Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

carente latitudine manifeſta reſpectu ſuegitudinis inflāmato v̓tutē ignis per motum firmamēti. d̓r hec imp̄ſſio draco euomens ignē ⁊c. Tertia imp̄ſſio vocat̉ candela generat̉ ex calore calido ſicco in ſupremaꝑte aeris habēte ꝑuā longitudinē latitudinem equales tn̄. ꝓpter qd̓ apparent quaſi rotunde figure inflāmate calore ignis et motum celi. Quarta impreſſio vocat̉ aſſub abAriſto. eſt duplex .ſ. aſcendēs et deſcendēsEt generat̉ hec impreſſio ex vapore calidoſicco ſubtili in ſup̄ma ꝑte aeris longitudinē latitudinē magnā hn̄s ꝓportionales tn̄ inflāmato vehemēter et calefacto ignē motum firmamēti petēs ſuꝑiora ꝓpt̓ ſubtilitateꝫ materie vehemētiā inflāmatiōis. Aliaeſt imp̄ſſio d̓r aſſub deſcendēs. generat̉ autem ex vapore calido et ſicco groſſo. longitudinis latitudīs eqͣlis exiſtēte in ꝑte ſuꝑeriori medij interſticij aeriſ inflāmata ꝑignē motū firmamēti. Deſcēdit aūt inferiꝰ ꝓpt̓frigꝰ circūſtans pōdus materie groſſioriſvt dic̄ Ariſto. Iſte imp̄ſſiones ſūt q̇s vulgꝰputat ſtellas de nocte cadētes d̓celo adcelū aſcēdētes De ventis in generaliCapitulum. II.Unt et alie īpreſſiones ex vapore ſicco ſicut ventꝰẜm Ariſ. eſt motꝰ vaporis ficci eleuatia centro terre aere in aera cum aliqͣceleſti v̓tute in corꝑati. Un̄ ventꝰ ẜm Bedaꝫnihil aliud eſt qͣꝫ aer motus et circuagitatꝰ.ex fumoſitatibus enī a terra deſcēdentibuset aerē repellentibꝰ generat̉ vētus. vt dic̄ idēHanc aūt deſcriptionē arguit Ariſto. in topicis. quia deſcriptū vniuerſaliter p̄dicatur de ſua deſcriptōe. quia orīs aermotus eſt ventus. Oportet ad hoc vt aer motus ſit vētus ibi ſit maximꝰ impulſusmultū de aere diutiꝰ impellat̉. Et diffinitſic Cōſtan. vētus eſt vapor frigidꝰ et ſiccusex terris aquis calore reſolutꝰ. aerē incorporationē ſui fortiter cōmouēs īpellēs.Alij ponunt cauſam ventoꝝ eſſe nubes ī aere exiſtentes ſua mole aerē hinjc et inde pͥmē

tes et impellentes. et ex tali motu nubiū et īpulſu ſit ventus. Alij aūt dicunt ventū ꝓcreari ex cōflictu brachioꝝ maris in quattuorꝑtibus terre. in aquilone brachium auſtrale cōflictū in oriente cōmouet mare excuiꝰ motu mouet̉ aer fit vētus qui vocat̉ſubſolanꝰ. Qn̄ v̓o cōfligunt in occidente fitventus qui dicit̉ fauoniꝰ ſiue zephirꝰ. Ecōuerſo ſi brachiū orientale occidētale fecerītconflictū in meridie ſit ventus qui vocaturauſter. Si vero in ſeptētrione fit ventꝰ vocatur boreas. Ex alijs autē refluxionibꝰ maris intermedijs dicunt ventos collateralesgenerari. Alij adhuc dicūt vt dicit Beda.ex cauernis terre fit ventuſ hoc modo. quiaaer labilis eſt nature. ideo ſubintrat cauernas terre et exit. autē vna ꝑs nititur exire alia ſubintrare fit ꝯflictus et mouetur aeret fit aer inde ventus. eolea regio ē vētorum que eſt regio cauernoſa. Primā auteꝫrōem generatiōis ventoꝝ approbat Ariſto.in li. meth̓. vbi dicit duo ſunt genera vaporum calorē a terra reſoluunt̉. vnꝰ eſt humidus eſt materia pluuiarū aqͣrū maiorem cōdenſationē vel minorē. alter vaporeſt ficcꝰ eſt materia oīm ventoꝝ. Un̄cūqꝫaūt ꝓuocat̉ vētus ſiue generet̉ hoc manifeſtum eſt. qͥa vetus ſumme mobilis eſt motus inq̇etus agitatiōis in aere ꝯcitatiuusEſt etiā tēpeſtuoſuſ in mari in aere tempeſtatū generatiuꝰ. Itē vētus qn̄ ē moderatꝰ nauigatibꝰ in mari cōtrarius itinerisipſoꝝ eſt directiuꝰ et ꝓmotiuus. Econuerſov̓o ſi ꝯtrariꝰ fuerit immoderatꝰ ꝑiculuꝫtimorē ingerit ſic ītineris retardatiuꝰ Iteꝫventꝰ ſubtilitate ſua impetu penetrat ad īteriora maris ꝓcellaꝝ et maris vndaꝝ ē eleuatiuꝰ extenſiuꝰ in ꝑtes oppoſitas diffuſiuꝰItē vētus borealis ſit frigidus et ficcꝰ eſtaeris depuratiuꝰ pluuiarū nebularū ac nubium fugatiuꝰ ſerenitatis inductiuꝰ. Ecōtra v̓o auſtral̓ ſit calidꝰ et humidꝰ cōtrarios habet effectꝰ. aerē enī condenſat. turbulentiam et obſcuritatē generat. vt dic̄ BedaItem ventꝰ qn̄ obſtaculū inuenit ſue v̓tutiſſiue fortitudinis eſt on̄ſiuꝰ. tūc enī maximeapparet fortis et violentus. vnde et domos