.XXI.
ris rata manebit ſentētia. Si vero apparebit: ꝙnō poſſidebat tempore excōmunicationis: reuocabitur ſententia: ⁊ tamen nō punietur epiſcopuſde iniuſta excōmunicatione vel nulla: ar. ad hocde offi. del̓. c. ex litteris. niſi appareat de eius malicia vel craſſa ignorantia: que ſatis apparet hīcſi abbas ſeriatim modū amiſſe poſſeſſionis dicebat: ⁊ hoc ei oſtenſurum offerebat. Nec abſūthuic opi. ꝙ quia ſententia excōmunicationis nōdebet ferri ſine cauſe cognitione ⁊ ſine monitione: quia illud habet locum: quando procedit vtiudex: hic autem procedit vt pars: que iuraſuadefendit mucrone ſuo ſpūali. Nā ⁊ al̓s ſine cauſe cognitione ⁊ monitione ꝓcedit vt iudex: hicautem ꝓcedit excōmunicatio: vt de offi. ordi. c.ſi ſacerdos. ⁊. 5. q. i. quidam. ſemper tamen monitio videtur neceſſaria: vt de ſen. excō. c. ſacro.immo vt dicebat hoſti. iuſta cauſa ſubeſt: quia .ſ.nō admittitur epiſcopus ad viſitationē: que ſibiex iure debetur. Nec eſt neceſſaria monitio: exquo abbas dicit: ꝙ nō ſuſcipiet eum: cum ꝑ hocꝓbetur eius cōtumacia. Nam in certis nō in incertis locus eſt coniecturis. ff. de re iu. l. contu.macia. Et ꝑ hoc ꝙ epiſcopus exequens officiuꝫſuum viſitandi nō admiſſus poteſt ſine alia monitione excōmunicare rebelles: vt de preſcrip.c. cum ex officij. Sed ſi nō exequens officiumſuum viſitandi ſed in iudicio vult agere epiſcopus contra abbatem ius ſibi eſſe viſitandi monaſterium illud: debet eligere arbitros cum abbate: qui hanc cauſam dirimant. ii. q. i. ſi clericusEt epiſcopus coget abbatem ad arbitros eligendos. ii. q. i. peruenit. ⁊ de offi. dele. c. ſuſpicionis.Si autem contra alium ageret. qui diceret ſe viſitationem epiſcopalē habere in dicto monaſte.rio: conueniet eum coram iudice rei. ff. ad municipal̓. de iure ⁊ cur. l. i. item coram metropolitano monaſterij ẜm hoſti. Si autem valet excōicationis ſententia: quando cōſtat monaſteriumin dyoceſi ep̄i eſſe ſitum: ſic videtur dicendum:quando monaſterium in alia dyoceſi eſſet ſituꝫdum tamen ep̄us faciat: qd̓ fit in quaſi poſſeſſione iuris viſitandi illud. Qd̓ ſi hoc coram ſuperiore nō ꝓbat: facilis erit ſuperior ad credendumꝙ mala fide tulit excōmunicationis ſententiam:⁊ ad ipſum ep̄m puniendum. Qd̓ nō eſſet ſi ī ſuadyoceſi ſitum eſſet p̄ſumptione iuris ep̄m releuante. Et hoc nota de ver. ſig. c. ex parte. i. Ex p̄dictis patet ꝙ ep̄us cui iura epiſcopalia que poſſidet denegant: caute ⁊ prudenter agit ſi vt pars⁊ nō vt iudex ꝓcedat: quia ſic nō aſtringit̉ ad iuris ordinem obſeruandum. Item quia ex hocſe reum conſtituit ⁊ conſeruat: ⁊ aduerſariū actorem facit: qui neceſſe habet conqueri de iniuſtaexcōicatione vel nulla: vt de offi. or. c. ad repͥmēdum. ⁊ ſic in dubio abſoluetur ep̄us: quia fauorabiliores ſunt rei qͣꝫ actores. ff. de re iudi. l. fauorabiliores. Ubi vero ep̄us nō tanqͣꝫ ordinariusvel ius ſuū ꝓſequens: ſed quaſi delegatus a papa
