.XXII.

eſt: ⁊ ibi ſubdit̉: ⁊ extra collegiū exiſtentē pn̄t eligere. Sic abbas ſancti anaſtaſij rome fuit electꝰin papa: ⁊ dictus eugenius: ⁊ petrus de muroneis ad papatū ⁊ dictus celeſtinus: ⁊ clemēsptus ex archiep̄atū: ⁊ ſic de alijs.De ipſa autem electione pape querit̉. Utꝝ cardinales teneant̉ eligeremeliorē ceteris aut doctiore alijs: aut magis peritū in theologia qͣꝫ in ſcīa iuris? Rn̄det̉: iſta qō ētriplex. Et ad pͥmā ꝑte .ſ. qua q̄rit̉ de meliori: eſtꝯſiderandū. Primo ꝙ hic querit̉ de eo: qui creditur ⁊ extimat̉ eſſe melior ī iudicio rationali eligentis: nō in rei veritate: vel ẜm certitudineꝫ veliudicio alioꝝ. Nā nedū de alio ſed nec de ſeip̄opōt hō ſcire ꝑ certitudinē: ſi bonus ē ẜm illud eccle. 9. Nemo ſcit: vtꝝ odio vl̓ amore ſit dignus.varia etiā ſūt iudicia hoīum. nā quē extīabit magis aptū ⁊ bonū: alius reputabit minus idoneumQuerit̉ ergo ſi eligēs tenet̉ eligere: quē ip̄e creditmeliorē alijs. Et tūc diſtinguit de bonitate: quiaaut querit̉ de bonitate ſimpliciter: aut de bonitate ẜm ꝗd. ſcd̓m enī bonitatē ſimpliciter ille dicit̉melior: qui eſt maioris ꝑfectionis ⁊ dilectionisetiā ſi ſit idiota vel ineptus ad regimē. Et ſi nonſit tāte perfectionis ⁊ deuotionis bonus tn̄ creditur: ⁊ ẜm tho. ī quolibet. 8. q. 4. ar. i. ⁊. 22. q. 63. ar.2. in eligendo debet ꝗs eligere nō illū que creditmaioris deuotōis ⁊ ꝑfectionis: ſed quē credit magis idoneū ad regime illud: etiā ſi nō credit tanteeſſe ꝑfectionis ſicut plures alios: extimat tn̄ bonū eſſe: qd̓ ꝓ tāto dicit̉: qꝛ qͣꝫtūcūqꝫ iudicaret̉ aptus ⁊ ſagax ⁊ induſtrius ad regimē eccleſiaſticuꝫꝓpter naturale ingeniū prudētiā ⁊ ſcientiā: ſi tn̄creditur rōnabiliter eſſe male vite: nullo modotalē debet eligere. Loquēdo igit̉ de meliori ẜmꝗd .i. ad talē dignitate: tunc ẜm auguſ. de ancho.vbi ſupra: aut equa facilitate pōt eligere ſufficientiorē ⁊ meliorē: aut non equa facilitatē. Si nonequa facilitate: puta quia vnus que credit minusbonū ⁊ aptū ad regimē qͣꝫ alius habet plures voces: ⁊ ſic pōt cōſcientiā ſuā ꝯformare cū alijs .ſ. extimando illum magis idoneū: exquo pluribꝰ videtur: vel qꝛ etiā ſine voce ꝑuenitur ad numerūqui requiritur ꝓ electione. Et ſic ad tollendū diſſenſionē vel diſplicentiā alioꝝ erga ſe pōt eligereeū: quē ip̄e per ſe iudicat minꝰ idoneū. Aut equafacilitate pōt eligere meliorē: puta qꝛ per vocemſuā auget vel ꝑuenit̉ ad numeꝝ ſufficientē electōni: ⁊ tunc debet eligere: quē iudicat meliorē. Ponit tn̄ circa hoc diſtinctōem ẜm quoſdā videlicꝫꝙ ē debitū neceſſitatis ſeu preceptoriū ⁊ debitūhoneſtatis ⁊ conſultoriū. Dicit ergo: ꝙ debito neceſſitatis ⁊ precepti non tenet̉ eligere melioremſed ſufficit eligere bonū: cui nō obſtet canonicuꝫimpedimentū. Sed de debito conſilij ⁊ perfectionis debet meliorē eligere. Et ſic dicit eſſe intelligendū dictū hieronymi: qd̓ habetur. 8. q. i. licet.vbi dicit. Sciāt oēs: ꝙ ꝗ doctior ꝗ ſanctior ꝗ oī

