Titulus.
inſurgentiū. Conſtat aūt ꝙ iura ciuilia nō corrigūt oīa mala: ſed multa dimittunt īpunita: ſed ꝑtheologiā omnia vitia rep̄hēduntur: ⁊ puniēdaon̄duntur. Et ſi dicat̉ ꝙ niſi eſſet ſcīa iuris: ꝯcordia extra mūdi terminos exularet: ⁊ ſic videturmultū neceſſaria pape: ꝗ debꝫ q̄rere pacē fideliūRn̄deo ꝙ ad lites ⁊ qōnes terminādaſ papa poteſt ⁊ dꝫ aſſumere ꝯtēptibiles de eccleſia .i. iudices ſeculares: vt ait apl̓s. Sicut etiā apl̓i inſtituerūt ſeptem diaconos: qui ꝓuiderent fidelibus intꝑalibus: ⁊ ipſi vacabat orationi ⁊ p̄dicatōni ſcripture. Bonus ēt theologus n̄ eſt nudus a legibꝰ:qͣꝫtum eſt in eis veritatis ⁊ iuſticie. Scriptura enīſacra oīa ꝯtinet: ⁊ ſi nō formas litigioꝝ: tn̄ ſubſtātiā veritatis. Et ad hoc facit qd̓ dr̄. 36. di. eccl̓iaſticiis. vbi dr̄: ꝙ ad ſūmum ſacerdotiū n̄ aſpiret:ꝗ diuinis ſtipēdijs ⁊ diſciplinis n̄ ē eruditus. hecaūt eſt ſcriptura ſacra: qui aūt eſſꝫ bonus canoniſta ⁊ theologus ille optimus qͣꝫtum ad hoc.Collegium cardinaliuꝫqͣꝫuis eligat papā: ⁊ ꝑ hoc videatur ꝗd maius papa. Sicut papa inſtituēs ep̄os ē maior eis: nō tn̄ẜm rei veritatē ē maioris poteſtatis qͣꝫ papa. Nāſi hoc eſſet: n̄ eſſet neceſſariū habere papā. Procuius declaratōne dicit aug. de ancho. vbi ſupraꝙ ptās collegij differt a ptāte pape: nec ē eiuſdeꝫordinationis vna cū alia. Papa .n. electus poteſtduo noīare vel officiū ⁊ auctoritatē: ⁊ iſtud ē ꝗdformale in papa: vel determinationē ꝑſone talisputa petri vel iacobi: ⁊ iſtud eſt in eo ꝗd materiale. Si ergo ꝯſideretur papatus qͣꝫtum ad officiū⁊ auctoritatē: qd̓ eſt ꝗd formale: ſic papatus nō ēꝑ electionē collegij ſed ꝑ electionē īmediatam axp̄o: qꝛ oēs pape qui fuerunt a principio: ⁊ eruntvſqꝫ ad finē mundi: nō ſunt niſi vnus papa: quiaexquo oēs hn̄t illud idē officium ⁊ illā eandemauctoritatē: quā habuit beatus petrus: ꝗ fuit primuſ papa. Seꝗtur ꝙ oēs formaliter ſint ſicut petrus: ⁊ ꝙ oēs non ſint niſi primus papa: qꝛ n̄ fuitelectus a puro homine ſed īmediate a xp̄o: a quorecepit auctoritate papatus in ꝑſona oīm ſequentiū. Si vero ꝯſideretur in papatu terminatio ꝑſone iſtius vel illius: qd̓ eſt materiale: iſto mō papatus bn̄ eſt ꝑ electionē cardinaliū: ⁊ hoc nō niſiauctoritate eius: qꝛ papa mortuo poſſūt eligere⁊ terminare hanc ꝑſonam vel illā: vt fungant̉ auctoritate papatus ſuper vniuerſalē eccleſiam. Ethoc nō niſi auctoritate pape: qꝛ qd̓ ipſi cardīalesſic deputati vt poſſint eligere ⁊ terminare ꝑſonāhanc vel illam ad papatū: nō niſi auctoritate pape hoc faciūt. Planū eſt enim ꝙ illud decretu poſitū. 23. di. vbi agit̉ de elec. ſūmi pōtificis: ꝙ mortuo papa primo cardinales ep̄i deinde reliqui ſequaces ⁊ vniuerſus clerus ad electioneꝫ ſummipontificis accedāt. Nicolaus papa edidit. planūeſt ſimiliter ꝙ decretalis illa vbi taxatur moduseligēdi: ꝙ a duabus ꝑtibus cardinaliū electus inſumum pontificem hēatur: ab ipſo papa ē edita:
