Druckschrift 
Quinta pars huius operis in se contine[n]s glos[s]am ordinariam cu[m] expositio[n]e lyre litterali [et] morali:necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

AdditioMattheiCa. XXVII Additio

fvide qͣꝫ ſolliciti ī malo tota nocteigilauerūt vt facerēt homicidiAne aūt fa Ca. XXVII acto ꝯſiliū inierūt oēs pͥn ocipes ſacerdotum ⁊ ſeniores populi aduerſus ieſum: vt eū mortia § quem vinxerant in horto: vt Iohānes ait:traderēt. Et vinetuꝫ adduxerūt.a §mos erat vt quem morti adiudicaſſent ligatum iudici traderenteum ⁊ tradiderūt pontio pilato d

ꝯiūctio luminariū ꝓpe eqͥnoctiū vernale iuxta verā cōputationē hebreoꝝ q̄ ē ẜm mediū curſuꝫ ſolis ⁊ lune vt dictū ē in feria qͥnta poſt. xix. horā cū certꝭ minutꝭ: hͦ ē certiſſime calculatū ꝑ me ⁊ cū peritꝭ hēbreoꝝ diligētiſſime reꝑtū ⁊ ꝯcordatum.Quibꝰ p̄ſuppoſitꝭ ptꝫ ſolutio dubij p̄dicti. nā in āno paſſiōisxp̄i lꝫ ꝯiūctio lumiariū vt dictū ē fuit feria qͥnta nō potuit inea neomenia figi ꝓpt̓ ipſiꝰ vetuſtatē: qꝛ fuit vltra .xviij. horāvt ptꝫ ī ſeptīo p̄ſuppoſito: ⁊ ꝑ ꝯn̄s occurrit pͥmꝰ caſus repellēdi ſupradictꝰ. habuit gͦ trāſferri ad ſeq̄nteꝫ diē: ſꝫ qꝛ ſequenserat ſexta feria: nec ī ea poterat neomenia aſſigͣri: vt dictū eſt.nā eſt ſcd̓s caſus repulſiōis iā dictꝰ. habuit gͦ repelli ſeu trāſferri neomenia ad diē ſabbati: ⁊ ꝑ ꝯn̄s .xv. luna fuit eodē annō ẜm hebraicā cōputationē legitimā ⁊ aſſuetā in die ſabbatiin qͣ ꝯcurrūt due feſtiuitates ſolēnes apud eos ſabbatina: etpaſcalis q̄ eſt pͥma ſolēnitas acymoꝝ: ⁊ ſic erat magna dies illa ſabbati ẜm Ioh̓. ⁊ in feria ſexta īmediate precedēti fuit ẜmeos. xiiij. lūna in qͣ legitīe erat paſca īmolandū. An̄ in eademſexta feria fuit īmolatꝰ verꝰ agnꝰ paſcalis ab eis: ſil̓r ⁊ typicꝰAcuiꝰ typici māducatiōe vt nō ꝯtaminarent̉ nō intraueruntpretoriū ẜm Ioh̓. Chriſtꝰ aūt ī hmōi neomenia pͥmā repulſaꝫtm̄ tenuit ⁊ nō ſcd̓am. Prīa enī eſt rōnabil̓ ī ſe ⁊ ſine reſpectuad feſta futura: ſed ſolū ꝓpt̓ vetuſtatē ꝯiunctiōis. vn̄ ncomenia illiꝰ anni apud ipſuꝫ fuit trāſlata ad ſextā feriā: ſed de ſexta ad ſeptimā nullatenꝰ debuit trāſferri apud eū. naꝫ rō illiꝰrepulſe ex feſtis futurꝭ in mēſe ſeptimo dependebat vt ptꝫ exiā dictis: q̄ feſta .