vel ab alio deſcendit ad aliquod monaſteriumviſitandū: quantūcūqꝫ ſit delegatus in veritatetn̄ nunqͣꝫ eſt admittendꝰ de neceſſitate iuris: niſifidem faciat de ſua delegatione. Nec aliter tenetexcōicationis ſententia ab eo lata: vt. C. de mā.pͥn. l. vnica. īmo ⁊ reſiſti pōt. Et ꝓbatur in eo qd̓no. de offi. dele. c. cuꝫ in iure. Excipe legatū apoſtolice ſedis de latere maxime quantū ad ꝓcurationem: di. 97. c. nobiliſſimus. qui ⁊ ī multis pͥuilegiatus exiſtit: vt pꝫ in eo qd̓ legit̉ de offi. leg..c. off. cij. Sꝫ quid ſi delegato ab ep̄o vel metropolitano dicat abbas. Ego ſum exēptus ⁊ ī poſſeſſione libertatis? Rn̄deo: ſi delegatus reſpondeat: ⁊ ſentit delegantē a quo cauſam habet viſitandi: eſſe in poſſeſſione viſitandi: nō obſtantehoc viſitabit ⁊ excōmunicabit: ar. vt lit. pen. c. i.Sed quid ſi eidem delegato vel ordinario viſitare volenti obijciatur: ꝙ eſt excōmunicatus: etꝓbatio ſuper hoc offeratur: ⁊ quia non admittit̉appellatur? Rn̄deo: iuſta eſt appellatio: vt de appel. c. interpoſita. Et per cōſequens ſententia excōmunicationis poſt appellationē lata nulla eſtde offi. le. c. olim. Et ex his pꝫ ꝙ viſitans non tenetur admittere exceptionem exemptionis: ⁊ tamen tenetur admittere exceptionem excōmunicationis. Quāuis autem quidā dixerint ſupradicta tm̄ locū habere vbi quis officiū ſuuꝫ exequitur: vel exigit ſibi debitum iure ſcripto vel conſuetudine. Alij tamen dicunt ⁊ forte melius: ꝙvnuſquiſqꝫ epiſcopus id quod iuſte poſſidet: qd̓cunqꝫ ſit illud: pōt defendere ꝑ excōmunicationis ſententiā quantūcunqꝫ ⁊ qualitercūqꝫ aliuscontradicat: ⁊ de iure ſuo ꝓbationes offerat. verbi gratia: aliquis ep̄us poſſidet aliquē fundum:vult colligere fructus eius: aliquis ſe opponit. d.Dn̄e nō colligatis iſtos fructus: quia fundus eſtmeus: nō veſter. Uel quia ego poſſideo: nō vosEx hoc coram vobis me offero ꝓbaturū. Utiqꝫꝓpter aſſertionem vel contradictioneꝫ ſeu probatiōis oblationē vel appellationē: ſi ꝓpter hocfieri contingat: nō dimittet ep̄us qui fructus colligat: ⁊ quin excōicet opponentem: ſi ipſum ī ſuapoſſeſſione perturbat vel inquietet: ⁊ tenebit excōicationis ſententia: dūmodo verum ſit ꝙ ep̄sſit in poſſeſſione ipſius fundi. Secus eſſet: ſi epiſcopus non poſſideret ſed alius: licꝫ in veritatead ep̄m ꝓprietas fūdi ꝑtineret. Tūc enim lꝫ poſſeſſorio ꝯdicere ⁊ appellare ⁊ etiā armis reſiſte̓ep̄o violento. Et eſt rō: qꝛ poſſeſſor nō eſt violenter eijciendus de poſſeſſione ſua: quā pōt defendere: ⁊ vim vi repellere. C. d̓ rei ven. l. fi. Sꝫ⁊ ſua qͣꝫuis d̓ ꝓpͥetate liq̄at: tn̄ ꝑ vim recuꝑare n̄lꝫ. C. vn̄ vi. l. ſi quis in tantam. ⁊. 16. q. 4. placuit.Sed quomodo adaptabit iuri: ꝙ epiſcopꝰ petat aliquid tanqͣꝫ pars: ⁊ excōmunicet renuentē.Si enim dicis: ꝙ excommunicat vt pars: ⁊ priuatus ſicut etiam petit: ſic nulla eſt ſnīa: quia vtpͥnatus excōicare nō pōt. Si aūt excōicat vt iudex: ſic ſententia eſt iniuſta: qꝛ nō debet in ꝓpria