Druckschrift 
Quinta pars huius operis in se contine[n]s glos[s]am ordinariam cu[m] expositio[n]e lyre litterali [et] morali:necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Marci Ca. XIIGlo. ordi.Nico. de lyra

tes ⁊ ſcribę ⁊ ſeniores: et dicunt§ q. in beelzebub eijcis demonia.a ei: In qua poteſtate hęc facis: ⁊aperte fliū dei negant: quem putant non ſuisſed alienisviribus ſigna facere.quis dedit tibi hāc poteſtatē vtiſta facias? Ieſus autem reſponbdens ait illis: Interrogabo vos⁊ ego vnum verbuꝫ: ⁊ reſpōdetemihi: ⁊ dicam vobis in qua poteſtate hęc faciam. Baptiſmum iohānis de cęlo erat an ex hominibus? Rn̄dete mihi: At illi cogitaF cornute coartati ſylogiſmocbāt ſecū dicētes: Si dixerimꝰ dedcęlo: dicet nob̓: Quare gͦ non cree didiſtis ei? Si dixerimꝰ ex hominibus: timemus populū. Om̄esenī habebāt iohannē: qꝛ vere ꝓpheta eſſet. Et rn̄dentes dicuntieſu: Neſcimus. Et rn̄dens ieſus§ qꝛ nō vultis fateri vos qd̓ ſcitis. FHiero. hic cum ꝑuerſo ꝑuertitur deus.ait illis: Neqꝫ ego dico vobis inqua ptāte hęc faciā. Ca. XIIiT cępit illis in parabol̓ aa §domum iſrael plantauit.Iloqui Uineam paſtinala deus pater humano affectu.bF cuſtodiam angelorum: vel murum vrbis.uit homo: et circūmdedit ſepe̓mI templū.§ legem.⁊ fodit lacum: ⁊ ędificauit turriꝫ: FIra § ſacerdotibꝰ. I operarijs conductis hora tertia ⁊ ſexta ⁊ nonh ⁊ locauit eā agricolis: et peregre xͣꝓfectꝰ ē. Et miſit ad agricolas in§ nō in ꝓnētu fructꝰ: qꝛ nullꝰ erat. § ꝓphetas.i tꝑe ſeruū: vt ab agricoliſ acciꝑetI fructus vinee obedientia.de fructu vineę. Qui apprehena ſalij ꝓphete ceſi: alij vulnerati: alij occiſi.ſum eū ceciderunt ⁊ dimiſeruntvacuum. Et iteꝝ miſit aliū ſeruū

In qͣ ptāte ⁊cͣ. De dei dubitāt poteſtate: ⁊ volūt ſubintelligi diaboli eēqd̓ facit. b. Interrogabo. Poterataꝑta rn̄ſiōe calūniā tētatoꝝ ꝯfutare:ſed prudent̓ interrogat: vt vel ſilentioſuo vel ſnīa cōdemuētur.Si dixerimꝰ. Hiero. Delucerna mūdiobſcurant̉. vn̄d̓r: Paraui lucernaꝫ chriſtomeo: inimicoseiꝰ indu. cōfu.dQuare ergo ⁊cͣ. Quaſi.Quē ꝯfitemini d̓ celo habuiſſe ꝓphetiaꝫ:mihi teſtimoniū ꝑhibuit: ⁊ab illo audiſin qͣ ptāte hfacio. edixerimus eho. ⁊cͣ. Quodlibet hoꝝ rn̄doant: vident ſein laqueū ruituros: timentlapidationeꝫ:ſed magꝭ cōfeſionē veritatꝰ.f. Nedico vob̓. BeDuabꝰ de cauſis ſciētia veritatis occultat̉q̄rentibꝰ: cumaut his qͥ q̄ritminus intelligit: aut odioaut ꝯtēptu veritatis īdignꝰeſt cui debeataperiri. Propter alterū d̓r:Adhuc multahabeo vob̓ dicere q̄ nō poteſtꝭ portare modo. ꝓpter alterū: Nolitę ſanctū dare canibus. Ca. XIIcSiue toaut altarilla torculariaquoꝝ titulo quidā pſalmi p̄notant̉.h Peregre ꝓfe. Dans liberū arbtriū operādi: nō mutatiōe loci: qꝛ vbiqꝫ deꝰ: ⁊ oīa cōplet. i Seruū. Primo miſſus eſt moyſes: qͥ fructuꝫ legisquā dederat a cultoribꝰ inqͥrebat: ſedceſum dimiſerūt ⁊ vacuum. vn̄: Irritauerūt moyſen in c. ⁊ a .ſ. dn̄i: ⁊ vexatꝰeſt moyſes ꝓpter eos ⁊cͣ. k Et iteꝝm. a. .ſ. Dauid ⁊ alios pſalmiſtas qͥ miſſi ſunt poſt moyſen vt cultores vinead exercitiū boni oꝑis excitarēt. Sedip̄m quoqꝫ dauid qͥ caput pſalmodie⁊ fons in ſpūſctō claruerat: abiecerūdicentes: Que nobis pars in dauid:aut que hereditas in filio iſai?S Et rurſum