ſ. futura cū xp̄s ſciuiſſet ꝑ paſſionē ſuā de ꝓpinquo īminentē ceſſari ſic̄ ⁊ cetera legꝭ cerimonialia nullavim habebāt trāſferendi ſeu repellēdi preſertim neomeniā vtptꝫ intuēti. nā ceſſante cā p̄ſertim finali ceſſare hꝫ effectꝰ. Fuit gͦ iuxta veriſſimā ⁊ infallibilē noticiā xp̄i neomenia tꝑe ſuepaſſionis ī ſexta feria. Sil̓r ⁊ pͥma dies paſcalis ſolēnitatis hͦeſt. xv. luna apud eum. vn̄ ⁊ in feria qͥnta precedenti fuit veraxiiij. luna in qͣ paſca cū diſcipulis tꝑe determīato ẜm legꝭ veritatē māducauit. In hoc etiā videt̉ ꝯcordare mgr̄ hiſtoriarū. d. Ꝙ ſi tabulā cōputi diligenter retro ꝑcurramꝰ inueniemus ꝙ tꝑe paſſiōis xp̄i feria ſexta fuit. xv. luna: ⁊ hoc eſt veꝝlicet tabula nr̄i cōputi ſit groſſior qͣꝫ hebraica in hac materia.Ex qͥbꝰ habet̉ ꝙ tꝑe paſſiōis xp̄i duplex fuit. xiiij. luna ſicut ⁊neomenia primi mēſis vna .ſ. vera ſil̓ ⁊ legitima ẜm veraꝫ cōputationē chriſti cūcta legꝭ myſteria tā pn̄tia qͣꝫ futura ſciētꝰ.Alia vero legitima tm̄ ẜm cōem ⁊ aſſuetā cōputationē aliorūoīm preter chriſtū: ⁊ ī vtraqꝫ. xiiij. vterqꝫ agnꝰ fuit īmolatꝰ verus ⁊ typicꝰ. In. xiiij. enī vera ⁊ legitīa q̄ fuit feria qͥnta chriſtus māducauit agnū typicū: ⁊ ꝯn̄ter veꝝ agnū ſub ſacr̄o diſcipulis tradidit. In. xiiij. vero legitima tm̄ q̄ fuit ſexta feriaagnꝰ verꝰ fuit īmolatꝰ: ꝯn̄r aūt typicꝰ: ⁊ ſic reddēdo ſingulaſingul̓ oīa veracit̓ ꝯcordant̉. Nā Mat. Mar. ⁊ Lu. qͥ de cenadn̄i notabilē mentionē fecerūt expͥmēdo in illa agnū paſcalēſolū innuūt chriſtū cū diſcipul̓ māducaſſe: ⁊ in eadē ſacr̄m euchariſtie inſtituiſſe: vt ptꝫ ex eoꝝ dictꝭ. qͥlibet enī eoꝝ ip̄am feriā qͥntā notat tanqͣꝫ ꝓpriā ad īmolationē agni: ⁊ ꝑ ꝯn̄s. xiiij.lunā ẜm verā cōputationē xp̄i predictā ẜm quā aucͣtes Chryſo. ⁊ Hiero. ad partē affirmatiuaꝫ ſupra inducte ⁊ ſil̓es obtinent veritatē. Sꝫ Ioh̓es qͥ de cena dn̄i breuiſſime ſe expediuitſolū. d. cena facta ⁊cͣ. Ioh̓. xiij. nihil expͥmens de agni māducatione. nec de ſacr̄i inſtitutiōe: cū iā de hoc ſacr̄o plus cetertradiderat: fecit potius mentionē de ſcd̓a. xiiij .ſ. legitima tm̄: Glo. ordi.que fuit55Ane aūt facto. Mat­ XXVII Ntheus ⁊ Marcꝰ ꝯtexuerūt narIrationē de his q̄ cum dn̄o actaſūt vſqꝫ ad mane: ſꝫ poſtea redeūt vſqꝫad negationē petri narrādā: qͣ terminata redeūt iteꝝ ad mane vt inde cētera ꝯtexerent. PeccauiNico. de lyraAne aūt facto. Ca. XXVIIOſtenſo qͣlit̓ paſſio xp̄i fuit ꝑ iuIdeoſ inchoata. hic on̄dit̉ qͣliterfuit ꝑ gētiles ꝯſūmata. ⁊ diuidit̉ ī duas partes. quia primo deſcribit̉ ipſiuchriſti crudelis occiſio. ſecundo eius fidelis et deuota tumulatio. ibir Cum ſero factum eſſet. Prima adhuc in duas: qꝛ primo deſcribitur ipſiꝰ chriſti iniqua ꝯdēnatio. ſecūdo ipſius ſententie inique executio. ibi: Et poſtqͣꝫ illuſerūt ei. Prima in qͣttuor: qꝛ pͥmo deſcribit̉ ipſiꝰ chriſti corā preſide pn̄tatio. ſecūdoipſius pre

