¶ Capitulum¶ Secundum
caritatem et libeꝝ arbitrium verti ad malum. ⁊non in patria. Dicit enim ꝙ ꝯꝑatio caritatis adhoc ſubiectū p̄t attendi. et ẜm vniuerſalem ratōnem qua ꝯꝑatur materia ad formā. et ẜm ſpāleꝫrōneꝫ qua ꝯꝑatur habitus ad potentiā. Eſt aūtde rōne forme ꝙ ſit in ſubiecto amiſſibilit̉. qn̄ nōreplet totā potentialitatē materie. ſicut patet informis generabiliuꝫ ⁊ corruptibiliū. qꝛ materiahoꝝ ſic recipit vnā formā. ꝙ remanet in ea potētia ad aliam formam. quaſi n̄ repleta tota potētialitate materie ꝑ vnā formā. et iō forma vnap̄t amitti ꝑ acceptōem alteriꝰ. ſicut mortuo aīali. deſtructa forma aīalis .ſ. aīa ſenſitiua. introducit̉ in illa materia forma cabaueris ⁊ ſic de alijsSed forma corꝑis celeſtis qꝛ replet totā potētialitatē materie. ita ꝙ non remanet in ea potentiaad aliā formā. inamiſſibilit̓ ineſt. vt ī ſole. luna.et ſtellis. Sic gͦ caritas pr̄ie. qꝛ replet totā potētialitatē rōnalis mētis. inꝙͣtū .ſ. oīs actualis motus ſꝑ fert̉ in deū inamiſſibil̓r hr̄. Caritas at̄ vienō ſic replet potētialitatē ſubiecti ſui. qꝛ n̄ ſemꝑactu fert̉ in deū. Un̄ qn̄ actu in deū nō fert̉. pōtaliquid mēti occurre̓ vn̄ caritas amittat̉. Aliamꝯꝑatōem .ſ. hītus ad potentiā ob breuitatē omitto. Ad aucͣtem Aug. inductā .ſ. ꝙ caritas nō eſtvera que deſeri p̄t. dicit ꝙ hoc eſt de rōne caritatis. ꝙ nō amittat̉ ꝙͣtum ē ex ip̄a: ſꝫ tn̄ ex mutabilitate ſubiecti amittit̉ ꝯtra ꝓpoſitum caritatis.Ad dictū Greg. ꝙ amor dei nunꝙͣ eſt otioſus ⁊cͣ.dicit ꝙ oꝑatur ſemꝑ magna inꝓpoſito: ſed n̄ ſemper actu.¶ Per vnum actum peccati. §. v.mortalis qd̓cunqꝫ ſit illud: caritas amittit̉. Nā ꝓqͦlibꝫ mortali fit hō dignus morte eterna. Iuxtailld̓ ad Ro. vj. Stipēdia pct̄i mors. Et di. xxv. §.al̓ ea demū. Sꝫ hn̄s caritatē hꝫ meritū vide eterne. Dicit eī xp̄c Io. xiiij. Siqͥs diligit me diliget̉a pr̄e meo. ⁊ ego diligā illū. ⁊ manifeſtabo ei meip̄m. In qͣ manifeſtatōe ꝯſiſtit vita eterna. vt hr̄Io. xvij. Nullus aūt p̄t eſſe dignꝰ ſimul vita eterna et morte eterna. Un̄ ſequit̉ ꝙ ꝓ quocūqꝫ mortali amittat̉ caritas. Un̄ Hiero. in li. ꝯͣ Iouinianū. Quę ꝯmunicatō lucis et tenebre. xp̄i ⁊ belialqm̄ ſicut dies et nox miſceri nequeūt. ſic iuſticiaet iniqͥtas. pct̄m et bona oꝑatio. xp̄c et antixp̄cSi ſuſcepimus xp̄m in hoſpitio pectoris nr̄i. illico fugamus diabolū. Si peccauimus. et pct̄i ianuā ingreſſus fuerit diabolus: ꝓtinꝰ recedit xp̄cde pe. di. ij. ſi em̄ inquit. xp̄c aūt hr̄ in pectore mētis ꝑ caritatē. ⁊ diabolus ꝑ mortale pct̄m. Prohꝰ declaratōne dīc. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. xxiiij. ꝙ vnūquodqꝫ ꝑ aliud ſuꝑueniēs ꝯͣriū tollat̉. Quilibꝫ at̄actus pct̄i mortalis ꝯͣriatur caritati ẜm ꝓpriamrōnem. que ꝯſiſtit in hoc ꝙ deus diligat̉ ſuꝑ oīa.et ꝙ hō ſe totaliter ſubijtiat ei. om̄ia ſua referēdoin ip̄m. Eſt igitur be rōne caritatis. vt ſic deū diligat. ꝙ in om̄ibꝰ ſe velit ſubijcere. et p̄ceptoꝝ eiusin om̄ibꝰ regulā ſequi. Quicqͥd at̄ ꝯͣriat̉ p̄ceptiseius: manifeſte ꝯͣriatur caritati. Un̄ illud tale deſe habet. ꝙ caritatē excludere poſſit. Et ſiquidem
