝙ in ſemine ſuo omnes gētes benedicerētur. qd̓ eſt xp̄c. miraculis claruit in generatione ÿſaac Gen̄. xviij. Et ſanatione regisegipti. et geraris. Multa et magna ꝓdigia fecit deus per Moÿſen ī egipto in deſerto coramomni populo iudeoꝝ. vt patꝫ ī Exo. et Nūe.pluribus capitulis. Tempore v̓o iudicū. Ioſue Gedeonis Samſonis et alioꝝ. multa mira facta per fidē refert apl̓s ad Heb̓. xj. Subregibꝰ ſigna plurima facta oſtendunt̉ ī librisregum et ꝑalippo. ꝑ Dauid et Ezechiam. helÿam et Pelÿſeū et alios. Poſt trāſmigratōeꝫbabilonis in cuiꝰ captiuitate detentus populus ille hebreoꝝ tūc fidelis nec miraculis caruit: vt patet in li. Dani. de ſocijs eiꝰ ī fornaceꝫ miſſis. Uictorie machabeoꝝ ſatis miraculoſe vidēt̉. Saluatoris autem noſtri dn̄i ih̓uxp̄i miracula: vltra ea que narrāt euangeliſte. ſūt pelagus immenſū. vt dicit Criẜ. Quibus etiam atteſtatur Ioſephus hiſtoriographus iudeus. Et ſibilla pagana. hec p̄nuncian̄s vt refert Lactātiꝰ. Poſtꝙͣ auteꝫ ille populus veram fidem dimiſit. nunꝙͣ penes ip̄mampliꝰ ſūt viſa vel audita miracl̓a. Sed trāſ-
lata ſunt cum fide ad eccleſiaꝫ ex gentibus etiudeis ꝯuerſis collectam. Ut patꝫ in actibusapoſtol̓. de Petro. ad cuiꝰ pmbrā ſanabāturinfirmi et alijs apl̓is et ſucceſſoribꝰ eorū. EtAug. in. xxj. de ciui. dei. de multis narrat tꝑeſuo factis. Exinde Greg. ī dÿalogo ſuo. Uincētius in ſpeculo ſuo hiſtoriali. ¶ Facta ſūtautē miracula nōſolū innūerabiliter ſed variabiliter ⁊ om̄i genere reꝝ. In corporibꝰ celeſtibꝰ vt in ſtatōe ſolis ī celo ſub Ioſue. Retrogradatione ſub Ezechia. Obſcuratōe innaturali ī paſſione xp̄i. In elemētis. igne nō ꝯburēte tres pueros ī fornace. In aere qͦ ad pluuias. grādinē. fulgura. coruſcatōnes. et hmōiſub ſamuele. moyſi ⁊ helÿa. In aqͣ diuiſa maris rubri ⁊ iordanis. In terra q̄ aꝑta eſt ⁊ deglutiuit dathan ⁊cͣ. In brutis. ī plātis. ī alijsinanimatis. In obſeſſis a demonio liberatisIn om̄i genere infirmitatū ſanatis. In mortuis ſuſcitatis. Un̄ xp̄c Marci vltͣ. In nomīemeo demonia eijciēt ⁊cͣ. Nō at̄ ficte ⁊ fallacit̓vl̓ virtute naturali ſūt facta iſta miracula fidei ſic̄ Iamnes ⁊ Mābres magi Pharaonis ꝯͣuertētes v̓gas eoꝝ ī ſerpētes et ecōuerſo arte magica: ⁊ v̓tute diaboli. ſic̄ faciet antixp̄c.Un̄ dicit apl̓s ꝙ eiꝰ aduētꝰ erit ī om̄ibꝰ ſigniset ꝓdigijs mēdacibꝰ. qꝛ nō realiter faciet ſedtm̄ apparenter. Quedaꝫ at̄ miracula in xp̄iana religione fuerūt veriſſime et realiter fct̄aqꝛ virtute dei nō diaboli. Cui om̄is creaturaſubiacet ad nutū. Nāet ſi opere demonū poſſint fieri quedaꝫ trāſmutatōnes inſuete: nonilla q̄ ſūt ſupͣ naturaꝫ. vt illumīatio ceci. reſuſcitatio mortui ⁊ hmōi. que oīa ſancti noſtrifecer̄t dr̄ſis tꝑibꝰ ⁊ partibꝰ mūdi. Siqͥs auteꝫnegare velit miracula facta ī eccl̓ia. tūc vt dīcAugꝰ. in li. de ciui. dei. hoc erit maiꝰ om̄ibusmiraculis. ꝙ pene totꝰ mūdus ꝯuerſus ſit adfidē iſtaꝫ. et ad aſſentiendū his quibꝰ ratio n̄ꝑtingit ſine oꝑatione miraculoꝝ. Nam certūeſt ex hiſtorijs varijs. pr̄es fideliū fuiſſe infideles ⁊ idolatras romanos et alios. Nūc autēfideles. Un̄ gͦ iſta cōuerſio? Nūquid ex eo quiaPetrus piſcator indoctus ⁊ pauꝑ potētia armoꝝ coegerit eos. aut theſauris collatis attraxerit: qꝛ auꝝ et argētū nō habuit. Aut indoctꝰ hūane ſapīe verbis. qͥ nūqͣ Ciceronē vidit. Non. Sꝫ qꝛ ꝓdigijs miris effulſit. qͥbꝰ doctrinā ꝯfirmauit. ⁊ ſct̄imonia vite. Un̄ ber̄ponit hoc vnū eē ex tribꝰ maxīe mirabilibusfactis ī md̓o .ſ. cōiūctio fidei cū corde hūanoSecundū ꝙ oſtenditᵐ. §. iij.veritatē fidei eſt multiplicatio teſtimoniorū.Un̄ dici poſſit illud pͣs. Teſtimonia tua .i. demiſterijs fidei credibilia fct̄a ſt̄ nīs. Atteſtat̉em̄ his q̄ ſūt fidei nat̉a oīs intellectiua. diuina angelica et humana. Nā vt dicit̉. jIoh̓. v.Tres ſūt qͥ teſtimoniū dāt ī celo .ſ. d̓ factis fidei pr̄. verbū. et ſpūſſct̄ꝰ. Pater teſtimonium