predicti aūt erāt ſeniores ppl̓i ⁊ pr̄es. ergo ⁊cͣ. Itē. j. ad Corinth̓. x. d̓r: Sine offenſiō eeſtotē iudeis ⁊ gentibꝰ ⁊ eccl̓ie dei. cū igit̉ facta chriſti ⁊ dicta fuerint nobis data proexemplari: videt̉ ꝙ debuit cauere ab offenſione p̄dictoꝝ. Contra Eſa. viij. fuerat ꝓphetatū ꝙ chriſtꝰ foret in lapidē offenſionis ⁊ petraꝫ ſcandali duabꝰ domibꝰ iſrael.Reſponſio: duplex eſt ſcandalū: actiuū ⁊ paſſiuū. Actiuū nō habuit in xp̄o locuꝫ: qꝛtale ſcandalū eſt dictū vel factū alicuius minus rectū prebēsalteri occaſionē ruine: vt habet̉ ex ꝟbis Hiero. ſuꝑ Matth̓.Om̄ia aūt facta ⁊ dicta chriſti fuerunt rectiſſima: ⁊ ideo queſtio iſta intelligit̉ de ſcādalo paſſiuo: qd̓ eſt qn̄ aliqͥs ex dictovel facto alteriꝰ bono ſcandalizat̉ ex imꝑfectione ſua: ⁊ iſtudſcandalū aliqn̄ ꝓcedit ex ignorātia vel infirmitate illius quiſcandalizat̉: ⁊ tūc dicta vel facta bona occultanda ſunt vl̓ differenda qͦuſqꝫ infirmi vel ignorātes inſtruant̉: niſi ſint taliabona q̄ ſint de neceſſitate ſalutis: que nō ſunt omittenda propter ſcandalū alteriꝰ. ſi aūt infirmi vel ignorātes poſt inſtructionē debitā in ſcandalo ꝑmaneāt: iam tale ſcandalū nō ꝓcedit ex infirmitate vel ignorantia ſed malicia: ⁊ tale ſcandalum eſt ꝯtēnendū maxime qn̄ eſt ꝯtra bonū cōmune: qꝛ bonūcōmune ſemꝑ eſt preferendū vtilitati ⁊ paci quorūcūqꝫ hominū ſingulariū. tale aūt fuit ſcandalū ſacerdotū. ſcribaꝝ ⁊ phariſeorū: qꝛ ſua malicia nitebant̉ impedire doctrinaꝫ chriſti inqua ꝯſiſtebat ſalus populi. Item ſuis malis exemplis ⁊ moribus trahebat̉ populus ad peccandū. Item ꝑ doctrinā ſuāmalā euacuabāt dei mandata ꝓpter ſuas traditiones: vt dictum eſt. sͣ. ⁊ ideo chriſtꝰ in publico debuit vitia eoꝝ rep̄hendere: nec ab hoc ceſſare ꝓpter eoꝝ ſcandalū. ꝓpter qd̓ Mat.xv. cū diſcipuli dixiſſent chriſto. Scis qꝛ iudei audito hoc verbo ſcandalięati ſunt. reſpōdit: Sinite illos: ceci ſunt ⁊ ducescecoꝝ. Si cecus ceco ducatū preſtet: ambo in foneam cadūt.Ad primū dicendū ꝙ loquit̉ de ſenibꝰ honeſtate ⁊ moribus:nō de ſenibꝰ etate malicia corruptꝭ: qꝛ tales ſūt acrit̉ arguendi: ſic̄ Daniel dure īcrepauit illos ſenes īpudicos: Dan̄. xiij.Ad ſcd̓m dicēdū ꝙ hō dꝫ eē ſine offenſiōe iudeis ⁊ gētibus:ita ꝙ dicto ſuo vl̓ facto minꝰ recto nō p̄beat alicui occaſionēruine: ſꝫ ſi de ꝟitate ſcādaluꝫ ſumit̉ rectiꝰ oriri ꝑmittit̉ qͣꝫ ꝙꝟitas relinqͣt̉: ẜm ꝙ dicit be. Greg. ſuꝑ Ezechielē. Ca. XIEt cum appropinquauit hieroſolyMMO2AlIIEI. mis. Sequit̉: I. Mittit duos ex diſcipulis ⁊cͣ. Per binariū inſinuans ꝙ diſcipuli ſui habere debent gemina charitatē ſcꝫ dei ⁊ ꝓximi. Ite in caſtellū ⁊cͣ.id eſt in mundū ad p̄dicandū. ex. Illic inuenietꝭ pullū ligatū ⁊cͣ .i. hoīem diſſolutū praua ꝯſuetudine ligatū. ⁊ Superquē nemo ſedit. qꝛ nulli