caritas eſſet habitus acquiſitus ex v̓tute ſubiectidepēdens. nō oporte̓t ꝙ ſtatim ꝑ vnū actū ꝯͣriumtolleret̉. Actus em̄ nō birecte ꝯtrariat̉ habitui.Conſeruatio aūt habitus in ſubiecto nō reqͥritꝯtinuitatē actus. Un̄ ſuꝑueniēte ꝯͣrio actu. n̄ ſtatim hītus acqͥſitus excludit̉: ſꝫ actus cū ſit hītusinfuſus. dependet ex actōe dei infundētis. qui ſicſe hꝫ in infuſione et ꝯſeruatōe caritatis. ſicut ſolin illuminatōe aeris. Et iō ſicut lumē ſtatim ceſſaret eſſe in aere. cū aliqd̓ obſtaculū poneret̉ illuminatōni ſolis. Ita et caritas ſtatim deficit eē inaīa. cū aliqd̓ obſtaculū ponit̉ influētie caritatisa deo in aīam. Manifeſtū ē aūt ꝙ ꝑ qd̓libet mortale qꝛ ꝯͣriat̉ diuīs p̄ceptis. ponit̉ p̄dicte infuſioni obſtaculū. qꝛ ex hocip̄o ꝙ hō eligēdo p̄fert peccatū diuine amicitie. que requirit vt dei volūtatēſeqͣmur. ꝯn̄s eſt. vt ſtatim ꝑ vnū actū pct̄i mortalis: hītus caritatis ꝑdatur. Un̄ Aug. ſuper Gen̄.ad lrām: dicit. ꝙ hō deo .ſ. pn̄te illuminat̉ abſente at̄ ꝯtinuo tenebrat̉. a quo nō locoꝝ interualiſed volūtatis auerſione diſcedit̉. Ꝙ aūt Origen̄.dicit. ꝙ ꝑfectus nō ſtatim euacuat̉ et decidit: ſedpaulatim et ꝑ ꝑtes. intelligit̉ non ꝙ ꝑfectō caritatis nō tollat̉ ꝑ vnū mortale: ſed ꝙ ꝑfectus nonſubito ꝯmuniter cadit in mortale: ſꝫ pͥus in aliquā negligentiā et aliqͣ venialia. q̄ ſunt diſpoſitōad mortale. Uel etiā intelligi p̄t ꝙ nō ſubito decidit. ita ꝙ ex malitia peccet. Qd̓ etiaꝫ Bern̄. dicitin petro negāte. caritatē ſopitā n̄ extinctā. intelligit̉ ꝙ eā nō amiſerit ꝑ ꝯtemptū peccās: ſꝫ ꝑ paſſionē ⁊ timorē. vel qꝛ n̄ irrecuꝑabilit̓ et finaliteramiſit vt Iudas: ſꝫ ſtatim recuꝑauit. ¶ Itē nota ꝙ ſi fides et ſpes nō tollunt̉ ꝑ qd̓cunqꝫ mortale. qͦ ad habitū ſicut caritas. Et rō hꝰ eſt. qꝛ caritas importat quādā vnionē ad deū. nō aūt fideset ſpes. Om̄e aūt pct̄m mortale ꝯſiſtit in auerſion a deo. et iō om̄e mortale ꝯͣriat̉ caritati. Nonaūt om̄e mortale ꝯtrariat̉ fidei et ſpei: ſꝫ quedaꝫdeterminata peccata. ꝑ que hītus fidei ⁊ ſpei tollitur. Per alia aūt pct̄a nō tollit̉ hītus ip̄arumſed remanet informis. Caritas autē informis remanere nō p̄t. cū ſit vltima forma virtutum. exhoc ꝙ reſpicit deum in rōne vltimi finis.De diminutione caritatis. §. vj.Utꝝ poſſit diminui. Ad qd̓ dicit. b. tho. ſcd̓a ſcd̓eꝙ diminutō poſſit dici tripl̓r. Uno mō indirecte⁊ īproprie. vt dicat̉ diminutō diſpoſitō ad corruptōem ip̄ius. q̄ fit vel ꝑ pct̄a venialia. vel ꝑ ceſſationē ab exercitō actuū caritatis. ⁊ p̄t diminui.Et ſic p̄t intelligi illud Aug. Ꝙ augmentū cupiditatis ē diminutō caritatis. accipiēdo large cupiditatem ꝓ quolibet affectu inordinato ⁊ veniali. Alio modo dicit̉ diminutio ꝓpria et directa. etſic diminui nō poteſt. Aſſimilat̉ em̄ caritas igniCant̉. viij. Lampades eius .i. caritatis lampadesignis. Sed ignis ꝙͣdiu manet: ſemꝑ aſcendit et n̄deſcendit. ſic caritas creſcere p̄t: ſꝫ nō minui. Qd̓ſic ꝓbatur. Caritas per ꝯparatōnem quam habetad obiectum. ſicut augeri nō poteſt. ſic nec minuiAugeri aūt per ꝯꝑationem quam habet ad ſub-