Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

ſerpentis cuius fetor ſubito interficit rem ſeodorantem. ſicut baſiliſcus viſu interficit ſevidentem. vt dicit auicen̄. Accidentaliter aliqn̄ aut fetor iuuat. nam q̄daꝫ ſunt fetida medicamina vt alōe caballinuꝫ ⁊ ſulphur ⁊ alafetida ⁊ hmor que in multis cauſis conueniunt medicine. nam odoris ſui grauitate humores putridos ſiue ad putredinem ⁊ fetorem diſpoſitos rōne ſimilitudinis attrahūtet extractos expellūt. nam natura abhorrēsfetorem ꝑ medicine fetide p̄ſentiaꝫ irritaturꝯtra ipſam. ⁊ iō recolligit ſe totam vt contraſuaꝫ dimicet inimicā. Fetor itaqꝫ .i. fetida medicina occaſionaliter eſt expulſio fetidoruꝫ ⁊dum vnū fetidum aſſumit̉ aliud fetidum pariter cum ip̄o remouet̉. Similiter fetor lanevſte vel filtri combuſti ſeu cornu caprini exuſti naribus ſalubriter apponunt̉ vt ſopor litargicus excitet̉. vt dicit ꝯſtan. nam ſpiritusabhorrentes fetorem fugiūt ad interiora cerebri vbi eſt cauſa morbi ex quorum concurſu iuuatur natura contra morbum. ⁊ iō facilius digerit ⁊ diſſoluit materiam apoſtematiſ que cauſa fuit falſe ſomnolentie ⁊ ſoporiſvt dicit idem. Eodem modo in cauſa matricis quādo nimis eleuat̉ compͥmēdo ſpiritualia. ⁊ fetida naribus ⁊ aromatica partibusinferioribus vtiliter adhibent̉. nam naturafugiens fetorem recurrit ad matricem ⁊ ſentiendo odorem inferius illactendit. ⁊ ſic matricem ad locum debitum ſecuꝫ ducit. Quāuis etiaꝫ odor odori nō ꝯtrariet̉. aliquis tn̄fetor alicui fetori contrariat̉. ⁊ ideo fetor ſterquilinij ex fetore allij effugatur. vbi etiaꝫ omnes fetent vniꝰ fetor minime ſentit̉ quia vnꝰab alio abſorbetur. De rebuſ autem odoriferis quere ſupͣ ī tractatu. xviij. de herbis ⁊ ſpeciebꝰ et plantis. De ſapore Ca. XI.Apor autem eſtſenſatum guſtꝰ. Sicut enim co-lor eſt obiectum viſus ſic ſaporērei ꝓprietas iudicio anime ſe offerēs ꝑ viamguſtuſ. Saporitaqꝫ eſt rei ꝓprietas ſolo guſtu ꝑceptibil̓. hoc aūt dico in pͥncipio qꝛ aliomodo iudicāt d̓ ſaporibꝰ et ſapoꝝ principijs

ph̓i et alio modo medici. Sꝫ de illa murmuratione queſtionū nihil ad ꝓpoſitū. qꝛ illasſolas ſapoꝝ differentias ⁊ oꝑationes et cauſas hic inq̇rimus ꝓut ſacre ſcripture cōueniunt ad eliciendum ex ſapoꝝ ꝓprietatibuſ aliquos myſticos intellectus. vnd̓ ad p̄ſens dealijs non curamus. Eſt ergo ſapor ꝓpriumobiectum guſtus de cuius p̄ſentia ſenſus inorgano guſtabili delectat̉ vel triſtatur. ⁊ ẜmyſa. in diet̓. Saporuꝫ octo ſunt differentie ſcꝫdulcis. vnctuoſus. ſalſus. amaruſ. acutꝰ. acetoſus. ponticus ⁊ ſtipticus. addit̉ etiam hisinſipidus. ſic ſunt nouē. ſed abuſiue dicit̉ ſapor. qꝛ ſapore caret. Pertinent aūt qͥnqꝫ adcaliditate et calidā cōplexioneꝫ ſcꝫ dulcis. vnctuoſus. ſalſus. amarus. acutus. relique frigide ſunt cōplexionis ſcꝫ ponticuſ ſtipticusacetoſus ⁊ inſipidus. Duo aūt ſunt que faciunt ſaporem .ſ. cōplexio et ſub̓a. et ſubſtātiaeſt triplex. ſcꝫ groſſa ſubtilis ⁊ mediocris. Cōplexio itaqꝫ calida ⁊ humida in ſecūdo gͣducum groſſa ſubſtantia facit ſaporem dulceꝫ.Calida vero ⁊ humida in fine ſecundi gradꝰcum ſubtili ſubſtantia facit vnctuoſum. ⁊ dicitur vnctuoſum ſubtile quātuꝫ ad tranſitūquia defacili tranſit in fumum. Habet auteꝫactualem groſficiem rōne cuius eſt opilatiuum. ſed potentialeꝫ hꝫ ſubtilitatem in ſub̓arōne cuiuſ eſt velocit̉ tranſitiuū. Complexioaut calida et ficca in fine ſecundi gͣdus cummediocri ſubſtantia facit ſalſum. calidum ⁊ſiccuꝫ in tercio gradū cum groſſa ſub̓a facitamaruꝫ. Sed cōplexio calida ⁊ ficca in qͣrtogradū cum ſubtili ſub̓a facit acutum. Et itaſuꝑ caliditatem fundant̉ quinqꝫ ſaporeſ Frigidā aūt ⁊ ſicca cōplexio in tercio gradū cuꝫgroſſa ſubſtantia facit ponticum. qualis eſtin fructibus imaturiſ. Frigida quoqꝫ ⁊ ſiccain ſecundo gradū cuꝫ mediocri ſubſtātia facit ſaporem ſtipticum. qualiſ eſt in roſis ⁊ incoctanis maturis. Frigida autem ⁊ ficca ī ſecudo gradu cū ſubſtātia ſubtili facit ſaporēacetoſum. Frigida v̓o complexio ⁊ humidain pͥmo gradū cum mediocri ſubſtātia facitſaporem inſipidū. qualis eſt in albumīe ouiPatet gͦ ꝙ tres ſapores ſūt teſtimonia ſubtilis ſub̓e. ſcꝫ acutus. vnctuoſus. ⁊ acetoſus.