voluit obedire. ⁊ Soluite. monitꝭvr̄is extrahētes eū de ſua praua ꝯſuetudine. Et adducite illū. ad ꝯfeſſionē fidei chriſtiane. Sequit̉: Et impoſuerūt illi veſtimēta ſua .i. virtutū oꝑa. 7. Et ſedit ſuꝑ eum. ꝑobedientie actū. Multi aūt ſtrauerūt veſtimēta ⁊cͣ. Naꝫqn̄ aliqͥs inſolens ꝑfecte ꝯuertit̉ ad deū. alij plures animariſolent ad ſil̓e facienduꝫ. Alij frondes ⁊cͣ. ꝑ qͣs ſignificat̉leticia. ꝓpter qd̓ ꝑ iſtos ſignificant̉ illi qͥ gaudēt ⁊ deum laudant de mutatiōe tali. τ. Et introiuit hieroſolymā in templū. Beda. formā nobis religiōis quā ſeqͣmur demonſtrat:vt cū q̄libet loca in qͥbꝰ ſit domꝰ orōnis intramꝰ ad hāc pͥmodi uertamꝰ. c. Et circūſpectis oībꝰ ⁊cͣ. qꝛ nullus recepit eūin domū ſuā. Abijt in bethania. qͣꝫuis gaudioſe recepiſſent eū in mane. iō ꝑ iſtos ſignificant̉ illi qͥ cū gaudio recipiūtp̄dicatiōis verbū: ſed nō faciūt fructū. F¶ Cūqꝫ vidiſſet ficūa longe hn̄teꝫ folia tm̄. iō ꝑ ip̄m ſignificat̉ hypocrita hn̄s tm̄apparētiā ſctītatꝭ ⁊ nō oꝑa. ꝓpter qd̓ dei maledictionē īcurrita Et cū intro. ī tē. ce. eijce. ven. ⁊cͣ. Iſti ſūt adulatores qͥ laudēs falſas vēdūt p̄latꝭ: ⁊ ip̄i eas emūt eccl̓iaſticꝭ bn̄ficijs īdebite collatꝭ. x. Et mē. nu. ⁊cͣ. iſti ſūt mali p̄lati ⁊ curati qͥ magis ſtudēt pecūijs leuādis qͣꝫ aīabꝰ ſaluādis. Et ca. ven. co. ⁊cͣ. i. eccl̓iaſtica ſacr̄ain qͥbꝰ dat̉ gr̄a. ſic igit̉ domꝰ dei ſpelūca latronū efficit̉: qꝛ latrociniū ē qͥcqͥd dictꝭ modis acqͥrit̉. Pu. pͥn. ſacer. ⁊cͣ. adhuc durat iſta ꝑſecutio ꝯͣ deteſtātes vitia eorū. Baptiſmꝰ io. ⁊Neqꝫ ego dico vo. ⁊cͣ. Beda. qͣſi di. Nō dico vobis qd̓ſcio: qꝛ nō vultꝭ dicere qd̓ ſcituabꝰ āt cauſis maxīe ſcīa ꝟitatꝭ ē occultāda q̄rētibꝰ: cū .ſ. is qͥ q̄rit aut n̄ ē capax ad ītelligēdū qd̓ q̄rit: aut īdignꝰ ē vt ei debeat aꝑiri: ⁊T ce. il. in pa. loqͥ. Hic ꝯn̄r ponit̉ ꝯfutati Ca. XII Ihic vtꝝqꝫ ꝯcurrebat.rū ⁊ herodianoꝝ. ibi: Et mittūt ad eū. tertio ſaduceoꝝ. ibi: Et venerūt ad eū ſaſacerdotū ⁊ ſenioꝝ ī parabol̓. Et prīo ponit̉ ꝯfutatio ſacerdotū. ſcd̓o phariſeoducei. qͣrto ſcribaꝝ. ibi: Quō gͦ dicūt ſcribe. Sentētia pͥme ꝑtꝭ ptꝫ ex dictis Mat. xxj.exceptꝭ q̄ ſequunt̉. b. Uineā paſti. hō. i. coluit. ⁊ d̓r a paſtus paſta paſtum: ⁊ eſt ꝓvinee vl̓ arborꝭ.prie modus colēdi quo ponit̉ fimus vel pinguēdo terre circa radradices enim ẜm ph̓m. ij. de aīa ſunt ori ſil̓es. qꝛ ſicut in aīalibꝰ ꝑ os ſumit̉ alimentuꝫvnde animalia nutriunt̉: ſic ꝑ radices trahitur alimentū terrenaſcentiū. c.Et fodit lacum. Lacus ꝓprie dicitur locus vbi recipiunt̉ aque a riuulo ⁊ ibi colligūtur: ⁊ad ſimilitudinē huiꝰ locus vbi recipit̉ vinū fluens a torculari p̓r hic lacus.Hic eſt heres

I

Mat 21. 5Lu. .20. a

Psͣ .131.

Mat 11. dLuce. 20. l.Eſa. 3. a

Iob̓. 16. c.

Mat 7. a

Ps. 103.

j. Re. 12. d