Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

continuitate pͥmi illius habitatoris viciumin poſteris ꝓpagauit ꝙ ex nigro patre ⁊ conſimili matre nigri fetus generaliter naſcerēt̉Sed hoc ſolum hꝫ locum vbi ſolis aduſtioꝯtinue afficit generates. Et iō in regionibuſtemꝑatis ⁊ ad frigiditatē declinantibꝰ ethiopes generant in colore filios tꝑatos. vt dicitmacrob̓. ⁊ etiam ariſto. ⁊ auice. Econtrariov̓o ſcoti ⁊ alemani frigidas inhabitant regiones. et iō frigiditate pͥoros exterius ꝯſtringēte calor ad interiora reuocat̉. ⁊ id̓o exteriorisꝑtis corporū ſuꝑficies dealbat̉. Hec omnianarrat cōmen. ſuꝑ Ioh̓. Idem etiam narratariſto. Item mutat̉ color cutis ⁊ maxime hominis multis alijs de cauſis. qn̄qꝫ ꝓpter coplexionis malignitatem vtꝫ in melancolicisꝓpter nimia et ſuꝑexcedentem caliditateꝫ vteſt videre in colericis qui citrini ſunt colorisPropter ſolis calorem ⁊ aeris ſiccitatem vtpatet in itinerantibꝰ ⁊ nautis. ꝓpter humorum corruptoꝝ intercutaneorū expanſibilitatem vt ꝯtingit in morphea et ī lepra ꝓpteroppilationem epatis ⁊ fellis diſtemꝑatam q̄litateꝫ vt accidit in ictericia que ē coloris naturalis in ſordidum ⁊ vicioſum colorē tranſmutatio. vt dicit Conſtan. Propter ſolutionis cutis ꝯtinuitatem vtꝫ poſt variolas ⁊ cicatrices varias vel vſturas. Conſiderat̉ etiācolor in pilis ⁊ in capillis. nam ẜm qualitatēfumoꝝ a corꝑe reſolutorum variat̉ color capillorum. nam ex flegmate fiunt albi ex ſangͦne rufi. ex naturali melancolia glauci. ex colera aduſta nigri. ex defectu etiaꝫ caloris naturalis fiunt cani. vtꝫ in ſenibꝰ. Et qn̄ canuscolor incipit in radicibus capilloꝝ accidit exflegmate abundante. qn̄ vero ab extremiſ incipit ſignum eſt ꝙ accidit ex defectu calorisnatural̓. quere ſuꝑ in tractatu de capill̓. De colore in oculisCa. IXTtenditur poſteacolor in oculis. Nam vt di. Iohānicius. Colores oculoꝝ ſunt quatuorſcꝫ niger. ſubalbidꝰ. varius ⁊ glaucꝰ. Diuerſitas aūt coloruꝫ iſtoꝝ accidit ex ſpūs viſibilis claritate vel obſcuritate. vel ex criſtallinihumoris paucitate vel ꝓfunditate vel ex al-

buginei humoris ſuꝑfluitate vel turbatōnevel ex vuee tunice humoris indigentia vl̓ ſuperfluitate. nam ſi humor criſtallinuſ fueritpaucus in quantitate vel lateat intrinſecuſet albugineꝰ humor deficiat vel ꝑturbet̉. velſi abundet huorniger tunice vuee. Iſtis omnibus ꝯcurrentibꝰ vel aliquibꝰ ipſorum niger color in oculo generat̉. Subalbidus v̓oex cauſis ſit ꝯtrarijs. Glaucus v̓o et variusaccidit ex mixtione reꝝ que faciunt albedinēet nigredinem ⁊ in glaucitate aliquātuluꝫ nigredo in varietate albedo aliquātuluꝫ plusabundat. ſed de his quere lupra in tractatuoculoꝝ. Color etiam in vnguibꝰ denotatur.nam eorū color debet eſſe ſubalbidus ſpecūlaris ⁊ ꝑſpicuus. qn̄qꝫ autē mutat̉ iſte colorin liuiditatem vel aliū emulum colorē ⁊ tūcdiuerſas p̄tendit paſſiones. vt patet ſupra intractatu de vnguibꝰ. De coloribus in particulariCapitulum. XUnc de coloribꝰin ꝑticulari dicendū eſt. ⁊ pͥmo dealbedine que videt̉ medioꝝ coloꝝeſſe p̄cipuū fundamentū. Eſt aūt albedo color ex luce clara ⁊ ml̓ta in puro ⁊ ꝑſpicuo generatus. vt dicit algazel. Un̄ quato materiaꝑſpicui eſt purior ⁊ lux clarior tanto albēdoerit intenſior et nigro imꝑmixtior. Eſt auteꝫcauſa materialis albediniſ ꝑſpicuum purūomni terreſtri feculentia imꝑmixtum nuncſiccum nūc humidū. Cauſa vero effectiua ēvel calidum vel frigidum. nam materia ſi fuerit ſicca ꝑ dominiū ⁊ calor agens in ipſamfuerit ꝑ dominiū generabit̉ tunc albēdo ꝓpt̓rarefactionem ⁊ ſubtiliatōnem partiū materie ac clarificationē vi caloriſ. vtꝫ in cōbuſtooſſe ⁊ in calce. ſi vero fuerit materia ſubſtantialit̓ humida ⁊ in illa dominans frigiditasgeneratū erit album vt ptꝫ in niue ⁊ pruina.Generat̉ aūt albedo ex aere vaporoſo declinante ad humiditatē aqueā. vt di. ariſto. lib̓.xix. de animalibꝰ. ⁊ hoc ꝑ frigidi actioneꝫ. nāfrigus albificat humidā materiā ⁊ denigratſiccam. Calor vero humidā denigrat ⁊ ſic cādealbat. Item albedo generat̉ ex rare factiōe