que fuit ſexta feria vt dictū eſt. Ad excludendū errorē qui ſurgere poſſet ex hoc ꝙ principale figuratū nō correſpōderet figure in tꝑe tam diſtricte ꝑ legē determinato: vn̄ ⁊ vocat eū paraſceue paſce .i. vigiliā. Et dicit ꝙ hebrei nondū mandu cauerātpaſca tꝑe paſſionis chriſti: qd̓ habet veritatē ẜm legitimaꝫ cōputationē hebreoꝝ ⁊ ceteroꝝ myſteria paſſionis ꝓtūc ignorātium. Et ideo in illa ſexta feria licuit eis iudicialia exercere: ſepelire: angariare ⁊ hmōi. ⁊ ſanctꝭ mulieribꝰ in eadē ſexta feriaaromata preparare tanqͣꝫ in die nō feſtiuo. Ex quo clariꝰ pateterror grecoꝝ dicentium ꝙ Iohānes correxit alios euāgeliſtasaſſerentes quintā feriā ꝓtunc. xiij. lunam. Nam vt ex iam dictis ptꝫ: Iohānes non correxit alios: ſicut nec ipſi falſum aliquod aſſeruerunt: ſed potiꝰ vt de more euangeliſtarū eſt illudquod alij pretermiſerūt ipſe declarauit .ſ. xiiij. lunā ꝓtūc etiaꝫfuiſſe feria ſexta ẜm cōputationē aliā legitimā: cui concordāthiſtorie hebre. dicentium manifeſte ꝙ in vigilia paſce chriſtusfuit patibulo ſuſpenſus: ⁊ ꝙ a ſeculis nunqͣꝫ fuit inter eos prima dies paſcalis feria ſexta. Et attendendū ꝙ ex verbis euangelij predicta differentia duplicis neomenie ſeu. xiiij. lune aliqualiter poſſet notari. Nam Matth̓. xxvj. legit̉: Hagiſter dicit: tempus meū prope eſt: apud te facio paſca cū diſcipul̓ meis. vnde ſi litempꝰ meū ꝓpe eſt diligēter intelligat̉: non habetreferri ad tempꝰ paſſionis: ſicut cōiter exponit̉. Nā licet ſit verū ꝙ tempꝰ paſſiōis erat ꝓpe: nō tn̄ conſonat cū lr̄a ſequēti. dato enī ꝙ tempꝰ paſſiōis eſſet ꝓtunc remotiꝰ: adhuc chriſtꝰ habebat paſca māducare cū diſcipulis ſuis vt legē adimpleret: ſꝫverꝰ intellectꝰ iuxta predicta videt̉ talis: Magiſter dicit: tempus meū .i. tempꝰ māducandi paſca ẜm verā meā cōputationē ꝓpe eſt .i. hodie feria qͥnta: licꝫ alioꝝ tempꝰ iuxta ipſorū aſſueta cōputationē fuiſſet remotiꝰ .ſ. in feria ſexta. et iō ſequit̉:Ipud te facio ⁊cͣ. Et notādū etiā ꝙ in māducatiōe paſce cumchriſto nō fit mentio de alijs diſcūbentibꝰ vl̓ cōueſcētibus niſide chriſti diſcipul̓ tm̄: ſicut ⁊ illis tm̄ ſecrete paſſionē futurā denūciauit. Matth̓ .xv. ꝯcordat predictꝭ. Nam ex paſſiōe futuraquā ſolis apl̓is ſecreto expreſſe prenoſticauit diuerſitas