Druckschrift 
4 (1479)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum Secundum

caritatem et libeꝝ arbitrium verti ad malum.non in patria. Dicit enim ꝯꝑatio caritatis adhoc ſubiectū p̄t attendi. et ẜm vniuerſalem ratōnem qua ꝯꝑatur materia ad formā. et ẜm ſpāleꝫrōneꝫ qua ꝯꝑatur habitus ad potentiā. Eſt aūtde rōne forme ſit in ſubiecto amiſſibilit̉. qn̄replet totā potentialitatē materie. ſicut patet informis generabiliuꝫ corruptibiliū. qꝛ materiahoꝝ ſic recipit vnā formā. remanet in ea potētia ad aliam formam. quaſi repleta tota potētialitate materie vnā formā. et forma vnap̄t amitti acceptōem alteriꝰ. ſicut mortuo aīali. deſtructa forma aīalis .ſ. aīa ſenſitiua. introducit̉ in illa materia forma cabaueris ſic de alijsSed forma corꝑis celeſtis qꝛ replet totā potētialitatē materie. ita non remanet in ea potentiaad aliā formā. inamiſſibilit̓ ineſt. vt ī ſole. luna.et ſtellis. Sic caritas pr̄ie. qꝛ replet totā potētialitatē rōnalis mētis. inꝙͣtū .ſ. oīs actualis motus ſꝑ fert̉ in deū inamiſſibil̓r hr̄. Caritas at̄ vie ſic replet potētialitatē ſubiecti ſui. qꝛ ſemꝑactu fert̉ in deū. Un̄ qn̄ actu in deū fert̉. pōtaliquid mēti occurre̓ vn̄ caritas amittat̉. Aliamꝯꝑatōem .ſ. hītus ad potentiā ob breuitatē omitto. Ad aucͣtem Aug. inductā .ſ. caritas eſtvera que deſeri p̄t. dicit hoc eſt de rōne caritatis. amittat̉ ꝙͣtum ē ex ip̄a: ſꝫ tn̄ ex mutabilitate ſubiecti amittit̉ ꝯtra ꝓpoſitum caritatis.Ad dictū Greg. amor dei nunꝙͣ eſt otioſus ⁊cͣ.dicit oꝑatur ſemꝑ magna inꝓpoſito: ſed ſemper actu. Per vnum actum peccati. §. v.mortalis qd̓cunqꝫ ſit illud: caritas amittit̉.qͦlibꝫ mortali fit dignus morte eterna. Iuxtailld̓ ad Ro. vj. Stipēdia pct̄i mors. Et di. xxv. §.al̓ ea demū. Sꝫ hn̄s caritatē hꝫ meritū vide eterne. Dicit xp̄c Io. xiiij. Siqͥs diligit me diliget̉a pr̄e meo. ego diligā illū. manifeſtabo ei meip̄m. In manifeſtatōe ꝯſiſtit vita eterna. vt hr̄Io. xvij. Nullus aūt p̄t eſſe dignꝰ ſimul vita eterna et morte eterna. Un̄ ſequit̉ quocūqꝫ mortali amittat̉ caritas. Un̄ Hiero. in li. ꝯͣ Iouinia. Quę ꝯmunicatō lucis et tenebre. xp̄i belialqm̄ ſicut dies et nox miſceri nequeūt. ſic iuſticiaet iniqͥtas. pct̄m et bona oꝑatio. xp̄c et antixp̄cSi ſuſcepimus xp̄m in hoſpitio pectoris nr̄i. illico fugamus diabolū. Si peccauimus. et pct̄i ianuā ingreſſus fuerit diabolus: ꝓtinꝰ recedit xp̄cde pe. di. ij. ſi em̄ inquit. xp̄c aūt hr̄ in pectoretis caritatē. diabolus mortale pct̄m. Prohꝰ declaratōne dīc. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. xxiiij. vnūquodqꝫ aliud ſuꝑueniēs ꝯͣriū tollat̉. Quilibꝫ at̄actus pct̄i mortalis ꝯͣriatur caritati ẜm ꝓpriamrōnem. que ꝯſiſtit in hoc deus diligat̉ ſuꝑ oīa.et ſe totaliter ſubijtiat ei. om̄ia ſua referēdoin ip̄m. Eſt igitur be rōne caritatis. vt ſic deū diligat. in om̄ibꝰ ſe velit ſubijcere. et p̄ceptoꝝ eiusin om̄ibꝰ regulā ſequi. Quicqͥd at̄ ꝯͣriat̉ p̄ceptiseius: manifeſte ꝯͣriatur caritati. Un̄ illud tale deſe habet. caritatē excludere poſſit. Et ſiquidem