Unde tam electio qͣꝫ modus eligendi roboraturin collegio auctoritate pape. Si aūt dicatur: ꝙ cpōt maiuſ: poteſt ⁊ minus: hoc n̄ eſt vniuerſaliterveꝝ nec in ſpūalibus nec in naturalibus: ſꝫveritatē hoc cum vnū eſſentialiter ordinealiud: ⁊ qꝛ poteſtas pape ē alterius ordinis qͣꝫ poteſtas collegij: ideo nō ſequitur: ꝙ ſi collegiū poteſt eligere papā: poſſit quicꝗd poteſt papa. preterea collegiū non ē cauſa papatus: qͣꝫtum ad idqd̓ eſt formale in papatu: ſed qͣꝫtum ad id qd̓ eſtmateriale: qꝛ .ſ. ex cā det̓mīationis ꝑſone p elecionē collegij ⁊ ꝯſēſū pape: ⁊ hoc n̄ niſi aucͣte papeNec ē ſil̓e d̓ papa create ſeu īſtituēte ep̄m ⁊ collegio eligēte papa: qꝛ a papa deriuat̉ aucͣtas ⁊ officium in ep̄m: qͣꝫtum ad id quod ē iuriſditionis:cut a petro deriuata fuit auctoritas iuriſditionisin apoſtolis. Sꝫ a collegio nō ſic creatur papaab eo habeat officiū ⁊ auctoritatē: qd̓ ē formin papatu. Sed iſto mō omnis papatus ⁊ iuritio eiꝰ ē a xp̄o īmediate. Et ex his ſequit̉:pa nō poteſt appellari ad collegiū cardindic̄ idē aug. de anch. q. 6. Et ratō ē: qꝛ nō aptur niſi de minori ad maioreꝫ: vt. 2. ꝙSed minor ē auctoritas collegij qͣꝫ ꝑgͦ magna demētia eēt appellare a dn̄o ad filſeruientes: ⁊ a rege ad ſuos ꝯſiliarios: ſic mardemētia eſſet credere: ꝙ a papa poſſit apad cardinales: cū ipſi ſint ſubſeruiētes ⁊ ꝯeius. Cōparatur enim papa ad cardīales:lum comꝑatur ad terra: ſicut enim celuꝫ⁊ corrūpit iſta inferiorā: alterat ⁊ variat ip̄atn̄ iſtorum inferioꝝⁱ inſurgit cōtra celū: velalat ꝯtra ip̄m: ſed patiēter tolerant quicꝗoꝑatur in eis: ſiue generationē ſiue coꝝſiue alterationē: ſic poteſtas papalis tanqͣꝫ cpōt oēs inferiores poteſtates tam laicoꝝ oricoꝝ generare corrumꝑe ⁊ alterare: ita ꝙnappellare ꝯtra ip̄m: ad quod facit qd̓ dicit̉ di. 19in memoriā. licet ius parendi ab illa ſanciimponat̉: iugum tn̄ feramus et pia deuo.leremus. Ꝙ autem papa eligat cardinaledinales eligant papam: hoc nō fit eodem n̄quia papa eligit cardinales propria vitquicquid auctoritatis ē in eis eſt a paxp̄s dixit diſcipulis: quorum ꝑſonas cirepn̄tant. Non vos me elegiſtis: ſꝫ ego⁊c̄. Et ſine me nihil poteſtis facere. io. i5.dinales eligunt papam auctoritate ipiauctoritate ꝓpria. Quod .n. a duabus ꝑdinaliuꝫ electus ipſo facto ab vniuerſahabeatur ſūmus pontifex auctoritatetum eſt: vt extra de elec. c. licet. Et ſiceccleſie factum ē: vt cardinales de ipſo elinonice non poſſint iudicare: vel contra ipſicipere appellatōnem. Preterea ꝙ papa ſenvel iudicet negocia eccleſie de conſilio calium: hoc non eſt de neceſſitate aut ratiope: vt papa negocia eccleſie determinareᶠſilio cardinalium non poſſit: poteſt enim ſine cō