virtute eminētior: ille eligit̉. Dicit tn̄ ip̄e: ꝙ ſpālit̉in electione ſūmi pontificis ſi ſcienter preferaturminus bonus meliori ⁊ minus doctꝰ doctiori .ſ.ceteris paribus: qͣꝫtū ad ẜm punctū qd̓ erit acceptio ꝑſonaꝝ: hoc aūt videtur eſſe mortale. Et achoc etiā videtur cōſentire be. tho. in ſummis: vthabes in 2ª ꝑte. Ꝙ aūt dicit̉ a quibuſdā ſufficer̄eligere bonū poſtpoſito meliori: videtur haberelocū in foro cōtentioſo non in foro cōſcientie.Quantum ad ſecundāpartē queſtioniſ .ſ. de doctiori rn̄detur: ꝙ ceterisparibus doctior eſt eligēdus: qꝛ ſciētia multumiuuat̉ ad bonū regime: non tn̄ intelligendū de qͣcunqꝫ ſcientia: ſed de ea que ad regimen confert:vt theologia philoſophia moralis ⁊ ſciētia iurisQuāuis .n. oīs ſciētia vtilis ſit ⁊ perficiat intellectum: tn̄ aſtrologia ⁊ philoſophia naturalis modicū valent ad hiꝰ. Nō .n. qui eſt doctior in ſpeculabilibus: ille dꝫ preeligi: ſed qui ē doctior in ſcripturis in prudētia ⁊ experiētia agibiliuꝫ: ⁊ his q̄valent ad regimen. Propterea aūt dictū ē ceteris paribus: quia etſi eſſet quis doctior ceteris inomni facultate: etiā theologica ⁊ iuridica ⁊ experimentali ⁊ ſciretur eſſe malus ⁊ minus aptꝰ adregimē: non ꝓpterea debet preponi magis idoneo ad regime: ⁊ ſi longe minus docto tn̄ ſufficiēter. Multos .n. videmuſ eminētes ſciētia ⁊ deficientes prudētia ⁊ ineptiſſimos ad regimē. Unde⁊ valentinianus īꝑator dixit: vt habet̉ di. 93. valentinianus aliter. In pontificali ſede ꝯſtituite: cui⁊ nos qui gubernamus īperiū: noſtra capita ſummittamus ⁊ eius monita: dū tanqͣꝫ hoīes delinꝗmus: neceſſaria curātis medicamina ſuſcipiamHoc aūt fit: dū eſt virtutū perfectione ⁊ ſcientiapreditus. Un̄ ſymmachus papa. Uiliſſimus putandus eſt: ſi ſanctitate ⁊ ſciētia nō precellat: quieſt honore preſtantior. debet ergo eligi doctior īſcientia vtili eccleſie: ſi alias ceteris iudicatur aptior ⁊ melior ad regimen.Quantum ad tertiamparteꝫ qōnis ceteris paribus magis eſt eligendꝰtheologꝰ qͣꝫ iuriſta ẜm auguſ. de ancho. ⁊ hoc triplici rōne. Primo exparte eccleſie cui preficiturNō intelligūtur muri edificia ⁊ poſſeſſiones: exquibus inſurgūt litigia: que tollunt̉ per iura: ſedaīe fideliū que informant de fide ⁊ moribus pertheologiā. Nec xp̄s mortuꝰ ē ꝓ tēporalibus bonis: īmo ea cōtēpſit: ſed ꝓ redeptione aīarū ⁊ ſalute: que ꝓcuratur per predicationē ſacre ſcripture. Scd̓o ex ꝑte ſciētie qua ſūmus pontifex ꝑficitur: ſicut .n. ip̄e papa prefertur oībus p̄latis ⁊ pōtificibus in dignitate: ita ſciētia qua debet eſſe ꝑfectus p̄fertur oībus ſciētijs. prefert̉ .n. theologiaoībus legibus ⁊ ſciētijs: ⁊ ſicut ſcientia preferturſciētie: ita ꝓfeſſor theologie alijs ꝓfeſſoribꝰ aliarum ſciētiaꝝ. Tertio ex parte iudicij. eſt enim papa vniuerſalis iudex totiꝰ orbis ⁊ oīm queſtionū