caritas eſſet habitus acquiſitus ex v̓tute ſubiectidepēdens. oporte̓t ſtatim vnū actū ꝯͣriumtolleret̉. Actus em̄ birecte ꝯtrariat̉ habitui.Conſeruatio aūt habitus in ſubiecto reqͥritꝯtinuitatē actus. Un̄ ſuꝑueniēte ꝯͣrio actu. ſtatim hītus acqͥſitus excludit̉: ſꝫ actus ſit hītusinfuſus. dependet ex actōe dei infundētis. qui ſicſe hꝫ in infuſione et ꝯſeruatōe caritatis. ſicut ſolin illuminatōe aeris. Et ſicut lumē ſtatim ceſſaret eſſe in aere. aliqd̓ obſtaculū poneret̉ illuminatōni ſolis. Ita et caritas ſtatim deficit inaīa. aliqd̓ obſtaculū ponit̉ influētie caritatisa deo in aīam. Manifeſtū ē aūt qd̓libet mortale qꝛ ꝯͣriat̉ diuīs p̄ceptis. ponit̉ p̄dicte infuſioni obſtaculū. qꝛ ex hocip̄o eligēdo p̄fert peccatū diuine amicitie. que requirit vt dei volūtatēſeqͣmur. ꝯn̄s eſt. vt ſtatim vnū actū pct̄i mortalis: hītus caritatis ꝑdatur. Un̄ Aug. ſuper Gen̄.ad lrām: dicit. deo .ſ. pn̄te illuminat̉ abſente at̄ ꝯtinuo tenebrat̉. a quo locoꝝ interualiſed volūtatis auerſione diſcedit̉. aūt Origen̄.dicit. ꝑfectus ſtatim euacuat̉ et decidit: ſedpaulatim et ꝑtes. intelligit̉ non ꝑfectō caritatis tollat̉ vnū mortale: ſed ꝑfectus nonſubito ꝯmuniter cadit in mortale: ſꝫ pͥus in aliquā negligentiā et aliqͣ venialia. ſunt diſpoſitōad mortale. Uel etiā intelligi p̄t ſubito decidit. ita ex malitia peccet. Qd̓ etiaꝫ Bern̄. dicitin petro negāte. caritatē ſopitā extinctā. intelligit̉ amiſerit ꝯtemptū peccās: ſꝫ paſſionē timorē. vel qꝛ irrecuꝑabilit̓ et finaliteramiſit vt Iudas: ſꝫ ſtatim recuꝑauit. Itē nota ſi fides et ſpes tollunt̉ qd̓cunqꝫ mortale. ad habitū ſicut caritas. Et hꝰ eſt. qꝛ caritas importat quādā vnionē ad deū. aūt fideset ſpes. Om̄e aūt pct̄m mortale ꝯſiſtit in auerſion a deo. et om̄e mortale ꝯͣriat̉ caritati. Nonaūt om̄e mortale ꝯtrariat̉ fidei et ſpei: ſꝫ quedaꝫdeterminata peccata. que hītus fidei ſpei tollitur. Per alia aūt pct̄a tollit̉ hītus ip̄arumſed remanet informis. Caritas autē informis remanere p̄t. ſit vltima forma virtutum. exhoc reſpicit deum in rōne vltimi finis.De diminutione caritatis. §. vj.Utꝝ poſſit diminui. Ad qd̓ dicit. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e diminutō poſſit dici tripl̓r. Uno indirecte īproprie. vt dicat̉ diminutō diſpoſitō ad corruptōem ip̄ius. fit vel pct̄a venialia. vel ceſſationē ab exercitō actuū caritatis. p̄t diminui.Et ſic p̄t intelligi illud Aug. augmentū cupiditatis ē diminutō caritatis. accipiēdo large cupiditatem quolibet affectu inordinato veniali. Alio modo dicit̉ diminutio ꝓpria et directa. etſic diminui poteſt. Aſſimilat̉ em̄ caritas igniCant̉. viij. Lampades eius .i. caritatis lampadesignis. Sed ignis ꝙͣdiu manet: ſemꝑ aſcendit etdeſcendit. ſic caritas creſcere p̄t: ſꝫ minui. Qd̓ſic ꝓbatur. Caritas per ꝯparatōnem quam habetad obiectum. ſicut augeri poteſt. ſic nec minuiAugeri aūt per ꝯꝑationem quam habet ad ſub-