Titulus.
huiuſmōi expoſitionē faciendā vl̓ cōciliū congreget: cū qn̄qꝫ id fieri ꝓhibeāt belloꝝ diſſidia:ſicut in. 6. ſynodo legit: ꝙ cōſtantinꝰ auguſtus dixit: ꝙ ꝓpter īminentia bella vl̓iter ep̄os congregare nō potuit: ſꝫ tn̄ illi ꝗ cōuenerūt q̄daꝫ dubiain fide orta ſequētes ſnīam agathonis pape determinauerūt .ſ. ꝙ in xp̄o ſint due voluntates ⁊due actiones: ⁊ pr̄es in chalcedonēſi ſynodo cōgregati ſecuti ſūt ſnīam leonis pape: ꝗ determinauit xp̄m eſſe in duabꝰ naturis. hec ille. ¶ Iteꝫvtrū pres exiſtentes ī cōcilio vl̓i poſſint aliquidſtatuere ſine auctoritate pape. Rn̄ .ſ. tho. negatiue in tractatu ꝯͣ impugnātes religione: ſcī pr̄esin cōcilio cōgregati nihil ſtatuere potuiſſent niſi auctoritate ſūmi pontificis interueniente: ſinequā etiā conciliū congregari nō pōt.Queritur digēſimoſecundo: vtrū papa ſubijciatur ſtatutis conciliorūHuic q̄ſtioni videt̉ rn̄dere .ſ. tho. ſub diſtinc. in.2ª. 2ᵉ. q. 98. ar. 6. vbi querēs vtrū oēs legi ſubijciant̉ ita dicit: ꝙ ẜm ꝙ lex de ſui rōne duo habꝫpͥmo .ſ. ꝙ eſt regula humanoꝝ actuū. Secundoꝙ hꝫ vim coactiuā. Duplicit̓ pōt aliquis eſſe ſubiectus legi. Uno mō ſicut regulatū regule: ⁊ hocmō oēs illi qui ſubdunt̉ ptāti ſubdunt̉ legi: quāfert ptās. Alio modo ſicut coactū cogenti: ⁊ hocmodo hoīes virtuoſi ⁊ iuſti non ſubdunt̉ legi ſꝫſola mala: ⁊ infra tractās qd̓ dicit iureꝑitus: ꝙpͥnceps dicit̉ eſſe ſolutus a lege quantū ad vimcoactiuā legis: nullus enī ꝓprie cogit̉ a ſeipſo: lexaūt nō hꝫ vim coactiuā niſi ex pͥncipis poteſtate. Sic igit̉ pͥnceps dr̄ eſſe ſolutus a lege: qꝛ nullus in ipſū pōt iudiciū cōdemnationis ferre: ſi cōtra legem agat. vn̄ ſuꝑ illud pſal. Tibi ſoli peccaui: dicit glo. ꝙ rex nō hꝫ hoīes: qui facta eius diiudicent: ſꝫ quantū ad vim directiuā legis princeps ſubdit̉ legi ꝓpria voluntate: ẜm qd̓ dicit̉ exͣde cōſtitu. c. cū omnes. ibi qd̓ quiſqꝫ iuris ī aliuꝫſtatuit: ipſe eo vti dꝫ: ⁊ ſapiētis dicat auctoritaspatere legē quā tu ipſe tulis.erit̉ uigeſimoter/tio: vtrū papa poſſit mutare ſtatuta ſanctoꝝ patrū ī cōcilijs generalibꝰ aūt ī eis diſpenſare? Rn̄det .ſ. tho. affirmatiue ī tractatu ꝯͣ impugnātes religionē: vbi ad illud zozini pape qd̓ habet̉ in. c.contra. 25. q. i. Cōtra ſtatuta patrū cōdere aliꝗdvel mutare auctoritas hꝰ ſedis non pōt: ſic dicit.Dicendū ꝙ hoc eſt verū ī illis: q̄ ſtatuta ſcōꝝ patrū decreuerūt eſſe de iure diuino: ſicut articuliꝗ determinati ſūt ꝑ cōcilia. Sꝫ illa q̄ ſancti pr̄esdeterminauerūt de iure poſitiuo ſūt relicta ſubpape diſpenſatione: vt ea poſſit mutare vel diſpenſare ẜm oportunitateꝫ tꝑm vel negocioꝝ. ſcīvni pr̄es ī cōcilijs cōgregati nihil ſtatuere potuiſſent niſi auctoritate romani pōtificis interueniēte: ſine qua etiā cōciliū congregari nō pōt: nec tn̄papa qn̄ aliꝗd aliud facit alit̓ qͣꝫ a ſcīs patribꝰ ſta