huiuspaſcalis tꝑis dependebat vt dictū eſt. Et iō nimirū ſi ſctē mulieres ⁊ ioſeph ab aramathia ⁊ hmōi potiꝰ ſeq̄rent̉ hebraicamcōputatione cōmunē qͣꝫ chriſti verā cōputationē. Nā myſteriapaſſionis ⁊ precipue legaliū euacuatio abſcōdita fuit etiā apoſtolis poſt reſurrectionē vſqꝫ ad tempꝰ. Et ſic iuxta ſnīam ph̓ipͥmo ethi. oīa vera ꝯſonāt vero. Diuina igit̉ ꝓuidentia circahoc deuote attendēda eſt que paſcalia feſta ſic in antiqͥs p̄ordinauit vt tꝑe paſſiōis chriſti duplex. xiiij. luna occurreret adagni immolationē preſignata: vt in pͥma chriſtus ſacrificiū adimpleret legale ⁊ nouum inſtitueret: ⁊ in ſecunda ſe deo ī ſacrificium offerret veſpertinū: vt vtrūqꝫ tꝑe preſignato ꝓ humana ſalute ꝓficeret. quam nobis concedat ⁊cͣ.In ca. xxvj. cum poſtillator ſoluiſſet om̄sACPLI CA. difficultates circa cenam domini et eſumagni paſcalis moueri conſuetas preſertim a grecis. Burgen̄.facit vnam longam ſingularem computationem in qua multaponit multis dubia: cui placet videat. ⁊ finaliter in eodem ca.dicit quis fuerit ille hymnus de quo dicitur: Et hymno dicto⁊cͣ. Et dicit ꝙ fuit magnū alleluia quod incipit̉ a pſalmo Laudate pueri vſqꝫ ad Beati immaculati excluſiue. Ideꝫ dicit circa pſalmum laudate pueri: ſi verum eſt placet. auctoritateꝫ autem ad id ſacri canonis non habemus.Nico. de lyrapſius pn̄tati diligens int̓rogatio. ibi:Ieſus aūt ſtetit. tertio innocentie eiusdeclaratio. ibi: Per diē aūt ſolennem.qͣrto innocētis cōdēnatio. ibi: Uidensaūt pilatus. Prima adhuc in duas: qꝛprimo deſcribitur ipſiꝰ chriſti preſentatio: vt dictum eſt. ſecundo incidentalit̓ſubditur iude deſperatio. ibi: Tunc videns. Circa pͥmum d̓r ſic: Mane auteꝫfacto: qꝛ a media nocte vſqꝫ ad illaꝫ horam illuſerunt eū cōſpuendo ⁊ palmiscedendo: vt viſum eſt. h Cōſiliuminierunt ⁊cͣ. nō enī ex teſtimonijs p̄habitis habebāt aliqͥd vn̄ poſſet accuſaricoram pilato ſicut reus mortis: ⁊ ideo vlterius ꝯſulebāt qualiter eū ſicut dignū morte accuſarent: vt patebit. jͣ. Sequitur:c Et vinctū adduxerūt. illi enī qui reputabant̉ digni morteducebāt̉ corā iudice ligati. d Et tra. pō. pi. p̄ſi. Aliqͥ dicūtꝙ pilatꝰ erat ꝓpriū nomē eiꝰ cōpoſitum ex nomīe matris quedicebat̉

Ser. 15. 1

A

Mar .15. .Luce. 23.Ioh̓. 18.