tutū ſit: ꝯͣ ſtatuta facit: qꝛ ſeruat̉ intentio ſtatuentiū: q̄ eſt vtilitas eccl̓ie: ſicut ⁊ in oī iure poſitiuo.accidit: derogat̉ enī pͥoribꝰ ſtatutis ꝑ ſtatuta ſequētia. Un̄ qd̓ dicit gregꝰ. di. 27. ſicut in fi. ꝙ ſe ⁊n illa deſtruit ꝗſꝗs p̄ſumit abſoluere qd̓ religāt:vel ligare q̄ abſoluet: ⁊ loꝗt̉ de ſtatutis cōcilioꝝintelligit̉ ẜm glo. ibi quantū ad articulos fidei n̄quantū ad ſtatuta poſitiua. Quidā tn̄ dicunt ꝙpapa poſſet tollere ſingula ⁊ nō oīa ſimul: quiahoc eſſet deſtruere ſtatum eccleſie.Quero vigēſimoquarto: vtrū papa habeat plenitudinē ptātis diſpenſandi ī oībus ſtatutis cōſtitutis ꝑ regulas vel ꝑeccl̓ie p̄latos. Itē vtrū papa poſſit diſpēſare oca ea q̄ ſūt iurꝭ dīni vel iuris naturalis. Ite vtpapa poſſit diſpenſare cū bigamo: vt ꝓmoueIte vtruꝫ papa poſſit diſpenſare: ꝙ aliꝗs ſacerdos nō indutꝰ veſtibꝰ ſacris conſecret corpꝰ xp̄i.Ad has. 4. q. rn̄det .ſ. tho. ſil̓iter ī qͦlibet.14. ad pͥmā tertiā ⁊ quartā affirmatiueda negatiue ſic dicēs. Nō eſt dubitanduꝫ ꝙ papa hēat plenitudinē ptātis ī eccl̓ia: ita ꝙ q̄cunoſūt inſtituta ꝑ eccleſiā vel eccl̓ie p̄latos ſint diſpenſabilia a papa. Hec enī ſūt q̄ dicūt̉ eſſe iurishumani vel poſitiui. Circa ea vero q̄ ſūt iuris diuini vel iuris naturalis diſpēſare nō pōt: qꝛ iſhn̄t efficaciā ex inſtitutione diuina. Ius aūt īuinū ē qd̓ ꝑtinet ad legē nouā vel veterē: ſꝫ heſt dr̄ia int̓ legē vtrāqꝫ. qꝛ lex vetus deteribat multa tā in p̄ceptis cerimonialibꝰ ꝑtinead cultū dei: qͣꝫ in p̄ceptis iudicialibꝰ ꝑtinentibꝰad iuſticiā int̓ hoīes cōſeruandā: q̄ in nouo teſtamēto nō obligāt: niſi aſſumant̉ ab eccl̓ia vel aliqua ciuitate ꝓ ſuo ſtatuto: ⁊ hoc qͦ ad iudicialia:naͣ cerimonialia ex toto ceſſant qͣꝫtum ad lr̄Sꝫ lex noua q̄ ē lex libertatis hiꝰ determinanes nō hꝫ: ſꝫ ē cōtenta p̄ceptis moralibꝰ natur.legis ⁊ articulis fidei ⁊ ſacr̄is gr̄e. vn̄ etiaꝫ diclex fidei ⁊ lex gratie ꝓpter determinationes articuloꝝ fidei ⁊ efficaciā ſacr̄oꝝ. Cetera vertinēt ad determinationē iudicioꝝ humanedeterminationē diuini cultus liberaliter ꝓmxp̄s: ꝗ eſt noue legis lator p̄latis eccl̓ie ⁊ pͥnbus ppl̓i xp̄iani det̓minādi. vn̄ oēs hiꝰ denationes ꝑtinēt ad ius humanū: ī quo padiſpenſare. In ſolis vero his q̄ ſūt de lege natre ⁊ in articulis fidei ⁊ ſacramentis noue lediſpenſare nō pōt: hoc enī nō eſſet poſſe ꝓ vetate ſꝫ ꝯͣ veritatē. Manifeſtū eſt ꝙ bigamū ꝓmoueri nō eſt de lege nature: nec ꝑtinet ad articulos fidei: nec etiā ē de neceſſitate ſacr̄i: qͥex hoc ꝙ bigamꝰ ordinet̉: recipit ordinis ſamentū: ſꝫ hoc ꝑtinet ad quandā determinationēdiuini cultus. Unde circa hoc papa pōt diſpere: ſꝫ diſpenſare nō dꝫ niſi ex magna ⁊ euidcauſa. Satis etiā poſſet diſpenſare circa hoc.ſacerdos non indutus veſtibus ſacris conſecrecorpus xp̄i: ⁊ eadem eſt ratio de omnibus alijs